Google moet berispte arts verwijderen uit zoekmachine

Google-logo in Peking Beeld REUTERS

Een arts die op de vingers is getikt door het tuchtcollege moet verwijderd worden uit de zoekresultaten van zoekmachine Google. ‘Een baanbrekende uitspraak.’

De rechter verbiedt Google dat een berispte arts nog langer is te vinden via de zoekmachine. Volgens de rechtbank Amsterdam weegt het recht op privacy van de chirurg zwaarder dan het belang van het publiek om eenvoudig informatie te vinden over het oordeel van het medisch tuchtcollege. Het is volgens deskundigen de eerste keer dat een rechter zich uitspreekt over het medische tuchtrecht en het zogeheten ‘recht om vergeten te worden’. 

De zaak draait om een chirurg die fouten maakte bij de nazorg van een patiënt die zij had geopereerd. De patiënt kreeg te maken met complicaties. De arts werd door het Regionaal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg tijdelijk geschorst uit het BIG-register voor medische beroepen. In hoger beroep is dat omgezet naar een voorwaardelijke schorsing. 

Wie de naam van de chirurg invoert in Google, kwam in de eerste zoekresultaten uit op een website met een zwarte lijst van artsen. Van die ‘digitale schandpaal’ ondervond ze zowel privé als zakelijk last, vertelde ze aan de rechter. Een verzoek bij Google om de links te verwijderen werd afgewezen. Ook de Autoriteit Persoonsgegevens, die in dit soort gevallen kan bemiddelen, oordeelde dat het vergeetrecht niet gold, omdat het om nog relevante informatie ging. Zo was de proeftijd van de vrouw nog niet voorbij. 

Opnieuw aandacht

De rechtbank ziet dat anders. Het gaat om een link naar een website van een stichting met een niet-officiële zwarte lijst. Dat kan mensen het idee geven de arts te moeten wantrouwen of zelfs te boycotten. Dat terwijl het bij de chirurg om een voorwaardelijke schorsing ging – blijkbaar vond het tuchtcollege haar fout niet zo ernstig dat zij geen patiënten meer mocht behandelen. 

Wie wil weten of een arts eerder op de vingers is getikt, kan bovendien terecht bij het BIG-register zelf, stelt de rechter. In die lijst, waar alle medisch hulpverleners in Nederland zijn geregistreerd, worden ook de beslissingen van de tuchtcolleges bijgehouden. Volgens Google weten de meeste mensen de weg naar dat register niet te vinden. Maar volgens de rechter is het een eenvoudig ­systeem dat iedereen kan raadplegen. 

De uitspraak in de zaak van de chirurg is al in juli gedaan, maar werd pas vorige maand gepubliceerd. Willem van Lynden van Mediamaze, die de arts bijstond, probeerde publicatie ervan eerst tegen te houden, omdat het opnieuw tot aandacht zou kunnen leiden. 

Van Lynden noemt het een baanbrekende beslissing. Artsen hoeven volgens hem niet langer te dulden dat zij via Google in verband worden gebracht met beslissingen van het tuchtcollege. Inmiddels heeft hij voor zeker vijftien andere artsen ook een verwijderverzoek bij zoekmachine ingediend. Bijna de helft werd door Google toegekend. In de zaak van de chirurg is de zoekmachine in hoger beroep gegaan.

Zwarte lijst

Stefan Kulk, die aan de Universiteit Utrecht onderzoek doet naar het recht om vergeten te worden, ziet de uitspraak vooral als het volgende puzzelstukje in het vergeetrecht. Ook volgens hem is het de eerste keer dat een rechter zich in die context heeft uitgesproken over het medische tuchtrecht. 

De uitspraak betekent niet dat er niet meer online geschreven mag worden over fouten van artsen, benadrukt hij. Veel hangt af van de context waarin dat gebeurt. Zo wijst hij op een accountant die eerder tevergeefs een beroep deed op het vergeetrecht, nadat hij was berispt. De informatie die hij verwijderd wilde hebben was een stuk feitelijker dan de toon van de website met de zwarte lijst van artsen. 

Het recht om zoekmachines als Google te verzoeken om niet relevante of onjuiste informatie uit de resultaten te verwijderen, komt voort uit een beslissing van het Europees Hof van Justitie in 2014. Sindsdien vroegen Europeanen Google om verwijdering van bijna drie miljoen links. Meestal gaat het bedrijf daar niet in mee. Een kleine groep stapte vervolgens naar de rechter. Die weegt per geval af of het verwijderverzoek terecht is.

Coreectie 18-0: In een eerdere versie van dit artikel stond dat de vijftien verzoeken van Van Lynden ‘vooralsnog zonder succes’ bij Google zijn ingediend. Dat bleek niet juist: bijna de helft is toegekend door Google. Sinds de rechter de berispte chirurg gelijk gaf en Google zoekresultaten over haar moest verwijderen, deed adviseur Willem van Lynden zeker voor vijftien andere artsen verwijderverzoeken. Die zijn niet allemaal afgewezen door Google, maar zeven artsen hebben gelijk gekregen. De verwijderverzoeken van de acht anderen werden wel afgewezen door het bedrijf. 

Lees ook:

Google overtreedt Europese privacywet, zeggen experts

Mensen die online ‘vergeten willen worden’, moeten nog steeds naar de VS als ze bezwaar willen maken tegen een afwijzing.

Jezelf van Google laten halen? Vergeet het maar

Verschillende rechterlijke uitspraken ten spijt, om in Google links verwijderd te krijgen, kan nog knap lastig zijn. Wordt het burgers onterecht moeilijk gemaakt of zijn de verwachtingen rond dit ‘vergeetrecht’ gewoon te hooggespannen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden