Hans Vonk ergert zich aan vooroordelen over Zuid-Afrika

(Trouw)

Doelman Hans Vonk keerde terug naar zijn geboorteland om een plek in de WK-selectie te bemachtigen. Hij bekijkt Zuid-Afrika door een zonnige bril.

In de kantine van trainingscomplex Ikamva in de Kaapse voorstad Parow moet Hans Vonk iets kwijt. De doelman van Ajax Cape Town hekelt de verhalen die in Nederland de ronde doen. Een supporter met een oranje overall zou volgens een bericht in een landelijke krant tijdens het WK in 2010 zijn leven op het spel zetten. „Hoe bang kun je mensen maken met onzin”, stelt hij retorisch.

Terwijl de gehorige ruimte zich langzaam vult met kinderen, haalt Vonk uit naar het serieuzere journaille. „In een periode dat er weinig nieuws was, presteerde een voormalige correspondent het om een verhaal over een antikidnapcursus te schrijven”, foetert hij. „Misschien zegt die man wel: Hans, je ziet alles te positief. Maar liever dat dan continu negatieve energie uitstralen.”

Een dag voordat Vonk met zijn team vertrekt naar Amsterdam voor een serie oefenduels, kiest hij niet voor een pessimistische insteek. „Uit frustratie over de westerse perceptie van Zuid-Afrika. Ik vind het prettig om zaken positief te brengen. Je hebt hier grote problemen, maar die los je niet op door uitsluitend de schaduwkanten te belichten.”

Als de herrie in de zaal praten onmogelijk maakt, wandelt hij naar buiten. Aan de rand van het nieuwe kunstgrasveld telt de bijna 40-jarige keeper zijn zegeningen. Het uitzicht op de Tafelberg, Lion’s Head en Signal Hill haalt de scherpe kantjes van zijn dagelijkse ergernissen af.

Vonk eindigde vorig seizoen met een knaller. Met Heerenveen won hij de bekerfinale van FC Twente na het nemen van strafschoppen. Een mooi scenario voor een afscheid lag klaar. Desondanks tekende hij voor de tweede maal in zijn loopbaan een contract bij het Kaapse filiaal van Ajax. Een hereniging met zijn gezin en een mogelijke herverkiezing voor het nationale team deed hem besluiten zijn pensioen uit te stellen.

Spelen in de Zuid-Afrikaanse competitie is geen straf, bezweert de 43-voudig international. Hij haalt voldoening uit confrontaties met grootmachten als Kaizer Chiefs, Orlando Pirates en Mamelodi Sundowns. De enorme afstanden neemt hij op de koop toe. Na een seizoen in Nederland te hebben rondgelopen bij Ajax en Heerenveen kan de veteraan weer tegen een stootje. „In mijn vorige periode speelden we een duel in het noorden, tegen de grens met Zimbabwe aan”, vertelt hij. „Twee uur in het vliegtuig, zeven uur in de bus, een overnachting en dan voetballen op een kneiterhard veld. Het heeft zijn charmes, maar je moet dit niet je hele leven doen. Af en toe een jaar is prima. En afzien is helemaal niet erg. Als je er maar positief in staat.”

Zijn luchtige houding moet niet worden verward met naïviteit. Vonk ziet wel degelijk de duistere kanten van het land waar hij als kind twee jaar woonde. Zo kent hij de geruchten over een bewuste uitsluiting van kleurlingen uit de Kaap voor Bafana Bafana, het nationale team. De technische commissie van voetbalbond Safa zou alleen een speler van gemengd bloed selecteren als het niet anders kan. Vonk: „Ik heb het nooit direct meegemaakt, maar ken de rivaliteit tussen beide bevolkingsgroepen. Zelf let ik niet op raciale problemen. Het gaat langs me heen. Anders ga ik me er ook aan ergeren. Ik geloof in het goede. Natuurlijk zullen er bepaalde voorkeuren zijn, maar die heeft ieder mens. Ik ook.”

Onverschillig is Vonk niet. Hij zet zich in voor een non-gouvernementele organisatie en helpt in de buurt waar mogelijk. Soepel loopt dit niet. Zo stuitten plannen om een voetbalveld in een township vlakbij zijn woning in Houtbaai op te knappen op bureaucratische drempels.

Als het opleidingsniveau van het Zuid-Afrikaanse voetbal ter sprake komt, verheft Vonk plotseling zijn stem. Het ontbreken van gestructureerde jeugdcompetities remt de groei. „Neem Brazilië. Het kan toch niet zo zijn dat wij over minder talent beschikken? Zij kwamen met namen naar de Confederations Cup waar ik nog nooit van had gehoord. En ze winnen weer. Ik hou me vast aan het geloof dat zoiets hier op termijn ook mogelijk is.”

Voordat Vonk in zijn sponsorauto stapt, laat hij zijn licht schijnen over de politieke situatie in het land waarin hij stemrecht heeft. „De mensen hier vrezen voor een tweede Zimbabwe. Het is misschien wishful thinking, maar ik denk dat velen beseffen dat wat daar gebeurt niet de manier is om de welvaart eerlijk te verdelen. Het lost zich niet binnen één generatie op en moet op een goede manier gebeuren. Ik blijf positief.”

Hans Vonk hoopt met Zuid-Afrika aan het WK van 2010 deel te mogen nemen. (FOTO MAARTJE GEELS)
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden