Grieken op de been tegen EU

Regeringspartij Syriza steunt protest tegen akkoord dat premier Tsipras zelf tekende

Het was een vertrouwde aanblik gisteren: duizenden Grieken die door het centrum van Athene marcheerden en leuzen scandeerden tegen bezuinigingen vervat in akkoorden met de internationale geldschieters.

Ook de algemene staking die tegelijkertijd plaatsvond was niet bepaald een noviteit. De vakbonden organiseerden er al 41 sinds Griekenland in 2010 bij de Europese Unie en het Internationaal Monetair Fonds aanklopte voor financiële hulp, in ruil voor strenge hervormingen. Maar dit was de eerste sinds premier Alexis Tsipras in januari aan de macht kwam.

En wat de staking nog curieuzer maakte, was dat hij gesteund werd door regeringspartij Syriza. Een werkgroep van de partij had opgeroepen 'actief te reageren op de druk van de geldschieters die doorgaan met hun extreme, impopulaire en neoliberale beleid'. Maar dat is beleid waar premier Tsipras in juli zelf zijn handtekening onder heeft gezet, in ruil voor 86 miljard euro aan noodleningen.

Die paradox leek veel Grieken niet te deren. Ruim 20.000 liepen er volgens schattingen van de politie mee in marsen door het centrum van Athene. "Dit is een boodschap aan Europa", zei lerares Lina Psyliakou, een van de demonstranten. "Niet Tsipras, maar zij maken ons kapot. Het is toch wel duidelijk dat bezuinigingen ons alleen maar armer maken? Ze moeten ons helpen in plaats van ruïneren." Dat Tsipras zelf heeft ingestemd met de maatregelen, doet niet ter zake. "Ze lieten hem geen keus."

Premier Tsipras was op Malta voor de EU-top over de vluchtelingencrisis; ook andere kabinetsleden lieten zich gisteren niet zien. Maar een woordvoerster van de regering verdedigde de steun aan de demonstraties. "Wij voeren een akkoord uit met daarin bezuinigingen die oneerlijk zijn", zei ze. Ook premier Tsipras zegt regelmatig in het openbaar dat hij niet achter de maatregelen staat, maar ze wel zal uitvoeren.

In Europa kan deze spagaat op heel wat minder begrip rekenen dan bij de Grieken. Hoe geloofwaardig en daadkrachtig is een regering die zegt dat ze niet achter het afgesproken beleid staat? "Vreemde en gevaarlijke logica in Athene: Syriza organiseert staking tegen programma dat zijn eigen regering belooft uit te voeren", tweette de Belgische minister van financiën Johan Van Overtvelt. Eerder deze week besloten hij en zijn collega's van de eurolanden 2 miljard euro aan noodleningen voorlopig op zak te houden, omdat Griekenland niet snel genoeg hervormt.

Intussen legde de staking gisteren een deel van het openbare leven in Griekenland plat. Treinen reden niet en veerboten voeren niet uit. Veel binnenlandse vluchten werden geannuleerd. Alle overheidsloketten en postkantoren bleven gesloten, evenals toeristische attracties als de Acropolis. Ziekenhuizen behandelden alleen spoedgevallen. Maar vrijwel alle winkels waren open en ook niet alle scholen gingen dicht.

Het protest in Athene verliep grotendeels vreedzaam, tot een groepje jongeren tegen het eind molotovcocktails en uit stoepen gehakte stukken steen naar de politie gooide. Bij de centrale bank werd een brandbom naar binnen gegooid. Vuilcontainers gingen omver en werden in brand gestoken; ook moesten etalages van winkels in luxegoederen het ontgelden. De politie gebruikte traangas om de jongeren te verjagen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden