Haags stadsbestuur vraagt zich af: kan een college wel vallen?

door Bart Zuidervaart

In een paar dagen tijd breekt het stadsbestuur van Den Haag in tweeën, wordt het aftreden aangekondigd, vervolgens herroepen en beginnen de eerste lijmpogingen. Ongekend amateurisme, roept de oppositie.

Is het college van burgemeester en wethouders nu gevallen of niet? En zijn de wethouders dan demissionair, zoals er een heeft verkondigd? Tegenstrijdige berichten van de coalitiepartijen PvdA, VVD en GroenLinks bracht de oppositie in de Haagse gemeenteraad in totale verwarring. Sprak de coalitie eerst nog over een ’breuk’ en ’de val van het college’, nu moet ’alleen de lucht worden geklaard’. De gang van zaken is verbijsterend, vinden het CDA, SP en D66. „De afgelopen week was een klucht”, zegt D66-fractievoorzitter Marjolein de Jong.

Maandagavond legt de VVD-fractie een bom onder de coalitie door openlijk afstand te nemen van een deel van het collegeakkoord. Daarin staat dat Den Haag in 2009 een ingrijpend verkeersplan invoert om de luchtkwaliteit in de stad te verbeteren. De VVD-fractie wil dat een commissie van wijzen onderzoek doet naar alternatieven. Coalitiegenoten PvdA en GroenLinks reageren woedend. Een spoedoverleg, dinsdagavond, brengt geen redding. VVD-wethouder Sander Dekker zegt na afloop dat het college is gevallen. PvdA en GroenLinks verklaren dat ze teleurgesteld zijn dat de VVD-fractie uit de coalitie is gestapt.

Woensdag concludeert burgemeester Deetman dat het college nog altijd in functie is. Deetman heeft officieel geen ontslagbrief ontvangen en in geen van de wethouders is het vertrouwen opgezegd. VVD-wethouder Pieter van Woensel schreef dinsdagavond na het crisisoverleg op zijn weblog: ’deze wethouder gaat wat anders doen. Morgen demissionair verder’. Maar daar heeft Deetman geen boodschap aan.

De burgemeester stelt oud-wethouder Anke van Kampen aan als informateur. Zij moet de kloof tussen de VVD enerzijds en de PvdA en GroenLinks anderzijds dichten. De val van het college is daarmee – voorlopig – afgewend.

Tijdens de raadsvergadering weigeren de coalitiepartijen in eerste instantie verantwoording af te leggen. „U steekt een middelvinger op naar de stad”, roept De Jong tegen VVD-fractievoorzitter Anne Mulder. SP-fractievoorzitter Ingrid Gyömörei zegt: „Dit is beschamend, hufterig gedrag.” LPF-voorman Willem van der Velden adviseert de coalitie een psychiater in plaats van een bemiddelaar.

„Het knettert flink binnen de coalitie”, geeft de VVD-fractie uiteindelijk toe. De gemeenteraad beslist unaniem dat er geen besluiten meer worden genomen, totdat de informateur haar werk heeft gedaan.

Later zegt De Jong (D66): „Ik denk dat er dinsdagavond, in the heat of the moment, veel is gezegd waar ze nu spijt van hebben. Alle coalitiepartijen zijn er bij gebaat om er uit te komen. Ze zullen afspreken: de volgende keer dat er weer zoiets gebeurt, slapen we er eerst een nachtje over voordat we dingen gaan roepen die niet waar zijn.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden