Coronacrisis

GGD’en: Testen zonder klachten werkt averechts

De coronateststraat op vliegveld Schiphol.Beeld ANP

GGD-voorman André Rouvoet vreest dat de teststraat op Schiphol ervoor zorgt dat in het hele land mensen zonder klachten zich sneller laten testen.

De GGD’en hebben grote twijfels bij het nut van het testen van mensen op corona als zij geen symptomen hebben, zoals reizigers uit risicogebieden op Schiphol. André Rouvoet, voorzitter van de koepel van de 25 GGD’en, vreest voor een averechts effect: dat mensen zich na een test veilig wanen en zich vervolgens niet aan de regels houden. Dat zegt de nieuwe voorman van GGD-GHOR in een interview met Trouw, aan het slot van een week waarin de teststraten weer overstroomden.

Teststraat geeft verkeerde beeldvorming

Rouvoet is bang dat Schiphol bijdraagt aan die enorme drukte in andere teststraten, omdat de teststraat daar het beeld oproept dat het zin heeft om je te laten testen zonder klachten. Door de enorme toeloop afgelopen week van mensen zonder symptomen, konden bellers bij het overgrote deel van de 105 testlocaties niet binnen 48 uur terecht. De GGD’en en het ministerie riepen opnieuw op om niet zonder klachten naar de teststraat te gaan.

De boodschap is dubbel, want het kabinet geeft de GGD’en juist steeds vaker de opdracht om mensen zonder symptomen te testen. Niet alleen op Schiphol: ook wie de corona-app gebruikt, kan zich in sommige regio’s laten testen na een melding van een contact met iemand die besmet is.

“Uit de richtlijnen van het RIVM blijkt dat testen zonder klachten nou niet de meest effectieve bijdrage is aan de bestrijding van corona. Dat is ook onze lijn”, stelt Rouvoet. “Tegelijkertijd zijn wij in gesprek met de minister. Die zegt: ik zie een paar plekken waar dat mogelijk wel meerwaarde heeft.”

De GGD-koepel heeft haar bedenkingen aan minister Hugo de Jonge gemeld, maar uiteindelijk is het de minister die beslist, zegt Rouvoet. Rouvoet stelt dat het testen zonder symptomen, ook op Schiphol, alleen nog als experiment gebeurt. “Levert het geen effectieve bijdrage, kunnen we elders effectiever zijn met onze middelen, dan moeten we dat vooral doen”, stelt hij.

Rouvoet wil ook goede afspraken over wat nu een effectieve bijdrage is. “Is dat bij 1 procent positieve testen? 3 procent?” 

‘Baat het niet, dan schaadt het wél’

‘Baat het niet dan schaadt het niet’ gaat hier niet op, stelt Rouvoet. “Mijn stelling is: baat het niet, dan schaadt het wél. Ik ben bang dat het iets doet met het gedrag van mensen, hun het beeld geeft ze veilig zijn. Dat we testen gebruiken als legitimatie om ons niet aan de maatregelen te houden. Als wij ons met Kerst massaal laten testen, en we gaan daarna allemaal op bezoek bij opa en oma in het verpleeghuis, dan roepen we een tweede golf over ons af.”

De bezwaren van Rouvoet gelden niet voor het besluit om bewoners van verpleeghuizen waar een uitbraak is wekelijks te testen. Dat is volgens hem ‘risicogericht’.

Rouvoet, voormalig minister voor jeugd en gezin in het kabinet-Balkenende IV, begon op 1 augustus als voorzitter bij GGD-GHOR. Hij heeft zich geërgerd aan de kritiek die onder andere Tweede Kamerleden de afgelopen weken hadden op de GGD’en. Zij vroegen om de teststraat – nu open van 6.00 tot 18.00 uur – dag en nacht open te houden, zodat alle reizigers uit risicogebieden zich kunnen laten testen. “Het virus houdt zich niet aan kantoortijden”, zei GroenLinks-Kamerlid Suzanne Kröger in het AD.

“Daar krijg ik een beetje puistjes van”, zegt Rouvoet. “Dan doe je GGD-mensen groot onrecht, en ga je eraan voorbij dat dit een proef is.” Blijkt die proef een succes, dan zal de GGD wel de openingstijden verruimen, verwacht Rouvoet.

Correctie 7-9: In een eerdere versie van dit stuk stond dat het ministerie van volksgezondheid niet bekend wilde maken hoeveel coronagevallen in de teststraat op Schiphol worden gevonden. Die informatie was echter wel beschikbaar: van de 7200 tests die tot dat moment op Schiphol zijn afgenomen, was bij 1,5 procent de uitslag positief, meldde minister De Jonge op 28 augustus aan de Tweede Kamer.

Lees ook:
André Rouvoet: laat onze GGD-specialisten hun werk doen

André Rouvoet begon vorige maand als voorman van de GGD. Hij stoort zich aan de politiek, die zich volgens hem te veel met de uitvoering het GGD-werk bemoeit. “Dat gebeurde bij de artsen op de intensive care niet.”

Reizigers verbaasd over gebrek aan controle op Schiphol. ‘Alsof het virus niet bestaat’

Vanuit een risicogebied, een land of regio met code rood of oranje, Nederland binnendruppelen gaat via Schiphol soms opmerkelijk eenvoudig. Reizigers die aankomen op Schiphol reageren verrast op het gebrek aan toezicht. Medewerkers van de GGD moeten kiezen welke reizigers ze wel en welke ze niet informeren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden