Griezelig gezellig

Vanavond is het Halloween. Het uit Amerika overgewaaide feest wordt hier langzaamaan ook populair. ’Het is een echt winterfeest.’

Versierde huizen, spookachtige verlichting en tientallen verklede kinderen die van deur tot deur gaan. In Amerika is Halloween een geliefd volksfestijn. Maar ook in Nederland is het feest populair, zegt Ineke Strouken, directeur van het Nederlands Centrum voor Volkscultuur.

„Iedereen houdt van griezelen, wat dat betreft zijn we allemaal kinderen. De dood heeft ons altijd gefascineerd, het is spannend om ’s nachts op een kerkhof te lopen. Dan ga je vanzelf in geesten geloven.”

Ondernemers spelen handig in op de interesse voor het macabere feest. Begin oktober zijn de winkelschappen al gevuld met grijnzende pompoenen, harige spinnen en heksen in alle soorten en maten. Bioscopen organiseren horroravonden en cafés houden Halloween-feesten, waar bezoekers verkleed moeten komen.

„Er is steeds meer aandacht voor het spirituele”, zegt Strouken. „Kijk bijvoorbeeld naar de populariteit van Harry Potter en de belangstelling voor wicca.”

Ook pretparken pikken graag een graantje mee van deze voorliefde voor het onbekende. Zo organiseert Walibi World al acht jaar de Halloween Fright Nights. In spookhuizen en scarezones worden bezoekers de stuipen op het lijf gejaagd. En dat is geen kinderspel: de avonden zijn niet geschikt voor bezoekers onder de twaalf jaar.

„De meeste mensen komen hier om lekker te griezelen en hun grenzen op te zoeken”, zegt Dayenne Mulder van Walibi World. Het idee kwam van de Amerikaanse directie van het pretpark, toen nog Six Flags. De griezelige avonden sloegen aan en sindsdien komen er iedere oktober duizenden mensen gruwelen.

Het Halloween-feest wordt traditioneel gevierd op de avond voor Allerheiligen. „Vroeger zochten mensen op deze avond de graven op. Niet alleen die van hun naasten, maar ook van oudtantes en overgrootmoeders. Daar waren ze wel een tijdje mee bezig en ze liepen in het donker van begraafplaats tot begraafplaats. Met een lichtje en bloemen gingen ze overal langs”, zegt Strouken.

Immigranten uit Europa brachten het feest naar Amerika en hier kreeg het een andere vorm. Er werd veel kattekwaad uitgehaald, de trick-or-treat (snoep – treats – of kattekwaad – tricks) deed zijn intrede en mensen gingen zich verkleden. Toen deze vorm van het feest aan het einde van de jaren tachtig naar Nederland overwaaide, dacht Strouken dat het alleen zou aanslaan in gebieden waar geen Sint Maarten of carnaval wordt gevierd. „Maar ik had het helemaal mis.”

Tot haar verbazing wordt Halloween door veel mensen enthousiast gevierd. Na een klein onderzoek begrijpt Strouken nu de kracht van het feest. „Halloween is een eigentijds evenement. Mensen kunnen na hun werk een kostuum aantrekken en in een andere wereld stappen. Ze hoeven geen moeite te doen om anderen te leren kennen: iedereen komt voor hetzelfde.”

„Ook is het een echt winterfeest. Als het op 24 juni gehouden zou worden, zou het zeker geen succes zijn.” Toch denkt Strouken dat het feest de komende jaren niet verder zal groeien. „Het wordt natuurlijk wel flink gevierd, maar ik denk dat de populariteit nu is gestabiliseerd.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden