Haagse bemoeienis richt zich op verkeerde zaken

Werkloosheid, armoede, de zorg - laat Haagse politici die problemen aanpakken. Dat helpt de lokale politiek meer dan een gekozen burgemeester, zegt René Verhulst.

De politiek heeft altijd de neiging om zich met anderen bezig te houden. Misschien zelfs is de politiek er daarom wel. Maar iets echt doen, is wat anders dan anderen bezighouden. En zoals de glazenwasser alleen vuile ramen schoonmaakt, kan de politicus of bestuurder het beste de problemen oplossen waarvoor hij is gekozen. Dat zal de kiezer ook aanspreken.

Vieze ramen zijn er genoeg in Nederland. De oplopende werkloosheid, armoede en schulden, verpleeghuizen, sociale werkplaatsen, maatschappelijke ondersteuning, het woud van regelgeving, de lasten voor het bedrijfsleven. En dan heb ik het nog niet over Gronings gas en de accijnsproblematiek. Aan de slag, zou je zeggen, om dit op te lossen, en iedereen op zijn of haar niveau. En in de rol waarvoor men is aangesteld. Bewindslieden nemen maatregelen, Kamerleden controleren en de oppositie komt met betere ideeën.

Zo proberen in ieder geval gemeenten wel te werken. Een probleem moet opgelost worden, want de burger laat zich - terecht - meteen horen, en doet dat op straat of in de winkel. Daar ben je lokale volksvertegenwoordiger of wethouder, misschien wel burgemeester voor. En zeker nu het Rijk allerlei taken op het terrein van werk, inkomen en zorg afstoot naar gemeenten, wordt dat alleen maar gecompliceerder.

Valse aria
En voor de duidelijkheid; gemeenten zijn en staan daar voor. Om in de beeldspraak te blijven: wanneer je bezig bent om beneden de ramen schoon te maken, dan helpt het niet als de ruiten boven je half gereinigd worden en het water naar beneden plenst. Iedere glazenwasser weet dat het de kunst is om zo weinig mogelijk water te gebruiken.

Geen inspraak, geen openbaarheid, instabiel bestuur, schimmige procedures, samenwerkende gemeenten worden bestempeld als Noord-Korea - de stroom van verwijten houdt niet op. Zelfs CDA-fractieleider Buma voegde zich in het koor met een valse aria over burgemeesters die volgens hem het contact met de wereld verloren hebben.

Natuurlijk moet ook de plaatselijke democratie onderhouden worden en het kan lastig zijn om goede raadsleden te vinden. Instabiel bestuur? Ja, er verdwijnen bestuurders door verkeerd handelen, maar ook om politieke redenen, vaak nog eens door landelijk beleid veroorzaakt. En lokaal plak je minder makkelijk aan het pluche dan landelijk. De burger laat het je wel weten wanneer hij genoeg van je heeft.

Kruistocht
De kruistocht van Gerard Schouw van D66 tegen gemeenschappelijke regelingen gaat ook door. Gemeenten werken vooral samen omdat het Rijk minder geld geeft. Gemeenten willen hun raden en inwoners niet uitschakelen, maar juist ingeschakeld houden, de kosten moeten omlaag. En dat raadslid laat zich wel horen; Schouw hoeft zich daar geen zorgen over te maken en hij moet bedenken dat de latere kruistochten vooral plundertochten waren.

Het hielp niet echt. En die gekozen burgemeester? Niets is onbespreekbaar, maar gaat dit de lokale democratie versterken? Wordt dit niet een soort wethouder met politieke belangen? Waardoor noodzakelijke besluitvorming lastiger wordt en het bestuur, in de Haagse terminologie, nog instabieler?

Ik denk het wel. Haagse glazenwassers, neem nog een kopje koffie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden