Haarfijn fileert het Planbureau de devaluatie van het milieubeleid

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Nederland zou de inkomsten uit de verkoop van zijn aardgas moeten gebruiken om innovatie te stimuleren die we nodig hebben voor een duurzame toekomst. Dat is een van de bouwstenen die het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) aandraagt voor een milieubeleid van de 21ste eeuw.

Met het advies legt het PBL de vinger op een gevoelige plek. want zo'n fonds hád Nederland tot voor kort: het Fonds Economische Structuurversterking. De aardgasbaten die in dit FES vloeiden werden weliswaar grotendeels gebruikt voor de aanleg van fysieke infrastructuur, maar een deel ervan ging naar de kennisinfrastructuur: wetenschappelijk onderzoek en ontwikkeling op uiteenlopende gebieden, waaronder duurzame ontwikkeling.

Het FES werd door het eerste kabinet Rutte opgeheven, en sindsdien vloeien de aardgasbaten de schatkist in. Dat is jammer, juist voor die kennisinfrastructuur en duurzame ontwikkeling. Het zou heel goed zijn als Nederland inkomsten uit zijn fossiele brandstoffen zou inzetten voor duurzame ontwikkeling.

Nu was het eind van het FES toch al in zicht, omdat de aardgasvoorraden uitgeput raken. Maar ook die slinkende aardgasbaten zouden beter kunnen worden ingezet voor de bouw van een duurzame toekomst.

Deze aanbeveling is maar een onderdeel van een fundamentele herijking van het milieubeleid, die het PBL voorstaat. In een rapport dat het lezen waard is, levert het Planbureau scherpe, en terechte, kritiek op het beleid van de afgelopen decennia. Nederland is ongekend creatief geweest in het oprekken van de beschikbare milieuruimte, binnen de nationale en Europese regels. Voorbeeld is de creativiteit die aan de dag is gelegd om Schiphol te laten groeien. Het is het oprekken van de status quo, waar milieubeleid de overgang naar duurzaamheid zou moeten bewerkstelligen. We denken dat we met het bijstoken van biomassa in kolencentrales goed doen, zegt het PBL, maar we houden onszelf voor de gek.

Nederland, dat in milieudenken ooit voorop liep, is in de achterhoede beland, en speelt een ondergeschikte rol in de doorbraaktechnologieën naar duurzaamheid. Wil Nederland in die achterhoede blijven hangen, of weer naar voren komen?, vraagt het PBL. Is het antwoord het laatste, dan moet voldoen aan gestelde regels niet het doel zijn; dan moet milieubeleid gericht zijn op het behoud van bestaande (natuur)waarden die Nederland belangrijk vindt, en op de creatie van nieuwe, duurzame waarden.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden