Goede resultaten zoals in Enschede zijn uitzondering

Ruim 40 witte, zwarte en gemengde basisscholen in Enschede en omgeving hervormden in twee jaar hun onderwijs. Nu lezen de leerlingen veel beter dan het landelijk gemiddelde. Helaas geen landelijke trend, constateert lector Kees Vernooy.

Terwijl landelijk slechts 75 procent van de leerlingen aan het einde van groep 7 goed kan lezen, is dat op ruim veertig scholen in de regio Enschede liefst 96 procent, bleek vorige maand na een meting.

„Een verbluffend resultaat”, vindt lector en leesdeskundige Kees Vernooy van de Hogeschool Edith Stein. Maar nog lang geen landelijke trend, is zijn mening. „Wat in Enschede gebeurt, is echt een uitzondering.”

De 43 christelijke, openbare en islamitische basisscholen, met in totaal 9000 leerlingen, werken daar al ruim twee jaar mee aan een ’lees-verbeterplan’ dat met medewerking van Vernooy is ontworpen. Ook het ministerie van onderwijs prijst deze aanpak en subsidieert onderwijsbureaus en scholen die eraan meewerken.

Waar drie jaar geleden nog slechts 40 procent van de leerlingen op deze scholen redelijk kon lezen volgens de normen van de onderwijsinspectie voor groep 5, is dat inmiddels 84 procent. Er zijn zwarte en witte scholen bij: allemaal zijn ze hard vooruitgegaan, volgens Vernooy. „Het is dus niet de achtergrond van je ouders die bepaalt of je goed kunt leren lezen. Iedereen kan dat, als je maar goed onderwijs geeft.”

Orthopedagoog Ad Kappen, coördinator van het samenwerkingsverband Weer Samen Naar School in Enschede, nam drie jaar geleden het initiatief voor de kwaliteitsverbetering in Enschede. „Het is mijn taak om te zorgen dat zo min mogelijk kinderen naar het speciaal onderwijs gaan. Dus dacht ik: het gewone basisonderwijs moet beter. Ik ontmoette Kees Vernooy op een congres; hij overtuigde mij dat ons onderwijs ook beter kan.” Kappen zette het netwerk op samen met Peter van Leeuwen, directeur van het openbaar onderwijs in Enschede. Kappen: „De leerkracht is de centrale figuur. Het lees-verbeterplan bepaalt wat een school leert en hoe dat wordt onderwezen. De leesresultaten van een school worden eerst geanalyseerd en vervolgens wordt een plan van aanpak opgesteld.”

Leerkrachten zijn bijgeschoold, de nadruk ligt nu overal op goed leren lezen. De scholen wisselen ervaringen uit, wat elders in Nederland niet veel gebeurt. Kappen: „Drie keer per schooljaar worden de leesresultaten van alle scholen besproken met alle directeuren.”

Het onderwijsministerie subsidieert ook in andere regio’s projecten die het onderwijs moeten verbeteren, zegt de woordvoerster van staatssecretaris Dijksma. Een kwart van de basisscholen ontvangt daarvoor inmiddels subsidie.

Maar goede resultaten als in Enschede zijn volgens lector Vernooy vooralsnog uniek. „Kappen en Van Leeuwen zijn echt witte raven. Op andere plekken zie ik nog weinig echte vooruitgang.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden