Goed boerenland verdwijnt onder water

Dat zullen we nog wel eens zien, zeiden Oost-Groningers toen 10 jaar geleden het plan werd geopperd voor een groot meer in het Oldambt: De Blauwe Stad. Het leek een megalomaan project, maar vandaag begint het werk met een bezoek van minister Dekker.

van onze correspondent

WINSCHOTEN - De boeren zijn vertrokken, bomen gekapt, wegen afgesloten. Nu staan graafmachines in de regen op de klei. Ze zullen de komende 18 maanden 4,5 miljoen kuub grond afgraven, die elders, bijvoorbeeld als dijk, weer wordt gebruikt. Zo ontstaat een meer van 800 hectare groot en 1,30 meter diep, ingesloten tussen Winschoten, Scheemda en Reiderland, te vergelijken met het Sneekermeer.

De oppervlakte van De Blauwe Stad is 1500 hectare, waarvan 200 voor 1500 luxewoningen, te koop vanaf 2005 voor minstens 350000 euro, en 350 hectare voor natuur: bos, kwelders, sluizen voor dieren. Kosten: 750 miljoen euro, waarvan 35 miljoen van de overheid. Een bouwconsortium, bestaande uit Ballast Nedam Bouwborg, Geveke Bouw en BAM/Wilma Vastgoed, hoest de rest op.

Het is 'een uitmuntende kans' om de beroerde economische situatie in Oost-Groningen te doorbreken, vindt B. Horseling, sinds 2001 burgemeester van Reiderland. De Amsterdammer solliciteerde er mede vanwege De Blauwe Stad. De regio kent veel laagopgeleiden, lage inkomens en weinig voorzieningen. De komst van welgestelde en naar rust en ruimte verlangende noorderlingen, randstedelingen en Duitsers, moet de oude dorpen een 'economische impuls' geven.

Veel bewoners vinden het best, maar Greta Volders van Belangengroep Finsterwolde is nog sceptisch. ,,Er zijn amper woningen voor starters of ouderen doordat alle wooncontingenten naar De Blauwe Stad gaan. En voor een tegelpad of speelplekje is geen geld.'' Ze vreest dat veel nieuwkomers de boodschappen in Winschoten of Groningen zullen doen en dat een enclave van rijken ontstaat. ,,Het gevoel heerst: wat worden wij er beter van?''

De communist Engel Modderman, die een Buick rijdt en een flink huis heeft, krijgt de mensen er de straat niet meer voor op. Hij is met verf en spandoeken in de weer: 'Geen dure villa's, maar goedkope huurwoningen'. Hij gelooft niet in het economische sprookje (,,Thuiswerkers en ouderen, wat leveren die nou op aan werk?''), en gruwt daarenboven van de aantasting van het 'landschappelijke karakter'. ,,Men is het Oldambt aan het vernielen.''

Dat Brabanders de Groningse klei omploegen gaf helemaal scheve gezichten. Het ging toch om werkgelegenheid?

Blauwe Stad-directeur Jan Postema is er vertrouwd mee. De dorpen zagen banken, bibliotheken en winkels verdwijnen. ,,Ze hebben hier jaren het gevoel gehad aan de kant te zijn gezet. Het kost tijd weer vertrouwen te krijgen.

Hij heeft de omwonenden nodig om kopers zich welkom te laten voelen. En krijgen ze er niet veel voor terug? Natuur, recreatie? En verbetert het project van de drie gemeenten 'In de ban van de ring' -voor dik 100 miljoen euro- niet de voorzieningen in aanliggende dorpen? ,,Als we slagen, hebben we iets gigantisch moois gemaakt en heel wat voor de regio betekend. Daar heb ik een goed gevoel over.''

Postema zegt dat zich al honderden belangstellenden hebben gemeld uit het hele land en tot ver in Duitsland. De graafwerkzaamheden duren volgens planning tot het voorjaar van 2005. Daarna stromen de eerste liters van in totaal veertien miljoen kuub water binnen, wat twee jaar duurt en breekt een cruciaal moment aan: de verkoop van de eerste woningen. Mocht die handel niet of juist goed lopen, dan kunnen de prijzen altijd nog omlaag of extra kavels verkocht worden, zegt Postema.

Greta Volders: ,,We blijven Groningers. Dus ik kijk eerst de kat uit de boom. Maar natuurlijk hoop ik dat het slaagt en dat ik achteraf kan zeggen: mooi. Anders is alles voor niets geweest en zitten we hier met een groot gat.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden