Goed gesprek tussen stad en platteland levert meer onderling begrip op

Dialoog | Veehouders waren woedend over het opiniestuk dat Tom Roth schreef over dierenwelzijn. Boertje pesten, vonden zij. Melkveehouder Jan Arie Koorevaar nodigde Roth uit op zijn bedrijf.

Met een paar nieuwe kaplaarzen aan staat de 23-jarige Tom Roth tussen ongeveer honderd koeien. Dapper, vindt melkveehouder Jan Arie Koorevaar dat.


Roth kreeg onlangs de hoon van veehouders over zich heen vanwege een opiniestuk in deze krant. De student gedragsbiologie beweerde dat de hoorntjes van kalfjes zonder verdoving worden weggebrand. Onzin, zo'n verdoving is wettelijk verplicht, zeiden de boeren.


Roth erkende zijn fout en bood de veehouders zijn excuses aan waarna Koorevaar hem uitnodigde voor een goed gesprek tussen stad en platteland. Dat leek ook Roth een goed idee. Met het openbaar vervoer reisde hij van Utrecht naar het Zuid-Hollandse dorp Goudriaan.


Daar staat Roth nu, in de stallen van Koorevaar, op de kaplaarzen die hij zojuist cadeau heeft gekregen.


"Wat denk je Tom, zijn deze koeien gelukkig?" vraagt de melkveehouder. Dat kan Roth zo snel niet beoordelen.


"Toch vertellen de koeien precies hoe zij zich voelen", zegt Koorevaar. "Deze koe hier heb ik pas geschoren. Kijk wat een prachtige kleuren er verschijnen, zie hoe gezond de vacht glanst. Daarmee zegt de koe dat ze gelukkig is. Eigenlijk hoef ik de koeien niet te scheren. Maar ik doe het toch. Dan zie ik hun geluk. Mijn ouders en ik staan tachtig uur per week op ons bedrijf. Als we al die tijd tussen ongelukkige koeien zouden lopen, dan is dat toch niet uit te houden?"


Dat lijkt Roth inderdaad geen pretje. "Ik zie dat je van je dieren houdt. Maar ze moeten wel werken. Dat vind ik moeilijk te verenigen. En als ze niet produceren, gaan ze naar de slacht."

Nutsdier

"Het verschil tussen jou en mij is dat ik geld aan ze moet verdienen", zegt Koorevaar. "Kijk, dit is een nutsdier. Zo ben ik opgegroeid: met het idee dat dit een dier is dat ons hoogwaardige eiwitten levert. Met het geld dat ik aan de koeien verdien, zorg ik ervoor dat mijn zoon later ook boer kan worden. En als het dier ouder wordt, heb ik vlees. Dat is de levenscyclus waar je als boer dichtbij staat."


"Maar toch", zegt Roth, "als je van je dieren houdt en ze moeten naar de slacht omdat ze minder produceren, dan blijf ik dat niet begrijpen. We hebben een andere kijk op liefde voor dieren."


"Ja", zegt Koorevaar, "ik eet mijn dieren ook gerust op. Dat vind ik prettig, zo'n korte keten. Het blijft een nutsdier."


"Nutsdieren, huisdieren, ze kunnen allebei pijn voelen", zegt Roth. "Voor mij is er geen verschil tussen die twee."


Koorevaar ziet dat anders. Hij legt uit dat de mens lang geleden dieren heeft gedomesticeerd om te overleven. Dat is ook gebeurd met koeien, voor de melk en het vlees. Koorevaar noemt het een belangrijk onderdeel van de historie van de mens.


"Jawel", zegt Roth, "maar je hoeft niet in de historie te blijven hangen. In de jaren zestig zagen we dieren nog als machines. We weten nu dat ze empathische vermogens hebben en persoonlijkheden zijn. We hebben dieren niet meer nodig om te overleven. Daarom gebruik ik al twee jaar geen dierproducten meer."


"Ik eet ook niet elke dag vlees", zegt Koorevaar.


"Heel goed. Ik snap dat niet iedereen zo zal leven als ik. Als we maar gaan beseffen dat je niet elke dag vlees of zuivel nodig hebt, dat dierlijke producten luxegoederen zijn."


Wat Roth het moeilijkste vindt aan de melkveehouderij, zijn de kalfjes. Die staan niet tussen de koeien, maar in een aparte ruimte waar Koorevaar zijn bezoek mee naartoe neemt.


"Wat denk je, Tom, als je dit ziet?" Roth zegt dat hij een kalf toch het liefste bij zijn moeder ziet. De jonge dieren zijn twee dagen geleden onthoornd. Onder verdoving, zoals de wet voorschrijft, daarna kregen de kalveren pijnstillers. Die zijn niet verplicht. "Dat zou wel moeten", zegt Roth.

Pijnbestrijding

Nergens voor nodig, vindt Koorevaar. "Elke boer geeft die pijnstilling toch wel. Je wilt niet dat de dieren pijn lijden. Als je de eerste drie maanden goed bent voor de kalveren, levert dat later een stabiele vaars op." Ook heeft Koorevaar geen zin in nog meer papierwerk. "Vertrouw op de boer."


Roth: "Maar als boeren toch al aan pijnbestrijding doen, dan kan dat toch gewoon in de wet? Niet voor jou, maar misschien voor boeren die niet aan pijnbestrijding doen. Het is ook goed voor het imago van boeren." "Nou ja", zegt Koorevaar, "voor mij hoeft het niet, maar als het voor de beeldvorming beter is, waarom ook niet."


Koorevaar en Roth worden het zeker niet overal over eens. Dat hoeft ook niet, vinden beiden. Koorevaar wil een brug slaan tussen stad en platteland. Roth zegt dat het belangrijk is dat de twee werelden elkaar wat beter leren begrijpen.


Dat is vandaag best gelukt, zeggen boer en kritische consument. Als tegen vijf uur 's middags de avond over het platteland valt, wil Roth beginnen aan zijn openbaar vervoerstocht. "Stap maar in", zegt Koorevaar, "ik breng je wel even terug naar Utrecht."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden