GROEIPIJN

Huisarts Piet Postema (45) heeft zijn praktijk op de Stadionweg in Amsterdam Oud-Zuid, samen met zijn collega Niek van Doornik. Het is een volle praktijk: bij beiden staan zo'n 2 600 mensen ingeschreven.

Pas als een andere patiënt direct doorloopt naar de wachtkamer, waagt ook Roy zich de drempel over. Had hij dat direct bij aankomst al gedaan, dan zou hij zeker de eerste zijn geweest, maar nu moet hij eerst twee andere patiënten laten voorgaan. Het is dan ook de eerste keer dat Roy in z'n uppie, zonder één van zijn begeleiders uit het kindertehuis, dokter Postema bezoekt.

“Is Roy je voor- of achternaam”, vraagt de arts, nadat de jongen zich op fluistertoon heeft voorgesteld. “Mijn voornaam”.#

Dat dacht Postema al. Op die leeftijd geven ze maar al te vaak hun voornaam, zelfs al zeggen ze zelf dat het hun achternaam betreft. “Soms moet je wel drie keer vragen voor je erachter bent, dan is het een spelletje op zich.”

Roys kaart is inmiddels gevonden, ergens middenin het dossier met alle kaarten van het kindertehuis waar de Antilliaanse jongen al jaren woont. Hoewel Roy er met zijn leren basketbalschoenen, Amerikaanse cap en lange medaille om zijn nek stoer uitziet, kijken zijn ogen voortdurend naar de grond. Slechts met moeite krijgt Postema hem 'los'. “Wat is er joh?”, poogt hij vriendschappelijk, “Wat kan ik voor je doen?”

“Ik heb last van mijn knie.”

Pas nu - Roy blijkt perfect Nederlands te spreken - weet Postema zeker dat het eerder verlegenheid dan een taalbarrière is die hem zo stil maakt.

“Hoe lang heb je daar al last van?” “Een jaar.”# “Laat maar eens kijken dan”, oppert de dokter.

Langzaam trekt Roy zijn broek en schoenen uit; vervolgens schuift hij weer razendsnel op de stoel tegenover het bureau.

“Nee-nee! kom eens hier liggen.”

Terwijl de jongen op de behandeltafel ligt, beweegt Postema de knie van de jongen enkele keren heen en weer. “Ik zie het al”, mompelt de dokter. “Als ik voetbal, kan ik bijna niet meer lopen”, klinkt het zachtjes.

“Het heeft te maken met je groei”, verklaart de dokter. “Het komt vooral voor bij jongens tussen de tien en vijftien jaar. Het is geen ziekte maar het duurt wel twee of drie jaar en we kunnen er helemaal niets aan doen. Iedere keer als je sport zul je pijn hebben; eigenlijk moet je dan niet sporten.” Formeel heet Roys aandoening de ziekte van Osgood-Schlatter, maar die naam wordt hooguit binnen het medische wereldje gebruikt. Bij deze ziekte is altijd sprake van groeistoornissen in het bot, meestal - zoals bij Roy - in de knie, maar soms ook in de heup of hiel.

Roys gezicht verraadt niets. Hij frunnikt aan zijn pet, trekt zijn ketting nog wat dieper naar beneden, richt zijn ogen wederom naar de grond en houdt zijn mond stijf dicht.

“Je màg wel voetballen hoor, maar dat doet pijn, dus dat is heel vervelend. Zal ik je een briefje voor je gymleraar meegeven?”

Zonder het antwoord af te wachten, pakt de dokter zijn pen en begint te schrijven. Een plotselinge woordenstroom vanuit de andere kant van de kamer onderbreekt hem snel. “Maar soms gebruik ik tijgerbalsem, hoor. Soms helpt dat een beetje, soms niet. Dat smeer ik er dan wel een paar keer per dag op, meestal voordat ik ga spelen.”

“Toch denk ik dat dat nauwelijks helpt joh. Niets helpt. Dit gaat altijd over, maar behandelen kunnen we het niet. Het kan dus heus wel twee jaar duren; je moet maar denken dat je nu al één jaar gehad hebt.”

Wederom zet Postema zijn pen op het papier. In enkele alinea's schrijft hij voor de gymleraar op wat Roy heeft. Alleen de laatste zin leest hij nog even voor.

'Als Roy last heeft, kan hij beter niet sporten'.

Nog immer zwijgend neemt Roy het papiertje in ontvangst. Ineens is hij snel bij de deur, het papiertje al weggefrommeld in zijn zak.

“Je snapt toch wel wat ik gezegd heb?”, probeert Postema nog. Maar Roy is al weg. Alleen zijn snelle voetstappen op de trap zijn nog hoorbaar; alsof hij van van geen enkele groeipijn last heeft.

Uit privacy-overwegingen is de naam van Roy gefingeerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden