Haat-islam vs cultuur-islam

Fanaten haten. Hun agressie richten ze tegen plezier, mensen en cultuur. Saudi-Arabië laat dezer dagen zijn haat los op cultuur. De bombardementen op de Jemenitische hoofdstad Sanaa zijn van een verbijsterende barbarij, in menselijk maar ook in cultureel opzicht.

Stel je voor dat een buurland van Nederland, zeg België, gewapend tussenbeide komt in een binnenlands Nederlands conflict en daarbij en passant de Amsterdamse grachtengordel platgooit. Zoiets gebeurt nu in Jemen. Het oude centrum van de hoofdstad Sanaa is een schitterend historisch monument, soms bijna een Middeleeuws Manhattan, minstens even uniek als die toch ook al heel bijzondere Amsterdamse grachten. In hun paranoïde oorlog tegen alles wat sjiitisch en niet soennitisch is, vernielen de Saudiërs, zonder op een dode meer of minder te letten, met hun bommenwerpers het kunstwerk Sanaa. Want een kunstwerk is of was Sanaa, met zijn fraaie, antieke hoogbouw, mogelijk nog overtroffen door een ander Jemenitisch 'Manhattan', het oude centrum van de aan de Indische Oceaan gelegen havenstad Mukalla.

Minachting voor het culturele verleden tonen de Saudiërs ook in eigen land. Verbouwingen waren in de heilige stad Mekka door de toevloed van pelgrims onvermijdelijk. Maar de wijze waarop de Saudiërs in de heilige stad recent een archeologisch verleden hebben vermalen in een bouwput, deed denken aan het socialistische strijdlied 'de Internationale': 'Sterft gij oude vormen en gedachten'. Welke paus zou Vaticaanstad zo toetakelen?

Cultuurbarbarij zit in de genen van Saudi-Arabië, dat ooit begon als een soort IS. Sjiieten waren eerder ook al het mikpunt. In 1802 verwoestten en plunderden 'proto-Saudiërs' de heilige sjiitische stad Karbala in Irak. Alles wat mooi was ging kapot en er vielen duizenden doden, want religieus geïnspireerde vandalen vernielen niet alleen dode dingen, nog liever maken ze levende mensen dood.

De tovenaarsleerling is doorgaans gevaarlijker dan de tovenaar zelf. Ook IS, geïnspireerd door Saudische theologieën, verwoest veel maar geeft de prioriteit aan moorden. Het luidde de vastenmaand ramadan in met de executie en kruisiging van twee etende pubers. Op internet circuleert een aankondiging van een wedstrijd, die zou zijn georganiseerd door IS, wie de Koran het mooiste uit het hoofd kan reciteren. De jury heeft de meest gewelddadige koranhoofdstukken uitgezocht voor de voordrachten. De winnaars krijgen een slavin beloofd. Je weet natuurlijk nooit of zo'n document echt is. IS is ook weer aan het slopen, met enige vertraging loopt de onlangs veroverde antieke stad Palmyra alsnog schade op.

Is de islam een godsdienst, een ideologie of een cultuur? Het is in elk geval een cultuur. Islam dat is de Taj Mahal in India, de Koepel van de Rots in Jeruzalem, de Ummayyamoskee in Damascus, het Al-Hambrapaleis in Granada, de gedichten van Omar Khayyam, de sprookjes van 1001 nacht, de formidabel mooie moskee van Cordoba, schitterende kalligrafie, prachtige moderne romans, de liederen van Oem Kalsoem en Fairouz, de gekke grappen in Egyptische cafés. De islam van de haat draait in deze barre tijd de islam van cultuur en plezier de nek om.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden