Heel Holland ruimt de Wadden op - Schiermonnikoog heeft geen hulp meer nodig

Vrijwilligers zijn zaterdag aan het werk op Terschelling. Beeld ANP Remko de Waal

In het laatste weekend van de kerstvakantie zijn honderden vrijwilligers naar de Waddeneilanden vertrokken om troep op te ruimen. 

Het Openbaar Ministerie doet strafrechtelijk onderzoek naar het ongeluk waarbij deze week 270 containers in de Noordzee overboord sloegen. MSC Mediterranean Shipping Company, de reder van het schip dat de containers kwijtraakte, zegt zaterdag dat het alle kosten wil betalen voor de schoonmaak. Ook zegde de reder toe te blijven zoeken naar kwijtgeraakte containers tot de laatste is teruggevonden.

Vrijwilligers, militairen en vissers, allemaal zijn ze ook vandaag weer aan het schoonmaken op en rondom de Waddeneilanden. Waren veel stranden gisteren nagenoeg schoon doordat er al tonnen aan speelgoed, piepschuim en plastic vanaf waren gehaald, door de getijden blijft er nieuwe troep aanspoelen. De verwachting is dat het nog weken, zo niet maanden, kan duren voor alles is opgeruimd. Er zijn vooral grote zorgen over het piepschuim en plastic dat in kleine delen uiteen brokkelt. 

Vanaf het Heartbreak Hotel op het strand van Terschelling vertrokken zaterdagochtend honderd vrijwilligers onder leiding van Stichting Noordzee om het strand op te ruimen. Rederij Doeksen zorgde voor kortingskaartjes en de animo om de handen uit de mouwen te steken was zo groot dat burgemeester Bert Wassink zich op vrijdagavond genoodzaakt voelde te melden dat er niet meer mensen nodig waren. De opruimactie leverde zo'n honderd zakken van vijf tot vijftien kilo, zegt de organisatie. Die waren vooral gevuld met piepschuim en kleine stukjes plastic. 

Vuilniszakken 

Op Schiermonnikoog zijn honderd militairen aan de oostkant bezig de ravage op te ruimen. Hier is het minder makkelijk vrijwilligers op te roepen omdat het stuk strand niet goed bereikbaar is. Maar ook op Schiermonnikoog zijn vrijwilligers aan het werk. Op de boot naar het eiland wordt op schermen getoond tussen welke strandpalen ze het beste kunnen opruimen. De vuilniszakken liggen klaar bij de strandopgangen.  Een groot deel van het strand op Schiermonnikoog is inmiddels opgeruimd, meldt burgemeester Ineke van Gent. Het is niet nodig om zondag naar het eiland te komen om te helpen. Er is 220 ton opgeruimd. Een fantastisch resultaat, stelt de burgemeester, die iedereen daarvoor bedankt. Wel ligt het in de verwachting dat er de komende dagen en weken rommel blijft aanspoelen. 

Het strand is dan wel grotendeels opgeruimd, maar nog niet helemaal schoon. Zo ligt er nog veel klein plastic en piepschuim onder het zand en in de duinen. De Koninklijke Landmacht blijft tot en met zondagmiddag op Schiermonnikoog. Zij nemen de moeilijk bereikbare plekken voor hun rekening.Ook op zandbank Het Rif tussen Schiermonnikoog en Ameland is een groot gedeelte van het afval opgeruimd.

Ook op Ameland zelf, waar vrijdag 130 ton rommel van het strand werd gehaald, zijn opnieuw spullen aangespoeld. De gemeente faciliteert en coördineert het opruimen op een deel van het eiland, maar veel mensen gaan zelf ook aan de slag, ziet de gemeente. Verder zijn vissers uitgerukt om troep uit zee te halen en ruimt Rijkswaterstaat op bij de zandplaten. De gebieden met de grootste ecologische waarde worden het eerst schoongemaakt.

Ook op het Duitse Waddeneiland Borkum, ten noordoosten van Rottumeroog, is een grote opruimactie gehouden om het strand te ontdoen van de souvenirs van het scheepsongeval met de MSC Zoe. “Daaronder zijn televisies, matrashoezen, speelgoed en fietsonderdelen’', zei een coördinator van het ‘Averijcommando’ zaterdagavond.

Natuurmonumenten drukt mensen op het hart om goed te kijken waar ze nodig zijn. Zo is er op dit moment (nog) niemand nodig op Texel en Vlieland maar moet er bij bijvoorbeeld Wierum piepschuim worden opgeruimd. Natuurmonumenten raadt mensen aan de websites en facebookpagina's van gemeenten in de gaten te houden en via de hashtag #helpwad te kijken waar de meeste handen nodig zijn. Ook onder #waddencleanup wordt veel nieuws gedeeld over de opruimacties, en er is een interactieve kaart gemaakt met opruimlocaties. 

De troep die nu op en rondom de Waddeneilanden aanspoelt komt van 270 containers die deze week van een groot containerschip vielen. Slechts een klein deel van de containers is al teruggevonden. In een aantal zat de gevaarlijke stof peroxide. Vrijwilligers die de witte zakken waar het spul in zit op het strand zien liggen, moeten er vanaf blijven en 112 bellen. 

De gemeente Vlieland en Rijkswaterstaat hebben de rederij van het containerschip aansprakelijk gesteld voor de geleden schade. Het Openbaar Ministerie onderzoekt of er iemand stafrechtelijk vervolgd kan worden voor de vuilnisbelt die op en rondom het Waddengebied is ontstaan. 

Lees ook:

Helpen opruimen: een heerlijk vakantie-uitje
Afgelopen dagen trokken ook al honderden vrijwilligers trokken naar de Waddeneilanden om aangespoelde troep op te ruimen, onder wie Anna Kamerling en Irene Mink met hun kinderen. “Dit is goedkoper en leuker dan de dierentuin.”

Erg die containerramp, ‘maar de plastic soep is veel erger’
Het is natuurlijk rampzalig, 270 volle containers die in één keer van een schip kukelen. Maar de aandacht leidt volgens wetenschapper Jan Andries van Franekerte veel af van een groter probleem: alle plastic die al decennia in oceanen dobbert.

Lessen trekken is nog moeilijk in een Waddenzee vol containers
Moet het scheepsvervoer anders ingericht? Containers staan al heel stevig op de schepen die ze vervoeren, 
zegt expert Frans Waals

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden