Goede sfeer in de klas is zaak van de leraar

In plaats van de politie te hulp te roepen, moeten scholen leraren helpen ordeproblemen in de klas aan te pakken.

Videoregistratie, een schoolagent, speekseltesten en particuliere bewakers die de kluisjes van leerlingen controleren op drugs en wapens. De school is haar onschuld verloren. Daarmee wordt getornd aan het fundament van ons onderwijs. De vertrouwensband tussen de leerling en zijn leraar waarin vanuit respect in een veilig klimaat gewerkt wordt aan opvoeding en opleiding, staat onder druk.

Een voorbeeld dat zo uit de praktijk zou kunnen komen. Lerares Leipsch heeft een ordeprobleem. Haar collega's op de grote scholengemeenschap weten dat. En de leerlingen weten dat nog beter. Als de deur van het lokaal dicht gaat en de docente is alleen met klas 3b dan breekt de hel los. Yousef werd maandenlang in haar les getreiterd. Openlijk en in spreekkoren werden hij en zijn familie uitgescholden en gekwetst. Ergens in februari slaan bij Yousef de stoppen door. Meteen na de les van lerares Leipsch. Op de gang vliegt hij de treiteraars aan en op de videobeelden ziet de politie later een heftige vechtpartij. Want de brede scholengemeenschap heeft een verbond met de politie.

Het convenant veilige school is het managementinstrument dat past bij het incident en de school kiepert de problematiek over de schutting van justitie. Het strafrecht, een verhoor door twee geüniformeerde agenten en de waarheidsvinding komen in plaats van de opvoeding, een groepsgesprek en het vertrouwen. Er wordt aangifte gedaan van mishandeling en een van de vechtersbazen wordt geschorst.

Voor de school is daarmee het incident afgehandeld, maar dat geldt niet voor de leerlingen. Kinderen hebben recht op onderwijs en in klas 3b lukt dat onvoldoende. De sfeer is onveilig. Concentratie op de leerstof is vaak onmogelijk en voor een aantal leraren is het moeilijk om eenvoudige instructie te geven. Blijft over een jaar waarin docente Leipsch en haar leerlingen proberen het hoofd boven water te houden. Ieder vanuit de eigen rol. In een lokaal met een gesloten deur. En beiden met het eind van de les als enige lichtpunt.

Een geëscaleerde situatie zoals in klas 3b zou helaas echt kunnen zijn. In elke lerarenkamer zit wel een leraar of een lerares Leipsch en leerlingen zoals Yousef bestaan ook in werkelijkheid. Ordeproblemen kunnen de lessen flink verstoren en als niet tijdig wordt opgetreden dan loopt de situatie uit de hand. Dat is niets nieuws, maar wel nieuw is de aanpak met politie, bewakingsdiensten en videocamera's.

Het grensoverschrijdend gedrag van pubers in een klas is een opvoedkundig probleem en dat behoort door leraren aangepakt te worden. Daarbij is het vertrouwen in de professionals op school de basis. Ouders en kinderen moeten er van uit kunnen gaan dat de school het beste voor heeft met het individuele kind. De inzet van politie en het strafrecht op scholen past niet in dat vertrouwen.

Voor de politie geldt niet het individuele belang. De politie handhaaft de rechtsorde en het is heel goed mogelijk dat daarbij het individuele belang van een kind in het gedrang komt. Want genoegdoening is een van de beginselen van het strafrecht. Wraak komt dan in de plaats van het streven naar gemeenschapszin. Scholen behoren als opvoedkundige instituten te werken. Veiligheid is daarbij een allereerste vereiste en daarin passen geen videocamera's, detectiepoorten en politieagenten.

Een krachtige volwassene is nodig, die in de schoolse hiërarchie kan vertrouwen op ruggensteun. Leraren die de sociale interactie in de klas sturen en de regels stellen. Autoriteit die ontzag afdwingt met een groot hart dat respect vraagt. Van leraren mag verwacht worden dat zij de veiligheid op school kunnen waarborgen, ook in een moeilijke derde klas. Daar worden zij voor betaald.

Als individuele leraren dat niet kunnen opbrengen dan mogen ouders verwachten dat de schoolleiding optreedt. Dan wordt voorkomen dat de codes van de straat in school gaan gelden. Voor onderwijzeres Leipsch kan dat in het ergste geval ontslag betekenen.

Maar het mag niet zo zijn dat een school vanwege de incompetentie van haar professionals een beroep moet doen op het strafrecht. Kinderen hebben recht op goed onderwijs dat verzorgd wordt door leraren die op hun taak berekend zijn.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden