Haïti woedend over misbruik door blauwhelmen

Zoveelste beschuldiging van aanranding en verkrachting door vredestroepen van de Verenigde Naties

Er is een conflict uitgebroken tussen Michel Martelly, de Haïtiaanse president, en de in zijn land aanwezige VN-vredestroepen over het vermeende seksueel misbruik van een 18-jarige man door een vijftal mariniers uit Uruguay.

De blauwhelmen zouden zich op een basis in Port Salut, in het zuiden van Haïti, aan de man hebben vergrepen. Een uitgelekt filmpje op een mobiele telefoon bracht het incident aan het licht. Inmiddels hebben de Verenigde Naties laten weten geen bewijs voor de beschuldigingen te hebben gevonden. Desondanks is Martelly woedend, en spreekt van een 'daad waardoor het nationale geweten in opstand komt'.

De vredesmissie in Haïti ligt al langer onder vuur bij de bevolking. Zo werden Nepalese blauwhelmen vorig jaar verantwoordelijk gehouden voor de cholera-uitbraak op het Caribische eiland, wat uitmondde in massale demonstraties.

Het incident staat niet op zichzelf. De afgelopen jaren kwamen vredesmissies meermaals in opspraak wegens beschuldigingen van seksueel misbruik. In Ivoorkust zijn sinds 2007 meer dan veertig beschuldigingen van seksueel misbruik door VN-medewerkers binnengekomen. Vorige week nog startte de VN een nieuw onderzoek naar kindermisbruik door in het West-Afrikaanse land gestationeerde blauwhelmen. Ook in het door burgeroorlog verscheurde Congo, het land met de hoogste verkrachtingscijfers ter wereld, zijn er al jarenlang meldingen van misbruik door vredestroepen.

In veel van de gevallen verleiden de militairen de minderjarige meisjes tot het verlenen van seksuele diensten in ruil voor geld of eten. Aangifte doen de slachtoffers zelden. Ze zijn bang om de hulp van de blauwhelmen kwijt te raken, concludeerde de organisatie Save the Children in 2008.

Voor de VN blijkt het moeilijk om tegen dit soort excessen op te treden, ook al staat misbruik van vrouwen en meisjes tijdens gewapende conflicten sinds een in 2000 aangenomen resolutie hoog op de agenda. Een van de problemen is dat de VN niet primair verantwoordelijk zijn voor de vredestroepen in het veld, zo zegt Jaïr van der Lijn, onderzoeker van het Instituut Clingendael. Het is aan de nationale regeringen om tegen misstanden van hun manschappen op te treden, en daar schort het dikwijls aan, aldus Van der Lijn. Veel van de blauwhelmen komen uit ontwikkelingslanden als Ghana, Pakistan, India en Bangladesh, en melden zich bij de VN uit financiële overwegingen, maar missen vaak een gedegen militaire opleiding. Al draagt het werk van de meeste vredesmissies bij aan de situatie in het conflictgebied, het vertrouwen van de bevolking in de internationale gemeenschap loopt door dit soort uitwassen deuken op.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden