Heemskerk vreest indirect protectionisme

De Britse econoom en andersglobaliste Noreena Hertz ging gisteren in Den Haag in debat met staatssecretaris Heemskerk. Hertz: ¿Er is een kortzichtige vorm van kapitalisme dominant geworden die ons reduceert tot winstmaximaliserende individuen¿. (FOTO INGE VAN MILL) Beeld Inge van Mill
De Britse econoom en andersglobaliste Noreena Hertz ging gisteren in Den Haag in debat met staatssecretaris Heemskerk. Hertz: ¿Er is een kortzichtige vorm van kapitalisme dominant geworden die ons reduceert tot winstmaximaliserende individuen¿. (FOTO INGE VAN MILL)Beeld Inge van Mill

Protectionisme is niet goed, maar beginnende economieën mogen van staatssecretaris Heemkerk hun markten afschermen. Econoom Noreena Hertz vindt die opstelling een pluim waard.

Staatssecretaris Heemskerk van economische zaken is met het oog op de kredietcrisis niet zozeer bang voor directe protectionistische maatregelen van landen. Hij vreest veel meer voor slimme, indirecte financiële protectie. Dat zei hij gistermiddag in een debat met de Britse econoom Noreena Hertz op het Institute of Social Studies in Den Haag.

„Bedrijven kunnen de verplichting voelen om vooral in de thuismarkt te gaan investeren”, zei de bewindsman. „Dat vind ik begrijpelijk. Het is ook geen bruut protectionisme, maar het heeft wel effecten. Bijvoorbeeld dat er dan meer in westerse landen wordt geïnvesteerd, terwijl bedrijven zich juist terugtrekken uit Afrika of Zuid-Amerika.”

Dat zou Heemskerk onwenselijk vinden. Hertz vulde hem aan dat de crisis vooral de ontwikkelingslanden treft, en daarin hebben vrouwen helemaal het nakijken.

De opmerking van Heemskerk is opmerkelijk in het licht van een Kamerdebat dat een dag eerder werd gevoerd. Daarin vroeg PvdA-fractieleider Hamer aan premier Balkenende om meer aandacht te hebben voor pensioenfondsen. Die fondsen investeren nu veel in het buitenland. Het zou volgens Hamer goed zijn als zij zich meer zouden richten op Nederlandse bedrijven. Balkenende gaf te kennen dat hij het goed zou vinden als pensioenfondsen inderdaad meer in Nederlandse bedrijven zouden investeren en hij wilde hier best het gesprek met ze over aan gaan.

Professor in de economie Hertz en de staatssecretaris zijn het er over eens dat de globalisering en de vrije markteconomie niet alleen zegeningen heeft gebracht. „De taart is groter geworden”, zei Heemskerk, „maar het is ook een andere. De taart wordt anders verdeeld en in dat proces zijn er mensen uitgevallen die niet meedelen.”

Hij is voorstander van een asymmetrische opening van markten. Zo moeten beginnende, zwakke economieën de kans krijgen om waar nodig hun markt af te schermen. Hertz, die aan de wortels heeft gestaan van de andersglobaliseringsbeweging, zei daarop blij te zijn dat Heemskerk geen ongenuanceerde bewindsman is. Volgens haar is er een tekort aan visionaire politici. Ze zei zich te schamen voor haar eigen beroepsgroep. „De economische discipline is van de weg geraakt. Er is een kortzichtige vorm van kapitalisme dominant geworden die ons reduceert tot winstmaximaliserende individuen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden