Heel, heel misschien vrouwen op SGP-lijst

Geslacht formeel geen reden meer om iemand van de kieslijst te weren, maar er zal weinig veranderen

Het wordt mogelijk, althans in theorie: SGP-vrouwen die plaatsnemen in de Tweede Kamer of gemeenteraad. De orthodox-gereformeerde partij gaat in het algemeen reglement vastleggen dat het geslacht van een kandidaat niet bepalend mag zijn bij het opstellen van een kieslijst.

Dit opvallende - en voor de partij zeer moeilijke -- besluit volgt, aldus voorzitter Maarten van Leeuwen gisteren, na een 'tijd van intensieve bezinning', waarin het bestuur worstelde met de vraag wat de positie van de vrouw binnen de SGP mag zijn.

Het principiële standpunt van de partij is duidelijk: de vrouw kan meedenken en meediscussiëren binnen de partij, maar heeft geen passief kiesrecht. Partijleider Kees van der Staaij: "De vrouw is gelijkwaardig aan de man, maar is door God een andere plaats en roeping gegeven."

De Hoge Raad stelde de partij in 2010 voor een probleem, door te oordelen dat deze overtuiging botst met onder andere het VN-Vrouwenverdrag: discriminatie dus. De partijvoorzitter zei destijds dat 'de volle breedte van de achterban van de SGP zich door deze uitspraak diep geraakt acht' en 'aangetast in de grondwettelijke beschermde vrijheden, zoals godsdienstvrijheid'. Voor de partij zat er niets anders op dan maatregelen te nemen waardoor vrouwen niet langer kunnen worden uitgesloten van de kieslijst; een ultieme poging bij het Europese Hof voor de rechten van de mens in Straatsburg om dit te voorkomen, strandde vorig jaar.

Door de aanpassing van het algemeen reglement zijn de juridische belemmeringen voor vrouwen weggenomen om zich verkiesbaar te stellen. Van der Staaij zei gisteren dat het partijbestuur 'een wijs besluit' heeft genomen in een slepende en netelige kwestie. Toch is het onwaarschijnlijk dat er in de praktijk iets verandert. Voorzitter Van Leeuwen benadrukt dat het beginselprogramma van de partij onaangetast blijft. In artikel 10 staat ook straks: 'Het regeerambt komt vrouwen niet toe'. Volgens de SGP is dit in lijn met het arrest van de Hoge Raad. "De rechter oordeelde dat wij zo dicht mogelijk bij onze grondbeginselen moesten blijven", zegt van Leeuwen.

De SGP heeft ongeveer 30.000 leden, enkele honderden zijn vrouw. De partijvoorzitter 'verwacht niet dat er veel van hen staan te trappelen om zich te kandideren'. Maar wat als dat wel gebeurt? Van Leeuwen: "Het hoofdbestuur heeft geen formele redenen om een kieslijst te weigeren waarop een vrouw staat." Of een selectiecommissie daadwerkelijk voor een vrouwelijke kandidaat kiest, hangt onder andere af van 'de visie op Bijbels genormeerde politiek'. En dus ook of ze het beginselprogramma onderschrijven.

De partij zag geen andere keus dan deze gevoelige wijziging van het reglement. Het moet voorkomen dat minister van binnenlandse zaken Ronald Plasterk (PvdA) ingrijpt, waardoor de SGP 'een zwaarder wegende inbreuk op onze verenigingsleven over ons afroept'. De staat zou de subsidiëring kunnen stopzetten, met verstrekkende gevolgen.

Het SGP-partijbestuur schaart zich met de 'grootst mogelijke meerderheid' achter het voorstel. Eén van de zeventien leden stemde 'vanwege onoverkomelijke principiële bezwaren' tegen. De SGP licht de komende weken de achterban in en hoopt op 16 maart een definitief besluit te nemen.

Minister Plasterk reageerde gisteren positief. Hij vindt het een 'serieuze stap om te voldoen aan de eisen van de wet'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden