Grote kerken zijn uit de nood

Voor onderhoud en restauratie monumenten is nu toch twintig miljoen euro beschikbaar

Vorig jaar timmerden ze hun hartenkreet nog aan de kerkdeur. Nu gaat bij de beheerders van een aantal grote monumentale stadskerken de vlag uit: er komt toch extra geld beschikbaar voor het onderhoud en restauratie van de kerkgebouwen. Minister Bussemaker (PvdA) maakt twintig miljoen euro vrij, bestemd voor het onderhoud van veertig grote kerken en monumenten in het land.

"Dit is zeer goed nieuws", reageert Marlo Reeders, voorzitter van het Grote Kerken Overleg (GKO) en directeur van de Grote Kerk Naarden. "Voor een aantal van onze kerken was het moeilijk de afgelopen jaren. Er was veel minder geld ter beschikking, terwijl zo'n monumentaal kerkgebouw voortdurend aandacht en onderhoud nodig heeft. Kijk naar het dak van de kerk in Naarden: dat moet echt elk jaar heel goed gecontroleerd worden, om te voorkomen dat er buiten ons zicht lekkages ontstaan die later om dure restauraties vragen."

"Maar daar was dus gewoon geen geld voor. Laat staan dat we geld konden sparen voor grote restauratieprojecten."

Dat de kerken minder geld kregen, komt door de manier waarop de rijkssubsidie voor monumenten wordt toegewezen. Eerst gaat er geld naar monumenten met het stempel werelderfgoed, vervolgens zijn de organisaties voor monumentenbehoud aan de beurt, daarna volgt de rest. Bij de verdeling van die rest geldt bovendien het uitgangspunt: de kleintjes (met de laagste onderhoudskosten) eerst. Voor de grote monumenten - zoals de kerken uit het GKO - is dan geen geld meer.

Bussemaker vond het vorig jaar niet nodig om de grote monumenten tegemoet te komen. Het viel met de restauratieachterstand best mee, vond de minister.

Daar komt ze nu van terug, blijkt uit de brief die ze naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Er is 20 miljoen euro die aanvankelijk pas in 2018 vrij zou komen, nu al beschikbaar gesteld. "Dat betekent dat de aanvragen die we als grote kerken hebben ingestuurd, waarschijnlijk worden toegewezen", jubelt Reeders.

"We hebben in de afgelopen jaren natuurlijk geprobeerd om op allerlei andere manieren geld bijeen te krijgen. Soms lukt dat ook. Wat dat betreft, is een subsidiearme periode ook leerzaam. Maar we kwamen er echt niet mee uit."

Veertig monumenten krijgen geld

De afgelopen jaren kregen de Der Aa-kerk in Groningen, de Grote Kerk in Naarden, de Grote Kerk in Breda en de Nieuwe Kerk en de Oude Kerk in Amsterdam geen rijkssubsidie voor onderhoud. Niet alleen die gebouwen profiteren van het besluit van minister Bussemaker om daarvoor nu toch nog twintig miljoen euro vrij te maken.

In totaal veertig monumenten krijgen dankzij die stap geen 'nee' meer te horen op hun subsidieaanvraag. Het gaat onder meer ook om de vestingwerken van Den Bosch en het Vredespaleis in Den Haag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden