Helft jongeren ervaart nadelen van social media

Beeld Flickr / Sjoerd Lammers

Ze slapen slechter, hun cijfers gaan achteruit en ze kunnen zich niet meer concentreren. Bijna de helft (47 procent) van de jongeren zegt dat sociale media een negatieve invloed hebben op een of meerdere onderdelen van hun leven. Meisjes hebben hier vaker last van dan jongens.

Dat niet alleen. Meisjes zeggen ook vaker dat ze verslaafd zijn aan sociale media: Bijna een kwart kan niet zonder Facebook, WhatsApp, Instagram, Skype of Youtube, van de jongens zegt maar één op de acht dat. Dit blijkt uit onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek.

De onderzoekers stelden ruim vierduizend jongeren tussen de 12 en 25 jaar vragen over hun sociale mediagebruik. Wat blijkt? Bijna allemaal gebruiken ze sociale media (99 procent). Een kleine meerderheid (51 procent) 1 tot 3 uur per dag, 8 procent dagelijks vijf uur of langer. Ze zitten vooral op sociale media omdat ze het leuk vinden (93 procent), om in contact te blijven met anderen (92), maar ook, zegt driekwart, tegen de verveling of om te kijken wat anderen doen (62 procent).

Goed gevoel
Jongeren krijgen een goed gevoel als anderen hun posts liken, retweeten of sharen (61 procent) en van het hebben van veel contacten (39 procent). Een derde vindt het vervelend om ergens te zijn waar ze niet online kunnen.

Stichting Be Aware geeft op middelbare scholen voorlichting over verslaving. Volgens directeur Pien Witteveen zijn jongeren zich niet bewust van hun verslaving. "Veel jongeren, vooral meisjes, zitten langer op sociale media dan ze eigenlijk plannen. Het begint onschuldig, maar na een tijdje willen ze nergens meer naartoe zonder hun telefoon, ze kunnen hun telefoon niet meer wegleggen. Dan ga je spreken van een verslaving."

Ouders kunnen meer doen om te voorkomen dat hun kinderen verslaafd raken, vindt Witteveen. Ze moeten hun kroost ondersteunen en zelf het goede voorbeeld geven. "De telefoon afpakken heeft in elk geval geen zin. Het werkt beter om duidelijke regels op te stellen. Zo zouden ze hun kinderen kunnen verbieden hun telefoon mee naar hun slaapkamer te nemen."

Hilal Sofu (16)
Apps: WhatsApp
Per dag: 3 uur

"Vroeger was ik echt verslaafd. Dan zat ik zo zes uur per dag achter Facebook, Instagram en Whatsapp. Nu gebruik ik alleen nog WhatsApp. Ik zit in twee groepsgesprekken met vrienden en klasgenoten, maar het meeste app ik met mijn vriend. We hebben hele lange chats over van alles.

Ik gebruik minder social media dan eerst, omdat het echt te veel werd. Er stonden een hoop mensen in mijn contactenlijst die ik helemaal niet kende. Die ging ik toch volgen, want ze volgden mij ook of vonden mijn foto's leuk.

Ik plaatste vooral selfies en foto's van uitgaan of vakanties. Ik besefte dat al die onbekenden daar mee konden doen wat ze wilden. En ik merkte dat ik de hele tijd eigenlijk niks nuttigs deed. Toen ben ik gestopt met Facebook en Instagram. Nu spreek ik echt af met vrienden en kan ik meer aan school doen. Ik denk dat veel posts op social media voortkomen uit onzekerheid. Meisjes willen de perfecte foto hebben; dan nemen ze honderd selfies en bewerken de mooiste. Zodat anderen je knap vinden. Daar heb ik lak aan. Ik vind dat je moet zijn zoals je bent."

Hilal Sofu (16).Beeld Paul Ruiter

Kürsat Karayazili (16)
Apps: WhatsApp, Facebook, Instagram, Snapchat
Per dag: 2 à 3 uur

"Je zou wel kunnen zeggen dat ik een beetje social media verslaafd ben. Ik doe het in de pauzes, onder de les. Zelfs tijdens het ontbijt. Vorig jaar deed ik het echt te veel. Toen ben ik blijven zitten, maar ik heb geleerd van mijn fouten. Nu doe ik het alleen nog wanneer ik me echt verveel. Ik kijk 's ochtends in bed naar wat er is gebeurd in de wereld. Hoe de situatie in Turkije is, bijvoorbeeld.

Ik zit op WhatsApp in tien groepsgesprekken, maar die zijn niet allemaal even actief. De groep van mijn vrienden wel, daar krijg ik zo duizend berichten per dag van. Dat gaat over van alles. Van: "ik ga naar de wc" tot lollige foto's of cijfers van school. Ik maak wel eens een grappige video op Snapchat. Dan geef ik iemand een tik op zijn hoofd en film de reactie. Op Instagram like ik meestal grappige filmpjes, of mooie doelpunten van Real Madrid en Galatasaray. Die plaats ik ook op Facebook, naast foto's van mezelf of belangrijke mensen.

Laatst heb ik een nieuw Facebookprofiel aangemaakt. Op m'n oude had ik duizend vrienden, dat was te druk. Nu voeg ik alleen nog mensen toe die ik echt ken. Hoeveel vrienden ik nu heb? Honderd, ongeveer."

Kurat Karayazili (16).Beeld Paul Ruiter
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden