'God' zei niets terug

Hebt ú wel eens een dip? De anti-depressiva zijn in opmars, hoorde ik zaterdag op de radio. Miljoenen worden er aan uitgegeven. In dezelfde uitzending hoorde ik dat er van het boek van Irene, Dialoog met de natuur, al bijna 50.000 exemplaren zijn verkocht. In twee weken! - ongehoord voor de Nederlandse boekenmarkt. De uitgever, Ankh-Hermes, schijnt platgebeld te worden.

Of is het toch niet zó vreemd? Het boek trekt zowel geïnteresseerden in royalty-roddels als zwevende zinzoekers. De auteur, die het predikaat 'prinses' niet meer gebruikt maar nog steeds de oudste zus is van de koningin, praat met bomen. En alsof dat de gewoonste zaak van de wereld is, stond ze twee weken geleden in deze krant op een foto met de rug tegen een joekel van een beukestam, met ernaast als bijschrift zakelijk: “Irene van Lippe-Biesterfeld bij een van haar geliefde bomen in haar eigen tuin.”

Praten met bomen . . . daar zitten een paar draadjes los, denk je dan, en het grote, met kennelijke sympathie opgeschreven artikel stimuleert die gedachte. Praten met bomen: hoe zou ik dat moeten doen? Zeggen ze dan wel eens wat terug?

Zegt 'God' wel eens wat terug? Ik kan het me niet herinneren. Toch praatte ik als jongen frequent tegen 'God'. En tegen Jezus, en Maria, en zelfs een keer tegen het beeld van St. Antonius in de parochiekerk. Dat was toen ik mijn mondharmonika, gekregen met de verjaardag, kwijt was. Nu was ik ook toen al niet een groot gelovige in de krachten van Antonius om gevonden voorwerpen terug te vinden, maar in nood probeer je alles. Echter zonder succes. Vele weken later vond een van de andere kinderen hem. Hij lag op een dikke tak van een appelboomp en vagelijk herinnerde ik mij toen dat ik 'm daar zelf had neergelegd toen we verstoppertje gingen spelen, om hem niet kwijt te raken . . . Hij was helemaal verroest van binnen - ik kon er nauwelijks nog geluid uitkrijgen en geld voor een nieuwe was er niet. Zou ik het me tijdig herinnerd hebben als ik wél in St.Antonius' hulp had geloofd?

Ik weet zeker dat Antonius toen niets terug heeft gezegd. Ik herinner me hoe ik mijn gebedje deed en vertelde hoe belangrijk die mondharmonika voor mij was. Maar dat beeld stond daar maar, schuin boven mij op de sokkel, een donker stuk hout met het hoofd naar beneden (naar mij ?) gebogen. Zonder veel overtuiging deed ik mijn gebed nóg een keer en fietste weer naar huis, om na te denken waar ik het ding kon hebben laten liggen, of wie van de vriendjes 'm ingepikt kon hebben.

Later - ik weet niet wanneer - is ook het spreken met 'God' opgehouden. Dat kwam toen ik langzaam besefte dat hij nooit iets had teruggezegd. Ik was mij dat nooit bewust, zoals ik me dat wel bij Antonius op het moment zelf bewust was. Ik mis het spreken met 'God' nu niet, ik geloof er immers niet in. Maar ik vind spreken met God ook niet vreemd, bijanderen net zo min als bij mijzelf. Ik aanvaard en respecteer het. Ik heb niet het idee dat er een draadje in mij los was toen ik het destijds deed. Ik weet eigenlijk niet hoe ik het deed, wat het was dat ik deed. En nu praat Irene met bomen. Vreemd? Ik kan zoiets in elk geval niét. En wat is het verschil met 'praten met God'? Ik weet het niet.

Zo dwaalden zaterdag, met de radio aan, mijn gedachten af, toen het ineens ging over de 'discodienst' in de gereformeerde kerk van Berlikum die niet doorging. Het kerkje dreigde zo overspoeld te worden door journalisten en cameraploegen dat er voor een kerkdienst geen ruimte meer dreigde te zijn. Ds Dijkstra zette de 'dienst' daarom om in een 'bijeenkomst' waarin jongeren over housemuziek en de (religieuze) thema's daarin zouden praten.

Drie onderwerpen in slechts één uur radio, die alle drie gaan over de massale zoektocht van mensen en media naar 'God', geluk en de zin van het leven. Hoezeer we eraan gewend zijn geraakt, het blijft objectief gezien toch opmerkelijk hoe gemakkelijk daarbij de gedurende vele eeuwen opgebouwde wijsheid in de christelijke kerken wordt gepasseerd. Is het de vorm die voor velen de toegang tot die wijsheid verspert? Of zouden het de kerken zelf zijn die met hun insituties die wijsheid hebben ondergestoft?

Of zou er helemaal geen wijsheid zijn? Dát vermoed ik niet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden