Griekenland zet de trojka overboord

Eurogroep-voorzitter Jeroen Dijsselbloem in een weinig hartelijke harddruk met de nieuwe Griekse minister van financiën Yanis Varoufakis. Beeld EPA

Eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem vroeg de hele week al om 'duidelijkheid' van de nieuwe Griekse regering. Wel, die heeft hij vrijdagmiddag gekregen.

De nieuwe Griekse regering wil niets meer te maken hebben met de zogeheten trojka en is niet van plan de lopende afspraken met de geldschieters van de Europese Unie en het IMF te verlengen.

Dat werd vrijdag duidelijk tijdens een bliksembezoek van Dijsselbloem aan Athene, waar hij sprak met de nieuwe, links-radicale premier Alexis Tsipras en diens atypische minister van financiën Yanis Varoufakis (53), die zich per motorfiets door het Atheense stadsverkeer pleegt te bewegen.

Dijsselbloems korte trip was bedoeld als kennismakingsbezoek. Inderdaad werden voor de camera's de gebruikelijke beleefdheden uitgewisseld. Maar tijdens de persconferentie van Dijsselbloem en Varoufakis - de eerste in zijn gebruikelijke pak met stropdas, de tweede in felblauw overhemd met zwart colbert - ging het knetteren.

De Griek haalde hard uit naar de trojka, het samenwerkingsverband van Europese Commissie, Europese Centrale Bank en Internationaal Monetair Fonds. Die noemde hij 'wankel' en 'anti-Europees'. Varoufakis onderhandelde liever rechtstreeks met Europese regeringen.

Hij riep bovendien op tot een internationale conferentie over de schuldenproblematiek, waarin niet alleen Griekenland aan de orde zou komen. Dijsselbloem antwoordde ijskoud dat zoiets al bestaat. "Het heet de eurogroep" -- de maandelijkse bijeenkomst van ministers van financiën van de eurozone die hij voorzit. "Het negeren van akkoorden is niet de juiste weg", zei hij verder.

Tot slot legde Varoufakis vastberaden uit waarom de nieuwe regering geen heil ziet in een tweede verlenging van het lopende leningenprogramma van de EU, dat op 28 februari afloopt. Naast hem ging Dijsselbloem, met de vertaling op zijn oor, steeds somberder kijken.

Vervolgens stond de Nederlander met een verbijsterde blik op, greep na enig nadenken de ferm uitgestoken hand van Varoufakis, en leek hem en passant nog iets in te fluisteren. Wat dat precies was is niet bekend, maar van de gezichtsuitdrukking van beiden was af te lezen dat de beleefdsheidsfase voorbij was.

Foto's van de ongemakkelijke handdruk vlogen over de sociale media. Waren we hier getuige van een iconisch beeld dat het begin van de 'Grexit' inluidt, het vertrek van Griekenland uit de eurozone?

Wat nu? Chaos? Grexit?

Inspecteurs van de 'trojka' worden nog steeds geacht in Athene de allerlaatste voorwaarden van het Griekse leningen- en hervomingenprogramma, waarmee de afgelopen jaren 240 miljard euro is gemoeid, goed te keuren. Pas daarna komt er een formeel einde aan dat project. De weigering van de nieuwe Griekse regering om te praten met de trojka is het begin van een verwarrende, mogelijk chaotische periode. Het programma loopt af op 28 februari. Als Athene geen verlenging aanvraagt, hebben de Grieken vanaf 1 maart voor het eerst in vijf jaar geen enkele leenmogelijkheid meer. Niet van de EU-instituties, en hoogstwaarschijnlijk ook niet van de financiële markten. Dat is nog niet meteen acuut, maar dat wordt het de komende maanden wel, als Griekenland zo'n 10 miljard euro aan schuld moet herfinancieren. De nieuwe minister Varoufakis van financiën gaat volgende week op charme-offensief maar naar de hoofdsteden Londen, Rome en Parijs.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden