Groen en links: in strijd voor de natuur passen geen twistappels

De auteur is gemeenteraadslid voor De Groenen in Amsterdam en redacteur van het manifest 'Kom over de groene brug'.

Om die reden heeft onlangs een aantal leden van De Groenen, GroenLinks en de Natuurwetpartij het initiatief genomen om, op persoonlijke titel, gezamenlijk aan te dringen op de vorming van zo'n groene coalitie: tenminste uit de genoemde partijen bestaande. Wij willen, hebben we verklaard, een levende, groene brug van mensen vormen om de partijen van de noodzaak van nauwe samenwerking te overtuigen. Het eerste doel van 'De groene brug' is het samengaan van deze partijen (plus nog lokale en andere groeperingen) bij de provinciale statenverkiezingen. Weg met de groene versnippering, vanaf maart 1995 dus.

Twistappels

Om een onnaspeurlijke reden zijn de goden er echter in geslaagd heel wat twistappels te werpen tussen vooral GroenLinks enerzijds en anderzijds De Groenen. Het gaat dan altijd om woorden en personen, maar vrijwel nooit om de kern van de zaak: namelijk de inhoud van de groene politiek.

Zo maakt Peter Pot van De Groenen bezwaar tegen de combinatie van de woorden 'groen' en 'links' (Podium, 11 augustus). Hij meent dat de partij De Groenen “misschien iets links van het midden, ongeveer op de hoogte van D66” verkeert. Op sommige gebieden vindt hij onze partij zelfs 'rechts', omdat De Groenen bijvoorbeeld voor een harde aanpak van criminaliteit zijn en waarde hechten aan 'gezond ondernemerschap'.

Maar is dan, vraag ik, links tegen een harde aanpak van de criminaliteit? Het lijkt mij niet; ik herinner me recent een bijeenkomst van GroenLinks in De Balie waarin ook sprekers van deze partij tot een harde bestrijding van de criminaliteit wilden overgaan. Natuurlijk is ook links voor 'gezond ondernemerschap'.

Veranderingsgezind

Historisch gezien lijkt het me evident dat 'links' altijd veel gemakkelijker bereid was tot steun aan de milieubeweging dan 'rechts', omdat links naar zijn aard veranderingsgezind en maatschappij-kritisch is. Links heeft de voorlopers geleverd die al vroeg aandacht voor de natuur hebben gevraagd, zoals Frederik van Eeden, Henri Polak, De Goes van Naters (PvdA). PSP en PPR hadden al in de jaren zestig en zeventig milieuprogramma's die nu nog actueel zijn. En wie zou ik zijn om Provo en de Kabouterbeweging in dit rijtje onvermeld te laten?

Waar De Groenen, samen met GroenLinks, pleiten voor arbeidstijdverkorting als maatregel tegen de werkloosheid en voor selectieve economische krimp ten bate van het milieu, is het feitelijk onjuist te stellen dat De Groenen sociaal-economisch ergens op de hoogte van D66 vertoeven.

Toegegeven, er zijn Groenen die niet van het woord 'links' houden; maar moeten wij anderen, die vrijwel dezelfde politieke praktijk voorstaan als De Groenen, ervan weerhouden zich met dit woord te tooien? Iedereen is vrij zich van dit woord te bedienen.

Komen we niet een stuk verder als we ons zowel van de naam 'GroenLinks' als van de naam 'De Groenen' bedienen, door gemeenschappelijke lijsten voor de Statenverkiezingen te sieren met de titel 'GroenLinks/De Groenen. Een nogal zinloze woordenstrijd zou daarmee worden opgelost.

Groteske vormen neemt de strijd rond personen soms aan. Er is tussen de twee groene partijen een hele reeks van zulke twistappels geweest, waarvan ik ook zelf de eer heb gehad er een te zijn geweest. (Maar dat schijnt nu weer voorbij te zijn, waaruit blijkt dat het een vergankelijk fenomeen is.) Nu is het weer iemand uit het hoge Noorden van ons land. Hans Feddema van GroenLinks (Podium, 17 augustus) verwijt Herman Verbeek met een groot woord 'contractbreuk'.

Hoe zinvol is het om dit soort persoonlijke conflicten jarenlang met deze emotionele termen in stand te houden? Heeft dat niet tot gevolg dat men ze vervolgens met een ideologie omgordt en dat dergelijke verideologiseerde, maar in wezen persoonlijke conflicten er dan toe leiden dat een overbodig politiek schisma voortduurt? Zeker is dat zo. En dat gaat ten koste van het milieu en van de kiezers, die veel meer gediend zijn met één sterke groene partij dan met twee elkaar bekiftende.

Bedrijfsongeval

Een realistische politieke partij zou moeten kunnen inzien dat het gebeurde met de man uit het Noorden een gewoon politiek bedrijfsongeval is, zoals er zoveel zijn geweest. Afspraken over tussentijdse zetelwisseling lopen nu eenmaal vaak verkeerd af; zie ook de ruzies die daarover bij de Grünen in Duitsland ontstaan zijn en in de Amsterdamse gemeenteraad ten tijde van de Kabouterbeweging. Dergelijke conflicten moet men kunnen bijleggen, door zichzelf niet zo dodelijk serieus te nemen als men in woede felle uitspraken gedaan heeft. Zand erover. Samen aan de slag!

De twistappels opeten en composteren, dat is de kunst. Elkaar waarderen om het wezenlijke feit dat alle Groenen, van verschillende pluimage, dezelfde politieke boodschap hebben en wij het erover eens zijn dat de milieucrisis niet op te lossen is zonder - wereldwijd - de sociale crisis stevig aan te pakken.

Nu het wederzijdse respect vormgeven in groene eenheid: dat is onze taak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden