Gullit: Je moet eerst je achterhoede op orde hebben

recensie | Ruud Gullit geeft in een boek zijn visie op voetbal, maar laat spijtig genoeg niet het achterste van zijn tong zien.

Ruud Gullit was eind augustus bijna terug bij het Nederlands elftal. De voormalige stervoetballer van Feyenoord, PSV, AC Milan, Sampdoria en Chelsea speelde op 27 mei 1994 zijn laatste interland en zou donderdag 1 september terugkeren als assistent-bondscoach in de oefenwedstrijd tegen Griekenland. Een week voordien bedankte Gullit toch voor een functie bij Oranje naast bondscoach Danny Blind.

Na het lezen van 'Kijken naar voetbal' (voor de grappige prijs van 19,88 - een verwijzing naar het jaar waarin Oranje het EK won met Gullit als aanvoerder) kun je beargumenteren dat het in elk geval een interessante periode had kunnen worden. Gullits visie staat nogal haaks op het sleetse idee dat het Nederlands elftal altijd aanvallend voetbal zou moet spelen.

Volgens Gullit, die een grillige trainerscarrière achter de rug heeft bij onder andere Chelsea, Newcastle United, Feyenoord en LA Galaxy, is het van het grootste belang dat je eerst de achterhoede op orde hebt en dat je weet wat de spelers moeten doen als ze de bal niet hebben. Dat is min of meer toch de helft van de tijd het geval, stelt Gullit terecht vast. 'Soms word ik kwaad van de naïeve wijze waarop Nederlandse clubs nationaal en internationaal spelen', vertelt Gullit. 'Alles moet zogenaamd 'voetballend opgelost' worden (...) Ik vraag me dan hardop af: wat is dit? Wat zijn jullie in hemelsnaam aan het doen? (...)'

Gullit toont zich in 'Kijken naar voetbal' geen visionair. Eerder een realist die vooral uitgaat van de ervaringen die hij in zijn lange loopbaan heeft opgedaan. De analyses van spelsystemen zijn aan de droge en lange kant en de gespreksonderwerpen springen nogal van hot naar her, maar dat laat onverlet dat Gullit af en toe een rake klap uitdeelt: 'Ajax is door het buitenland ingehaald: financieel, fysiek en tactisch (...) voor een deel pure koppigheid: de mensen bij die club leven te veel in het verleden.'

In de loop der jaren zijn er behoorlijk wat sportboeken verschenen met Gullit in de hoofdrol, maar nooit iets waar Gullit zelf zijn gewicht achter zette. Nu hij dat wel heeft gedaan is de keuze voor het type boek op het eerste gezicht opmerkelijk. Er zijn namelijk de laatste tijd in Nederland flink wat bestsellers verschenen over aan lager wal geraakte spelers die nooit het maximaal haalbare uit hun loopbaan hebben gehaald. Nooit waren ze van het kaliber Gullit, die ook wat betreft society-celebrity-showbizz-glamour en -roddelgehalte ver uitsteekt boven Kieft, Van der Gijp, Van der Meijde of Ricksen.

Op het tweede gezicht is het minder vreemd. Een Engelse uitgever benaderde de manager van Gullit met deze vraag en vervolgens is Ambo|Anthos aan de slag gegaan en heeft het uitgewerkt.

Desondanks is het jammer dat Gullit zijn ziel niet heeft blootgelegd en niet diep graaft in zijn voetbalgeheugen. Hoe was het echt bij het grote Milan? Wat dreef de latere president Silvio Berlusconi? Hoe laveerde hij bij Oranje? Wat besprak hij met Nelson Mandela en waarom ging hij in hemelsnaam naar een door een dictator gekochte club in Grozny? Twee jaar geleden tijdens de opnamen van een uitzending van Andere Tijden Sport over het totaal mislukte WK 1990 waar Oranje als grote favoriet naar afreisde en roemloos onderuitging, bleek al dat vele details Gullit zijn ontvallen.

Meer dan dit zit er waarschijnlijk niet in. We zijn veroordeeld tot in de eeuwigheid te smachten naar dat ene boek met de titel 'Ciao San Siro'.

Ruud Gullit - Kijken naar voetbal Uitgeverij: Ambo|Anthos. 19,88 euro.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden