Guyana zoekt naar olie, maar Venezuela ligt dwars

Onderzoeksschip van Exxon Mobil zou volgens Caracas op weg zijn naar Venezolaanse wateren

Venezuela wil niet dat Exxon Mobil naar olie zoekt in de wateren voor de kust van zijn kleine buur Guyana. Die wateren zijn niet van Guyana, zegt Venezuela, die zijn van ons.

Onderzoeksschip Deep Water Champion is al onderweg vanuit de Verenigde Staten naar Stabroek Block, een locatie uit de kust van de Guyanese hoofdstad Georgetown. Met een concessie van Guyana op zak zou Exxon Mobil daar half maart beginnen aan bodemonderzoek, in de hoop ook bij Guyana aan te treffen waar Venezuela zo rijk aan is: olie.

Maar nu ligt er een officieel protest van de regering in Caracas, dat Guyana ook in 2013 al eens dwarsboomde toen het naar olie liet zoeken. Venezuela bracht toen een schip van het Texaanse Anadarko Petroleum op en legde het een week aan de ketting, omdat het zijn werk deed in zijn territoriale wateren, vond Venezuela.

Venezuela is Zuid-Amerika's grootste olieproducent. Hoewel het land nu in een diepe economische crisis verkeert, is het veel welvarender dan Guyana. Volgens cijfers van de Wereldbank verdienen de 30 miljoen Venezolanen ieder gemiddeld ruim 12.000 dollar per jaar. Nou is zo'n gemiddelde altijd problematisch; volgens diezelfde Wereldbank leeft een kwart van de inwoners van Venezuela onder de armoedegrens van 1,25 dollar per dag. Maar ter vergelijk: de 800.000 inwoners van Guyana - het land is zeer dunbevolkt - moeten jaarlijks toe met gemiddeld 3750 dollar, aldus de Wereldbank.

Ook zo'n 200 kilometer uit de kust van Suriname, dat ligt ingeklemd tussen Frans Guyana en Guyana, wordt gezocht naar olie. Sinds begin dit jaar boort de Surinaamse dochter van het Amerikaanse Apache in het veld Popokai 1 (Papagaai 1); volgens de Staatsoliemaatschappij is het voor het eerst dat er een put wordt geboord in Surinaams zeegebied.

De zoektocht naar olie in de kuststrook van dit deel van de Atlantische Oceaan werd opgevoerd nadat een Britse exploratiemaatschappij in 2011 stuitte op een beloftevol veld voor Frans Guyana. Shell en Total staken hun vinger op en kregen toestemming er te gaan boren. De verwachtingen waren hooggespannen, maar tot op heden stuitten de oliemaatschappijen slechts op 'droge gaten'.

Maar boren naar olie lijkt Guyana niet gegund, al kwam er in december nog verzoenende taal uit buurland Venezuela. De regering-Maduro in Caracas, die niet alleen territoriale wateren maar ook ruim de helft van het land Guyana claimt, zei uit te zijn op een praktische en vreedzame oplossing voor het dispuut. Er loopt een bemiddelingspoging bij de Verenigde Naties. Maduro's regering zei te hopen dat beide landen 'eindelijk de littekens van het kolonialisme kunnen laten voor wat ze zijn'.

Venezuela's claim dateert al van eind negentiende eeuw, toen Guyana een Britse kolonie was. De Britten zouden het stuk Guyana ten westen van de Essequiba-rivier van Venezuela hebben gestolen.

Het Guyanese ministerie van buitenlandse zaken reageerde als door een wesp gestoken op de laatste Venezolaanse interventie. Het vraagt Caracas 'af te zien van wat voor handeling dan ook, die verhindert dat Guyana en zijn bevolking zich kunnen ontwikkelen'.

Gyana heeft direct zijn beklag gedaan bij een groot aantal instanties: van de Unie van Zuid-Amerikaanse Landen tot de Gemenebest, van de Caribische Gemeenschap tot de Verenigde Naties.

Maar die hebben in ruim een eeuw tijd nog geen oplossing kunnen aandragen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden