Griekse stoerdoenerij tegenover Duitsland is niet erg handig

De Griekse Odysseus tegen 'cycloop' Merkel. Beeld ap
De Griekse Odysseus tegen 'cycloop' Merkel.Beeld ap

Het Griekse lijstje met hervormingsplannen is ingediend bij de geldschieters. Na een paar hectische weken heeft de Griekse regering even tijd om op adem te komen. Een periode waarin ze wellicht ook de relatie met Duitsland zal evalueren, want die heeft wel een deuk opgelopen, denkt Spyros Economides, onderzoeker bij het Hellenic Observatory in Londen.

Pieternel Gruppen

De kleine David met zijn katapult tegen de reus Goliath, zo werd de Griekse opstelling tegenover Duitsland de afgelopen weken vaak beschreven. "Deze houding lijkt wel moedig en stoer maar is tactisch gezien niet handig. Je moet je vijanden wel slim uitkiezen. Griekenland zal Duitsland ook in de toekomst hard nodig hebben om de economie uit het slop te trekken."

Duitsland is een van de belangrijkste handelspartners van het land. Toenadering is dus belangrijk zegt Economides maar een hechte vriendschap zit er niet in, beseft hij. "De grootste economie tegen een economie die op zijn gat ligt is sowieso een slechte basis voor een gelijkwaardige relatie." De slechte chemie tussen de Griekse minister van financiën Varoufakis en zijn Duitse ambtgenoot Schäuble werkt ook niet bevorderlijk. "Tel daar het oorlogsverleden bij op en je hebt een explosieve mix."

Herstelbetalingen
De Tweede Wereldoorlog kwam afgelopen weken vaak voorbij in de Griekse media. Vooral het plan om Duitsland nog een oude rekening te sturen werd opnieuw uit de kast gehaald. Tijdens de Tweede Wereldoorlog dwong Duitsland de Grieken een lening van 476 miljoen marken af. De Griekse nationale bank moest haar reserves afstaan aan de Duitsers. Dat geld is nooit terugbetaald. Op de schuldenconferentie in Londen in 1953 werd het vraagstuk van de herstelbetalingen vooruitgeschoven tot er een vredesverdrag zou liggen. Bij de hereniging van Duitsland in 1990 werd een streep getrokken onder de herstelbetalingen.

Een taskforce van regeringspartij Syriza is nu in de Duitse archieven gedoken om bewijs te zoeken voor de gedwongen leningen. Premier Tsipras zei vorige week in het weekblad Stern dat het terugbetalen van de Duitse schuld een 'historische morele verplichting' is. "Het gaat ons niet zozeer om de financiële middelen die het ons zou opleveren in onze moeilijke situatie. Al betalen ze maar één euro."

Cartoon in het partijblad van Syriza: Schäuble in nazi-uniform. Beeld
Cartoon in het partijblad van Syriza: Schäuble in nazi-uniform.Beeld

Dit soort retoriek kan Tsipras maar beter laten vindt Economides. "Dat is echt geschiedenis, we onderhandelen nu met de Duitse regering, niet met het nazi-regime." Maar daar wordt door sommigen anders over gedacht.

Bij protesten tegen het Brusselse beleid verschijnen regelmatig borden met de Duitse bondskanselier Merkel in een nazi-uniform of met een Hitler-snor. En in de partijkrant van Syriza verscheen eerder deze maand een cartoon van de Duitse minister Schäuble in een nazi-uniform met de tekstballon: "De onderhandelingen zijn begonnen. We zetten ons ervoor in zeep te maken uit jullie vet."

Achttien landen
Tsipras nam wel afstand van de cartoon maar benadrukte in het interview met Stern dat het om satire gaat en dat de Duitsers andersom de Grieken wegzetten als 'lanterfanters'. Volgens Economides is het te simpel om Schäuble als kwade genius te zien. "Achttien landen stonden bij de onderhandelingen met Griekenland achter hem. De Slowaken bijvoorbeeld stelden zich net zo hard op als de Duitsers."

Tsipras schaakt op verschillende borden tegelijk zegt de onderzoeker. "In eigen land laat hij een veel sterker anti-Duits geluid horen dan daarbuiten. Gevaarlijk, want die tactiek zal vroeg of laat toch het internationale spel beïnvloeden en tegen de Grieken gaan werken. En dat kunnen zij zich op dit moment echt niet permitteren."

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden