GroenLinks wil landelijk succes evenaren

GroenLinks-leider Klaver gaat weer naar 'meetups' met kiezers, zoals deze vorig jaar in Groningen.Beeld ANP

Slechter dan vier jaar geleden kan GroenLinks het niet doen, maar de ambities reiken verder. De partij hoopt lokaal door te breken.

GroenLinks wordt liever niet herinnerd aan de vorige gemeenteraadsverkiezingen. De partij was nog aan het opkrabbelen na de crisis van 2012, die het einde van het leiderschap van Jolande Sap betekende. In 2014 dreunde die klap nog na: GroenLinks zakte naar 5,4 procent van de stemmen, de slechtste gemeente-uitslag sinds 1990. Op verkiezingsavond hield toenmalig partijleider Bram van Ojik de moed erin: "In Ten Boer en Zuidhorn zijn we gegroeid." Daar was zo ongeveer alles mee gezegd.

Het is vier jaar later. De nederlaag van 2014 is bijna vergeten. GroenLinks bulkt weer van het zelfvertrouwen, te danken aan de uitslag bij de laatste Tweede Kamerverkiezingen. Jesse Klaver bezorgde de partij veertien zetels, een record. Het doel voor deze raadsverkiezingen is helder, zegt hij: "We kregen vorig jaar 9,1 procent van de stemmen. Dat willen we nu herhalen." Dat moet er toe leiden dat GroenLinks straks in honderd gemeenten wethouders levert. Nu doet de partij dat in iets minder dan zeventig plaatsen.

Tekst loopt door onder de afbeelding

Beeld Trouw SS | Bron: Kiesraad

Ambitie

Aan ambitie geen gebrek bij Klaver. Hij denkt nog steeds dat hij van GroenLinks de grootste partij van Nederland kan maken, iets wat hij ook in aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen riep. Destijds droomde Klaver hardop van het premierschap. Dat doet hij nog altijd.

Het succes bij de laatste Kamerverkiezingen volgde op de zogeheten 'meetups' van de partij, grote bijeenkomsten in poptempels door het land, waar Klaver werd toegejuicht door vooral jonge kiezers. Die formule zet de partij door. Begin maart is er een meetup in Nijmegen, over het klimaat. Daarna volgen bijeenkomsten in Utrecht en Amsterdam. En morgen is het partijcongres in Rotterdam, voor 2500 mensen.

De vraag die boven deze verkiezingen hangt is of het GroenLinks kwalijk wordt genomen dat het vorige zomer afhaakte in de formatie. De partij was nog nooit zo dicht bij regeringsdeelname, totdat Klaver de onderhandelaars in het Catshuis de rug toekeerde. Hij is ervan overtuigd dat hem dit niet zal worden nagedragen op 21 maart. Klaver: "Ik stel de kiezer dan een wedervraag: had je gewild dat GroenLinks was toegetreden tot dit kabinet? Dan krijg ik als antwoord 'nee'."

Bovendien: het zijn lokale verkiezingen met lokale onderwerpen. GroenLinks zal de komende weken campagne voeren op de bekende thema's als zorg, woningmarkt, onderwijs en natuurlijk klimaat. De partij denkt ook al te weten waar het een goede score gaat neerzetten: Amsterdam, Utrecht, Nijmegen, Eindhoven, Maastricht. Het zijn de studentensteden waar GroenLinks van oudsher populair is onder vooral de hoger opgeleiden. Maar Klaver denkt ook in Rotterdam, waar de partij nooit een grote rol heeft kunnen spelen, mee te kunnen doen om de prijzen. "Stel je voor dat wij daar de grootste progressieve partij worden", zegt Klaver. "Dat zou waanzinnig zijn."

Groter project

Op de achtergrond, op afstand van het verkiezingsgeweld, werkt Klaver aan een groter project. Hij maakt dit jaar een zogeheten 'kantinetour' door het land. In kleine zaaltjes in bijvoorbeeld Alkmaar, Hoofddorp en Den Bosch praat Klaver met leraren, buschauffeurs en postbodes over hun zorgen. Het is niet de natuurlijke achterban van GroenLinks. De boodschap van Klaver op zo'n bijeenkomst: zijn partij is er ook voor de middelbaar en lager opgeleiden.

De wens van Klaver is om van GroenLinks een bredere volkspartij te maken, iets wat tot nu toe vooral is weggelegd voor de linkse collega's van SP en PvdA. Hij weigert de kantinetour een electorale strategie te noemen. "Als ik uit was op zoveel mogelijk stemmen zou ik me vooral op D66 moeten richten, de partij die nu kwetsbaar is. Mijn ideaal is echt om bepaalde groepen bij elkaar te brengen, de leraren uit Roosendaal met de hoogleraren uit Amsterdam."

De verkiezingen van 21 maart komen te vroeg, denkt Klaver, om hier al resultaat van te zien. Desondanks weet GroenLinks: verkiezingswinst is binnen handbereik.

Lees ook: Lokaal zijn alle partijen duurzaam

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden