Groningen ontvangt vrijbrief voor herstel huizen, het Rijk betaalt de kosten

Een gebouw is verstevigd met balken als gevolg van aardbevingsschade die is ontstaan door de gaswinning van de NAM in het gebied. Beeld ANP

De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister Wiebes van economische zaken en klimaat een vrijbrief om het herstellen van huizen in het aardbevingsgebied zo snel mogelijk uit het slop te trekken.

Met die toezegging kan de NCG verder met contracten sluiten en afspraken maken met huizenbezitters. Zo moet de versterkingsoperatie, die deels stil is komen te liggen, weer op gang komen.

Dat er een akkoord is, bleek gisteren tijdens een bijeenkomst in Groningen waar Tweede Kamer­leden met lokale vertegenwoordigers spraken. De minister was vorige week in het gebied om met gemeente- en provinciebestuurders over de afhandeling van de aardbevingsschade te praten. De minister zegde ook toe dat het Rijk zorgt dat alle kosten worden betaald, zonodig door de overheid zelf. De NCG verwerkt het plan de komende weken, daarna worden de bewoners en de Kamer geïnformeerd.

Wantrouwen

Naast de ‘carte blanche’ voor de versterkingsoperatie spraken de bestuurders af dat de gebruikers van ongeveer twintig getroffen panden van scholen en zorginstellingen binnen vier weken moeten weten waar ze aan toe zijn. Bewoners van zeshonderd woningen waarvan recent werd vastgesteld dat die onveilig zijn, krijgen binnen enkele weken een brief over schadeherstel. De nieuwbouwwoningen die beschadigde huizen gaan vervangen, worden gasloos.

Ook hebben de vertegenwoordigers nog eens vastgelegd dat Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) toezicht houdt op de Nam, die monitort welke woningen het meest onveilig zijn. Die rol moet op termijn overgenomen worden door een publieke partij. De vorige NCG, Hans Alders, stapte in juni op, omdat hij vond dat de exploitant van de gasvelden te veel aan tafel zit. Herman Sietsma is zijn tijdelijke opvolger.

Wiebes besliste in maart om de gaswinning in Groningen af te bouwen naar nul in uiterlijk 2030. Het vertrek van Alders en het vastlopen van de hersteloperatie versterkte het toch al grote wantrouwen in het aardbevingsgebied.

De basis staat

Ook gisteren hoorden de Kamerleden verklaringen van Groningers die het vertrouwen in de overheid volledig verloren zijn door het leven in onveiligheid en onzekerheid. Het akkoord kan een eerste stap zijn in ontdooiing van de band tussen Groningen en Den Haag.

Burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam, die het woord voert namens de burgemeesters in het aardbevingsgebied, is tevreden over het plan. “De basis staat, maar nu moet er veel gebeuren.” Zo zijn de zeshonderd woningen die recent aan de versterkingsoperatie werden toegevoegd, vrijwel allemaal van particulieren. Er moeten dus honderden individuele maatregelen getroffen worden.

Tijdens de bijeenkomst kwamen veel onduidelijkheden naar voren over de beschadigde woningen. In totaal moeten waarschijnlijk zo’n 9500 huizen versterkt worden. Maar de lijsten met nog te versterken woningen veranderen geregeld. Zo is er geen ‘lijst op adresniveau’, zegt burgemeester Hiemstra. “In de gemeente Appingedam is er een lijst van 1126 gebouwen, met daarin 1700 woningen. Die lijst kan volgende week veranderen.”

Eén loket

CDA-Kamerlid Agnes Mulder noemt het ‘een nachtmerrie, dat de lijst zo vaak verandert’. Ze is blij dat er een akkoord ligt, hoewel het nog lang kan duren voor alle beschadigde huizen hersteld zijn. “Het herstel kan beter zorgvuldig dan overhaast gebeuren. Als mensen benaderd worden, moet het wel kloppen.”

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer vindt dat de overheid bij het vaststellen of een woning onveilig is ‘te veel uitgaat van macromodellen’. Nu worden woningen gecontroleerd op basis van het gebouwtype. “Iedereen die zich onveilig voelt in zijn huis, zou een inspectie moeten krijgen.”

Gisteren maakte Wiebes ook bekend dat een onafhankelijke commissie het kabinet gaat adviseren over de regeling voor waardedaling van woningen. Wiebes wil dat er één loket komt voor alle vormen van aardbevingsschade.

Lees ook:

Middelstum heeft na vier jaar aardbevingsschade weer een kerk

Het geestelijk leven in Groningen zucht onder de gevolgen van de aardbevingen. 'Wil je onveilig zijn of liever gelukkig? Dat soort vragen wordt de Groningers opgedrongen.'

Opinie: Groningen is voor de staat nog steeds een winstmaker, maar Shell verliest juist op Gronings gas

De staat verdiende meer dan Shell en Nam aan het Groningse gas. Dat heeft nu grote gevolgen, schetst geofysicus Jilles van den Beukel. Hij werkte ruim 25 jaar voor Shell.

Stevo Akkerman: Shell gedraagt zich als de onbegrepen minnaar van Groningen

Shell is een lief bedrijf dat erg houdt van Nederland en van Groningen in het bijzonder. Dat is niet zo verwonderlijk; via de Nam - eigendom van Shell en Exxon - moet het bedrijf hier de afgelopen decennia miljarden hebben verdiend.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden