Groothuis gaat voor goud

Schaatser Stefan Groothuis won precies een jaar geleden in Sotsji goud op de 1000 meter. Bij de WK afstanden, die vandaag in Heerenveen beginnen, probeert hij zaterdag de wereldtitel op die afstand te veroveren.

"Ik denk dat ik voor de winst kan gaan", zegt Stefan Groothuis (33) aan het einde van het gesprek. "Kjeld Nuis en Pavel Koelizjnikov zijn de favorieten, maar ik denk dat ik heel hard kan schaatsen zaterdag en dat kan de winst betekenen."

Groothuis ziet een tijd van 1.08,50 als waterscheiding. De winnaar zal volgens hem uit het groepje rijders komen dat ooit die grens heeft weten te slechten. Dus voeg aan de eerstgenoemde drie nog tweevoudig olympisch kampioen Shani Davis toe en Denny Morrison, die in Sotsji zilver won achter Groothuis; dan heb je het wel gehad, met wellicht daarbij nog Hein Otterspeer, de nationaal kampioen sprint, die in vorm is.

"Ik ben nu lekker aan schaatsen", zegt Groothuis, die in 2012 het WK-goud veroverde op deze afstand. "En ik vind het mooi om te merken dat ik toch nerveus word, in de aanloop naar de race van zaterdag."

Het is een van de redenen dat Groothuis heeft besloten zijn loopbaan te verlengen. Hij vindt dat hij pas vanaf zijn 26ste echt hard is gaan schaatsen en dat zijn 'schaatsstudie' zich begint uit te betalen. Waarom zou hij stoppen nu het goed gaat, hij prijzen kan winnen, hij nog steeds plezier heeft en hij beseft dat het speciaal is dat hij kan schaatsen? "Ik wil er zo lang mogelijk mee doorgaan", zegt hij.

Sotsji

De mooiste medaille heeft hij nu een jaar in bezit. De dag waarop hij iedereen de baas was op de belangrijkste wedstrijd omschrijft hij als 'hysterisch'. Hij was die dag niet bezig met goud winnen; hij was geconcentreerd op de uitvoering, op het werk. Die instelling was de goede om te winnen.

En dan versla je iedereen en dan word je voor de leeuwen gegooid, zo voelde het. In één keer uit die geconcentreerde geestestoestand, bam, in die hysterie van de zege. Juichen, schreeuwen, interviews, televisie, tranen, van hot naar her gesleept, geen kans om tot rust te komen en dan is het podiumpje in een ijsstadion van Sotsji niet heel anders dan een podiumpje in welk ijsstadion dan ook. Hij vertelt dat hij daarom vooral heeft genoten van de medaille-ceremonie, daags na de zege, op het groteske en pompeuze medal plaza. Indrukwekkend vond hij dat. "Pas die dag drong het goed tot me door dat ik echt had gewonnen."

Vroeger keek Groothuis vol bewondering naar schaatsers als Jan Bos, Erben Wennemars, Ids Postma en Gerard van Velde. Het waren de voorbeelden voor de boerenzoon uit Gelderland. Hij dacht: als ik net als zij dat soort prijzen win, dan verandert mijn leven.

Nou, hij had het er van de week over met zijn ploeggenoot Jan Smeekens, de 500 meter specialist, en wat bleek? Dat valt reuze mee. Er zijn genoeg dagen voorbijgegaan dat hij niet denkt aan wat hij in Sotsji heeft gepresteerd.

Groothuis is dezelfde persoon gebleven, vertelt hij. Er is ook niet veel veranderd in zijn leven. 'Half Nederland' won namelijk goud in Sotsji, waardoor de markt verzadigd raakte en er minder commerciële vraag was naar schaatsers. Met een grijns: "Ik heb er geen miljoenencontract van Coca Cola aan overgehouden, helaas."

Belangrijker nog is dat Groothuis geen zin heeft om op te gaan vallen, niet druk bezig is om zoveel mogelijk op televisie te komen om maar zoveel mogelijk deals binnen te halen. Hij zou dan dingen moeten gaan doen die niet bij hem passen. "Zo'n leven wil ik niet leiden."

Gênant

Het speelt ook zeker mee dat in de jaren voorafgaande aan die zege aan de boorden van de Zwarte Zee, zijn situatie nogal instabiel was. Groothuis kampte in de zomer van 2011 met zware depressies, overwoog suïcide en kwam er bovenop. Een paar maanden later won hij het WK sprint in Calgary.

"Ik hecht er veel waarde aan mentaal goed in mijn vel te steken", zegt hij. "Ik breng graag rustige tijd door met mijn vrouw en kinderen. Bovendien word ik er heel ongelukkig van als ik te veel veren in mijn reet gestoken krijg. Dan wordt het in mijn ogen gênant en hysterisch."

Na een kleine stilte vervolgt hij: "Ik vind dat goud toch vooral mooi omdat ik er veel voor heb gedaan en er veel worstelingen voor heb moeten doorstaan."

Het is niet zo dat Groothuis de herinneringen wegstopt, of de medaille verbergt. Zeker niet. De medaille ligt op het dressoir in de woonkamer, in een houten kistje, op de plek waar lang de gouden medaille van het WK sprint lag, die hij in 2012 won, in de winter na de zomer van de zwarte mist.

"Mijn zoontje Luuk liep er laatst mee te sjouwen. 'Hey, niet zomaar uit dat doosje pakken, hè', zei ik. 'Je mag het best vragen, en dan mag je hem best even om je nek hangen, maar niet zomaar uit het doosje trekken. Begrepen?'"

WK afstanden staan voor het eerst centraal

In het ijsstadion Thialf in Heerenveen beginnen vandaag de WK afstanden met de 3000 meter voor vrouwen, gevolgd door de tien kilometer voor mannen. Het wereldkampioenschap duurt tot en met zondag. Het is het laatste toernooi in Thialf voordat er vanaf maandag wordt begonnen met de grootscheepse verbouwing.

Het is voor het eerst dat de WK afstanden niet het sluitstuk vormen van het seizoen, maar in het hart zijn geplaatst van het schaatsjaar. Op een tijdstip in het jaar vergelijkbaar met de Olympische Spelen. Daardoor zijn de WK sprint en de WK allround naar achteren geschoven. Over twee weken strijden in Astana (Kazachstan) de sprinters om de titel, begin maart in het Canadese Calgary de allrounders.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden