GroenLinks in beeld voor nieuw kabinet

De verkenning van Edith Schippers concentreert zich voorlopig op een coalitie van VVD, CDA, D66 en GroenLinks.

Verkenner Edith Schippers praat vandaag verder met VVD, CDA, D66 en GroenLinks over de vorming van een nieuw kabinet. Dat maakte de demissionair minister van volksgezondheid gisteravond bekend, nadat ze dertien partijleiders op de koffie had gehad.

De verkenning van Schippers conconcentreert zich dus voorlopig op een coalitie van deze vier partijen. Ze hebben samen zowel in de Tweede als Eerste Kamer een meerderheid.

Premier Mark Rutte zei gisteren bij zijn bezoek aan Schippers dat hij liefst wil regeren met D66 en CDA, aangevuld met een vierde partij. De VVD-leider benadrukte ook dat hij op zoek is naar 'een stabiel meerderheidskabinet' in beide Kamers. Omdat het kabinet-Rutte II in de senaat in beginsel steun tekort kwam, was de coalitie genoodzaakt talloze akkoorden met de oppositie te sluiten. Rutte heeft genoeg van die situatie.

De verkiezingsuitslag van afgelopen woensdag maakt de weg vrij voor onderhandelingen over een kabinet van VVD, CDA en D66, aangevuld met GroenLinks of ChristenUnie. Rutte liet maandag in het midden welke partij zijn voorkeur geniet. "Vanuit VVD-perspectief hebben ze allemaal voor- en nadelen."

Het is de taak van verkenner Schippers om deze dagen in kaart te brengen welke coalities kansrijk zijn en welke vooral niet. Een van de mogelijke opties is een 'christelijk-progressief kabinet', zoals Jesse Klaver het noemt.

De GroenLinks-leider adviseerde Schippers gisteren een coalitie zonder de VVD te onderzoeken. SP-collega Emile Roemer sloot zich daar later op de dag bij aan. Het is een vrij kansloze variant, in de wetenschap dat er minimaal zes partijen voor nodig zijn. CDA-leider Sybrand Buma, cruciaal voor zo'n centrum-links kabinet, voelt er in ieder geval niets voor. "Het is heel erg onlogisch om met deze uitslag een kabinet te vormen zonder de grootste partij erin."

Geert Wilders eiste gisteren, in zijn gesprek met de verkenner, een plek aan de onderhandelingstafel op. Volgens de PVV-leider is het 'ondemocratisch' als zijn partij niet mee mag praten. "Je kunt 1,3 miljoen kiezers niet bij voorbaat negeren." Wilders' uithaal was er een voor de bühne. Diverse partijen hadden de PVV al voor de verkiezingen afgewezen als coalitiepartner, premier Rutte herhaalde gisteren het standpunt van de VVD: "We zijn niet bereid samen te werken met de PVV."

undefined

Grote winnaar

De PvdA kan, ondanks de desatreuze verkiezingsuitslag, een coalitie van VVD, CDA en D66 aan een meerderheid helpen. Maar ook door deze variant kan Schippers een streep zetten. "De grootste partij en de winnaars moeten nu een poging doen om het eens te worden", aldus PvdA-leider Lodewijk Asscher.

De ChristenUnie wordt op het Binnenhof gezien als logische coalitiepartner. Die partij heeft voldoende zetels om aan die meerderheid te komen. Toch wijst fractieleider Gert-Jan Segers in eerste instantie naar GroenLinks, immers een van de grote winnaars van de verkiezingen.

Het is daarom geen verrassing dat Schippers eerst deze variant onderzoekt. D66-leider Alexander Pechtold gelooft er in ieder geval in: "Ik wil heel graag met GroenLinks".

Advies Forum voor Democratie

Kom tot een zakenkabinet

Met wie (niet)?

Het Forum wil een kabinet 'met de beste mensen, ongeacht hun politieke voorkeur'. Uitdrukkelijk geen partijtijgers, maar nieuwe gezichten.

Speciale wens

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt als nieuwe minister-president.

Advies VVD

Onderzoek de mogelijkheden voor een meerderheidscoalitie

Met wie (niet)?

In elk geval met CDA en D66, niet met de PVV.

Speciale wens

De VVD wil weten hoe GroenLinks, SP, PvdA en ChristenUnie 'in de wedstrijd zitten'. Zij kunnen voor een meerderheid zorgen.

Advies SP

Een centrum-links kabinet met zes partijen.

Met wie (niet)?

Idealiter met SP, CDA, D66, GroenLinks, PvdA en ChristenUnie. De Partij voor de Dieren is ook een optie. De partij sluit de VVD en PVV uit.

Speciale wens

Onderzoek meerdere coalities.

Advies CDA

Vorm een kabinet met een meerderheid in beide Kamers.

Met wie (niet)?

De VVD moet een plek hebben in het nieuwe kabinet, de PVV niet. Een christelijk-progressief kabinet zoals GroenLinks wil, lijkt het CDA 'buitengewoon onlogisch'.

Speciale wens

Een informateur van VVD-huize.

Advies D66

Een progressief middenkabinet.

Met wie (niet)?

Met VVD, CDA, D66 en ('graag') GroenLinks; de PVV niet. Op de ChristenUnie wilde Pechtold niet ingaan.

Speciale wens

Rapporteer welke onderwerpen bij welke partijen blokkades vormen.

Advies PVV

Een coalitie met de PVV met een meerderheid in beide Kamers.

Met wie (niet)?

Met VVD, CDA, 50Plus, SGP en Forum voor Democratie.

Speciale wens

De PVV dringt erop aan de partij en haar 1,3 miljoen kiezers niet 'bij voorbaat opzij' te zetten.

Advies GroenLinks

Een christelijk-progressief kabinet.

Met wie (niet)?

Met CDA, D66, SP, PvdA en ChristenUnie. Niet met de PVV en als het kan liefst ook zonder de VVD.

Speciale wens

Klimaat, vluchtelingenbeleid en inkomensverdeling moeten in het nieuwe kabinet centraal staan.

Advies PvdA

Onderzoek een coalitie van VVD, CDA, D66 en GroenLinks.

Met wie (niet)?

De PvdA ziet geen rol voor zichzelf. Het centrum-linkse kabinet dat de SP voorstelt, vindt Asscher 'zeer complex'.

Speciale wens

Een zo progressief mogelijk kabinet.

Advies Denk

Kijk naar een christelijk-progressief kabinet geleid door het CDA.

Met wie (niet)?

Denk ziet het liefst CDA, D66, GroenLinks, SP, PvdA en ChristenUnie aan de knoppen. Plaatst zichzelf als adviseur aan de zijlijn.

Speciale wens

Nieuw kabinet moet racisme en discriminatie bestrijden.

Advies SGP

Een centrum-rechts meerderheidskabinet geleid door de VVD.

Met wie (niet)?

De SGP ziet 'in eerste instantie' geen plek voor zichzelf weggelegd. Ze sluit op voorhand geen partij uit, ook de PVV niet.

Speciale wens

Het versterken van christelijke waarden.

Advies 50Plus

Geen specifieke voorkeur voor een nieuwe coalitie.

Met wie (niet)?

50Plus wil met iedereen in zee die aan de hoofdthema's van de partij tegemoetkomt, óók met de PVV. Krol vindt Wilders' voorstel voor een rechts kabinet 'boeiend'.

Speciale wens

De AOW-leeftijd omlaag.

Advies Partij voor de Dieren

Vorm een klimaatcoalitie.

Met wie (niet)?

Wél met VVD, D66, GroenLinks en ChristenUnie, met in de Eerste Kamer gedoogsteun van SP, PvdA en 50Plus. Niet met het CDA.

Speciale wens

Het klimaatakkoord van Parijs moet voor het kabinet de leidraad zijn.

Advies ChristenUnie

Laat VVD, CDA, D66 en GroenLinks uit zoeken of zij samen een kabinet kunnen vormen.

Met wie (niet)?

De CU ziet geen rol voor zichzelf. Heeft de PVV uitgesloten.

Speciale wens

Kom tot 'een kabinet dat op een vruchtbare samenwerking kan rekenen met de beide Kamers'.

Verkenner Edith Schippers (VVD)

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden