Greenpeace wil geschil met Rusland tot einde uitvechten

Zeerechttribunaal oordeelt: tot nader order de Arctic Sunrise vrijgeven en de hele bemanning vrijlaten

Als het aan Greenpeace ligt, vecht Nederland het geschil met Rusland over het oppakken van de bemanning en het opbrengen van het schip Arctic Sunrise uit tot in laatste instantie.

Gisteren oordeelde het Internationale Zeerechttribunaal in Hamburg in een zogeheten voorlopige voorziening dat het onder Nederlandse vlag varende schip moet worden vrijgegeven en de bemanning op borg vrij moet komen en Rusland mag verlaten. Die uitspraak is echter geen eindoordeel van het tribunaal over de kwestie.

"Wij willen heel graag weten hoe het afloopt", zegt campagneleider Joris Thijssen. "De Russen hadden nooit aan boord mogen komen. Wij worden beticht van piraterij en dat is een slag in de lucht. In veertig jaar actievoeren is nog nooit geweld gebruikt. Greenpeace wenst het recht op protest te behouden." Volgens Thijssen is de eerste prioriteit nu echter dat "we onze mensen zo snel mogelijk naar Nederland krijgen".

De twee Nederlandse opvarenden van het schip kwamen gisteren vrij op basis van een eerder deze week genomen besluit van de Russische autoriteiten. Faiza Oulahsen en Mannes Ubels reageerden opgelucht op de vrijlating. Ubels: "Ik ga een rustig plekje zoeken, want ik heb twee maanden herrie aan mijn kop gehad. En dan misschien een whisky." Van de dertig opvarenden zit er nog een vast. Van de wens van Greenpeace het conflict compleet uit te vechten, hoeft de Nederlandse regering zich overigens niets aan te trekken. De organisatie is geen partij bij het Zeerechttribunaal. De arbitragezaak tussen Nederland en Rusland kan nog wel twee jaar duren voor een eindoordeel wordt geveld.

Dat het tribunaal gisteren een uitspraak heeft gedaan, is op zich al een versteviging van de positie van het rechtscollege. Rusland heeft steeds gezegd het tribunaal in deze kwestie niet te erkennen. Volgens Thijssen is de uitspraak een extra reden voor de andere 165 landen die het internationaal verdrag en het tribunaal wel erkennen om druk uit te oefenen op Rusland om datzelfde te doen.

Aan de vrijlating van het schip en opvarenden verbindt het tribunaal wel een voorwaarde. Nederland moet een bankgarantie ter waarde van 3,6 miljoen euro afgeven. Zodra die borg is gestort, komen schip en bemanning vrij. Het tribunaal draagt beide partijen op verdere escalatie van het conflict te voorkomen.

De Arctic Sunrise werd in september geënterd door de Russische kustwacht en naar de haven van Moermansk gesleept na een protest tegen een boorplatform. Het schip, volgens Thijssen een 'ijsbreker op leeftijd', ligt nog in Moermansk.

Minister Frans Timmermans van buitenlandse zaken zegt in een eerste reactie op de uitspraak van het Zeerechttribunaal dat de hele bemanning van het Greenpeace-schip Arctic Sunrise en het schip zelf 'onmiddellijk' Rusland moeten kunnen verlaten. "Dit is heel positief, en de kern van wat Nederland aan het Zeerechttribunaal heeft gevraagd. We blijven in gesprek met Rusland om de kwestie tot een goed einde te brengen."

Van Russische zijde is nog geen reactie gekomen op de inhoud van de uitspraak van het tribunaal. Het Russische ministerie van buitenlandse zaken liet het bij een verklaring dat het tribunaal in deze zaak geen uitspraak kan doen. De beslissing van het tribunaal wordt gedragen door 19 van de 22 rechters. Een rechter was ziek, de Russische en Oekraïense rechters stemden tegen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden