Recensie

Haitink overrompelt met magistrale Mozart

De 88-jarige Bernard Haitink maakte met het Chamber Orchestra of Europe vorige week duidelijk nog altijd enorm veel energie van het dirigeren te krijgenBeeld ronald knapp

KLASSIEK
Chamber Orchestra of Europe olv.  Bernard Haitink
Mozart, Mahler, Wagner
★★★★★

De paradox van de muziek van Mozart. Je wordt ouder en wijzer, en je krijgt steeds meer ontzag voor zijn geniale composities, terwijl het genie zelf vlak voor zijn 36ste stierf. Ik vermoed dat eenzelfde proces zich voltrekt bij de nu 88-jarige Bernard Haitink. Maar dat steeds groter wordende ontzag voor Mozart resulteert bij hem niet in steeds langzamer uitvoeringen zoals bij Carlo Maria Giulini, de dirigent aan wie Haitink ruim zestig jaar geleden zijn doorbraak te danken had. Integendeel.

Haitink trad deze week in het Concertgebouw twee keer aan met het door hem geliefde Chamber Orchestra of Europe. Hoofdmoot van de programmering waren de drie naamsymfonieën van Mozart: de nummers 35 ('Haffner'), 36 ('Linzer'), en 38 ('Praagse'). Op woensdag werd Mozart fraai afgezet tegen Mahlers liederen uit 'Des Knaben Wunderhorn', en op vrijdag vormden Wagners 'Wesendonck-Lieder' een wonderschoon intermezzo.

Primus inter pares 

Als je blind en onwetend naar deze Mozarts van Haitink geluisterd zou hebben, had je nooit kunnen vermoeden dat hier een 88-jarige aan het werk was. Energiek, voortvarend, uitermate spannend klonk het allemaal.

De maestro kan lezen en schrijven met de fantastische musici van dit orkest, waartussen hij zich een primus inter pares voelt. Met hen is hij meer een kamermusicus met baton.

Meerdere malen kwam tijdens het luisteren de naam van Josef Krips naar boven. Deze dirigent maakte aan het eind van zijn leven nog steeds bewonderde opnamen van de late Mozart-symfonieën met het Concertgebouworkest. Niet onbelangrijk: Krips was een begaafd operadirigent. En dat is precies wat je bij Haitink voelde. Al die geweldige Mozart-opera's die hij in Glyndebourne en Londen dirigeerde. Dat alles klonk door in deze symfonieën, compacte operaatjes eigenlijk, met de instrumentengroepen als dramatis personae.

Haitinks Mozart klonk haast authentieker dan authentiek, met spaarzaam vibrato, felle accenten en grote dynamische verschillen. En in een jagend tempo waar zelfs Harnoncourt nog van zou opkijken.

Mahler

Mahlers liederencyclus was woensdag subtiel van opbouw met een zeer fraaie Anna Lucia Richter en een iets minder fraaie Hanno Müller-Brachmann. En Wagner? Ongelofelijk, die chemie tussen Haitink en Eva-Maria Westbroek. Wagners noten vallen natuurlijk als vanzelf in haar sublieme stembanden, maar samen met de maestro verrichtte ze wonderen. 'Glorie' zong Westbroek in het lied 'Schmerzen' en ze zette er met glorieuze hoogte en fabuleuze adem de tijd mee stil.

In de toegift - Mendelssohns Scherzo uit 'Ein Sommernachtstraum' - maakte Haitink nog eens duidelijk hoeveel energie hij van dirigeren krijgt. Een magistraal staaltje van flitsend meesterschap.

Lees ook: Haitink viert 60-jarig jubileum met rafelrandjes 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden