Haat

Een Tsjechische schrijver vluchtte in de jaren zestig naar Nederland. Hij was stomverbaasd toen hij merkte dat het hier in de mode was om de Amerikanen te haten en de Russen te omhelzen. Wat een wonderlijke wereld! Wanhopig probeerde hij zijn Nederlandse vrienden ervan te overtuigen dat de Sovjet-Unie een totalitaire staat was, maar hij kreeg het hen niet uitgelegd. ,,Toch is het heel eenvoudig'', placht hij te zeggen. ,,Wat gebeurt er wanneer je de Russen over de vloer krijgt? Ze schaffen de burgerlijke vrijheden af, ze stoten je het brood uit de mond, ze maken je tot slaaf en gevangene. De Amerikanen doen het omgekeerde. Van de Amerikanen krijg je democratische rechten, een menswaardig bestaan, een auto, een koelkast.'' Het was allemaal aan dovemansoren gezegd. ,,Weet je dan niet'', riepen zijn vrienden, ,,dat Amerika ons in zijn macht heeft? Met het kapitalisme. Met de multinationals. Met de consumptiemaatschappij. Arbeiders die op de barricaden zouden moeten staan, worden hier in slaap gesust met televisie en Coca-Cola.'' Nee, dat wist de Tsjechische schrijver niet. Maar hij wist wel, dat hij in Praag een moord zou hebben gedaan voor een flesje Cola.

Amerika is nog steeds gehaat bij velen, niet uitsluitend bij het soort terroristen dat zopas het World Trade Center heeft verwoest. Cees Grimbergen, in het NCRV-programma 'Rondom tien', valt met de deur in huis. ,,Hoe diep moet je Amerika haten om duizenden onschuldigen de dood in te jagen?'', roept hij tegen zijn gasten. ,,Wat bezielt mensen om na zo'n aanslag juichend de straat op te gaan, zowel in de bezette Palestijnse gebieden als in Ede, Gelderland?'' Een leraar aan een Amsterdamse middelbare school met overwegend islamitische leerlingen vertelt dat daar na de aanslag enthousiasme en leedvermaak heersten. Van enig Rücksicht met de Amerikaanse slachtoffers was geen sprake. ,,Hoe meer hoe beter!'', heette het. ,,Ze hebben er zelf om gevraagd!'' En: ,,Ze verdienen het!''

Een Marokkaanse jongen voelt zich aangesproken. Hij heeft niet gejuicht, zo zegt hij. Toegegeven, hij kent wel veel Marokkanen die blij waren met de aanslag. ,,Maar niet met de hele aanslag'', voegt hij er cryptisch aan toe. Het zou onverstandig zijn om te juichen, zo zegt hij. Want onder de slachtoffers in New York zou zich weleens een verdwaalde Marokkaan kunnen bevinden. En juichen over de dood van een Marokkaan, nee heus, dat is niet netjes.

,,We mogen geen politieke conclusies trekken uit emoties op straat'', aldus een van oorsprong Palestijnse onder wijzer. ,,Ik ben als Palestijn net zo diep door de aanslag geschokt als anderen.'' Hij acht het uitgesloten dat de schul digen Palestijnen zijn. Palestijnen hebben wel de reputatie van terroristen, maar dat is een vergissing. ,,Misschien heeft het te maken met onze geschiedenis. Wij zijn in de jaren zeventig met het kapen van vliegtuigen begonnen. Ik was destijds trots op wat de Palestijnen deden, want ze hebben nooit mensen vermoord.''

,,Pardon!'', zegt Grimbergen. Hij herinnert aan de slachting die Palestijnen in 1972 onder Israëlische atleten heb ben aangericht tijdens de Olympische Spelen in München.

Een andere Palestijnse docent vraagt begrip voor de verbittering van de Palestijnen in de vluchtelingenkampen. ,,U moet niet vergeten, dat er dagelijks acht Palestijnse doden vallen'', zegt hij. ,,Die worden omgebracht door Israëlische soldaten en met Amerikaanse wapens. Israël maakt zich schuldig aan staatsterrorisme. Dat is de ergst denkbare terreur.''

Er bestaan allerlei grieven tegen de Verenigde Staten, zo blijkt uit dit praatprogramma. ,,Veel te weinig Amerikanen gaan naar de stembus!'', zegt een der aanwezigen bestraffend. ,,Veertig procent van de Amerikaanse bevolking leeft onder de armoedegrens!'', klaagt een ander. Dat mag misschien waar zijn, zo denk je als kijker, maar is dat een reden om een inferno te ontketenen in Manhattan? En zou het helpen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden