‘Grote fouten bij inlichtingendienst brachten misdaadjournalist Bas van Hout jarenlang in gevaar’

Het gebouw van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) in Zoetermeer. Beeld ANP

De Nederlandse staat heeft misdaadjournalist Bas van Hout een forse schadevergoeding betaald omdat hij door fouten van de Algemene Inlichtingen en Veiligheidsdienst (AIVD) in levensgevaar is gebracht. Dat schrijft de Volkskrant. Gegevens over Van Hout, die informant was van de AIVD, werden onvoldoende afgeschermd. 

Daardoor lekte uit naar de onderwereld dat hij met de dienst had gesproken. Dat blijkt uit een geheim onderzoek van de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) dat de Volkskrant heeft ingezien. Conclusie van de toezichthouder is dat de staat ‘onrechtmatig’ en ‘onbehoorlijk’ heeft gehandeld.

Hoewel de AIVD wist dat Van Hout gevaar liep, heeft de dienst jarenlang verzuimd hem te waarschuwen. Tussen 1997 en 2007 sprak de misdaadjournalist met de voorloper van de AIVD, de Binnenlandse Veiligheidsdienst (BVD), die toen onderzoek deed naar corruptie en banden tussen de onderwereld, wapenhandelaars en terroristische organisaties, schrijft de Volkskrant.

Ook duurde het na het eerste gesprek tussen Van Hout en de BVD tien maanden voordat hij de codenaam Acheron kreeg. Voor die tijd stond zijn volledige naam boven gespreksverslagen. Die werd later doorgekrast, maar zou nog steeds zichtbaar zijn geweest. Ook zou informatie uit een uitgelekt rapport direct terug te leiden zijn geweest tot Van Hout.

Gegronde klachten

De CTIVD stelt in het rapport dat de AIVD in 2006 al aanleiding had om Van Hout te waarschuwen dat hij gevaar liep, maar dat niet deed. De conclusies en aanbevelingen in het rapport zijn volgens de Volkskrant in 2014 onderschreven door toenmalig minister van binnenlands zaken Ronald Plasterk. Hij verklaarde destijds een door Van Hout tegen de AIVD ingediende klacht ‘volledig gegrond’.

Vanwege de fouten heeft de rijksoverheid in alle stilte een schadevergoeding betaald aan Van Hout, nadat die een rechtszaak aanspande bij de civiele rechter over de hoogte van de vergoeding. Volgens het rapport krijgt Van Hout ‘865.000 euro bruto voor gederfde inkomsten, inclusief rente’. Daar komt een onbekende immateriële schadevergoeding bovenop. Daar heeft Van Hout recht op, omdat de misdaadjournalist door het uitlekken van zijn rol zijn werk niet goed kon doen, zo is bevestigd door het gerechtshof Amsterdam, op 11 december 2018. Die uitspraak staat gecensureerd, geanonimiseerd en ingekort op Rechtspraak.nl.

Lees ook:

Informatie van de AIVD, wat moet je ermee?

De AIVD zegt ernaar te streven zo transparant mogelijk te zijn. In de wereld van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten kun je daar niet te veel van verwachten. Het gros van de informatie is geheim en de onderbouwing van de soms stevige boodschap beperkt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden