Hamas is twintig en viert een fel verjaardagsfeestje

Sjeik Ahmed Jassin kon het nauwelijks hebben gedroomd. Of misschien juist wel. Twintig jaar geleden stemde de geestelijk leider van de moslimbroeders in Gaza schoorvoetend in met de oprichting van Hamas. De intifada was net uitgebroken, en het groepje moslimbroeders dreigde overvleugeld te worden door de andere groeperingen. Meedoen was de enige optie, al had de beweging zich tot dan voornamelijk gericht op het verspreiden - en afdwingen - van de islam en op sociale, educatieve en charitatieve activiteiten.

Zaterdag vulde het Katibaplein in Gaza-stad zich met minstens 200.000 Hamasaanhangers voor het verjaarsfeest van de beweging, die - tot zijn eigen verbazing - twee jaar geleden geleden de verkiezingen won, en deze zomer de eens almachtige Fatah uit Gaza verdreef. De beweging van sjeik Jassin en de zijnen, die altijd oppositie boven bestuurlijke verantwoordelijkheid had geprefereerd, was in twintig jaar uitgegroeid tot machthebber, met een stuk land, en met milities die zó sterk zijn dat de Israëliërs er nu nog voor terugdeinzen Gaza binnen te vallen om een einde te maken aan de dagelijkse raketbeschietingen.

De kenners zijn verdeeld over de precieze situatie binnen Hamas. Er is een politieke tak en een radicalere, zogeheten djihadistische tak die de strijd en niets dan de strijd predikt. Sommigen binnen Hamas, onder wie de premier van de Gazastrook Hania, zouden de machtsovername en de scheuring binnen het Palestijnse volk als een fout zien. Zij willen aansturen op verzoening met Fatah.

Zaterdag op de demonstratie voerde de harde taal de boventoon. Op het gebouw achter het podium hing een zwart spandoek waarop stond geschreven: ’We zullen Israël niet erkennen’. Onder het podium marcheerden vrouwelijke leden van de gewapende vleugel. Hamaspremier Hania beloofde de wereld dat de Palestijnen niet zullen zwichten. „Verzet en djihad zijn de beste weg naar de bevrijding van Palestina, niet onderhandelingen of bijeenkomsten”, aldus Hania. De in Syrië levende Hamas-leider Khaled Masjaal riep via een scherm de menigte toe dat de Palestijnen klaar zijn voor een derde en vierde intifada tot de overwinning in zicht is, en dat Abbas niet gemachtigd is met Israël te onderhandelen.

Het machtsvertoon in Gaza was van belang voor Hamas om te tonen dat de beweging nog altijd kan rekenen op steun van de bevolking, ondanks de erbarmelijk economische situatie. Of de tweehonderdduizend op het plein dat bewijzen, blijft de vraag. Het was in ieder geval meer dan de naar schatting ruim honderdduizend Fatah-aanhangers wier betoging verleden maand door Hamasmilities uiteen werd geschoten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden