Gezondheidsminister Price weg om prijzige privévluchten

Tom Price.Beeld AFP

Donald Trump moet op zoek naar een nieuwe minister van gezondheidszorg. Tom Price is per direct de laan uitgevlogen omdat hij de afgelopen weken voor ongeveer een miljoen dollar aan vliegreizen had gemaakt, in speciaal voor hem gecharterde vliegtuigen en militaire toestellen.

 En Price is niet de enige die vanwege zijn reisgedrag in opspraak is: nog minstens drie ministers hebben het een en ander uit te leggen. En de media zijn druk aan het spitten in de declaraties van alle leden van het kabinet.

Price stond er bij de Amerikaanse president toch al niet goed op, nadat het afgelopen week opnieuw mislukte om het onder Barack Obama ingevoerde zorgstelsel, 'Obamacare', weer af te schaffen. In de Senaat was er geen meerderheid meer voor te vinden, en een nieuwe poging zal minstens een jaar op zich laten wachten, als het er ooit nog van komt. In juli, toen de kans nog niet verkeken was, had Trump tijdens een van zijn massa-bijeenkomsten al eens half-serieus geroepen dat hij Price in dat geval zou ontslaan.

Maar deze week had hij een minstens zo goede reden: Price maakte een lachtertje van Trumps verkiezingsbelofte om 'het moeras droog te leggen', een einde te maken aan de zelfverrijking en de gedienstigheid voor geldschieters in Washington. Niet alleen waren de reiskosten van Price ontstellend hoog, het leek er op dat hij graag op kosten van de belastingbetaler privé- en zakenreizen liet samenvallen, zo bleek uit onderzoek van website Politico

Vluchten

Zo liet hij zich in augustus in een speciaal voor hem gehuurd vliegtuig samen met zijn vrouw naar St. Simons brengen, en eiland voor de kust van Georgia. Hij woonde er een medische conferentie bij, maar hij en zijn vrouw bezitten er ook een stuk grond – en ze kwamen anderhalve dag voor die conferentie al aan. Een andere chartervlucht ging naar Nashville, waar Price een toespraak hield op een medische conferentie, maar ook ging lunchen met zijn zoon, die in die stad woont.

Nog duurder waren de vluchten die Price naar het buitenland maakte. Voor reizen naar Afrika, Europa en Azië kreeg hij – met toestemming van het Witte Huis – de beschikking over militair vervoer. Dat kostte, becijferde Politico, op zich al een half miljoen dollar.

Onder druk van de publiciteit probeerde Price donderdag een gebaar te maken: hij zou alsnog de kosten uit eigen zak betalen. Maar dan alleen die van zijn stoel bij elke vlucht. Het kwam in totaal neer op ruim 50.000 dollar en het hielp hem niet. Nadat vrijdag Trump had laten merken dat hij de zaak hoog opnam, gaf Price in de loop van de avond zijn ministerspost op. Het ontslag ging om middernacht al in.

Geen traan

De Republikeinse fractieleider in het Huis van Afgevaardigden, Paul Ryan, zwaaide Price loyaal lof toe als een 'superbe minister van gezondheid'. Het ging per slot van rekening om een oud-collega: tot hij minister werd zat Price twaalf jaar lang in het Huis. Maar dat verleden maakte het eigenlijk alleen maar erger: in de media werd met enig leedvermaak herinnerd aan het protest van afgevaardigde Price tegen de aanschaf van vliegtuigen voor reizen van Congresleden.

Bij de Democraten werd geen traan gelaten om het vertrek van Price, die ze er van beschuldigen dat hij Obamacare op allerlei manieren ondermijnde. De afgelopen driekwart jaar heeft het ministerie van gezondheid bijvoorbeeld bijna geen moeite meer gedaan om onverzekerden te vertellen hoe ze aan een – verplichte – zorgpolis komen.

Wat de Democraten betreft had Price zelfs nooit benoemd mogen worden, vanwege de mogelijke corruptie die bekend werd tijdens de behandeling van zijn benoeming in de Senaat. Hij handelde voor tonnen in aandelen van bedrijven in de medische sector. De koers van die aandelen kon omhoog- of omlaag gaan door nieuwe wetgeving in het Congres: wetgeving die Price als specialist gezondheidszorg kon indienen, amenderen of blokkeren.

President Donald Trump in The Oval Office, geflankeerd door Tom Price.Beeld AP

Met het vertrek van zijn minister is de stoep van het Witte Huis nog niet schoongeveegd. Verscheidene andere ministers zijn in opspraak vanwege hun reisgedrag. Niet Betsy Devos (onderwijs) of Wilbur Ross (handel). Die zijn allebei miljardair en vliegen, net als Trump voor hij president werd, zo veel ze willen in hun eigen vliegtuigen, op eigen kosten. Ook niet Ben Carson (huisvesting) en Alex Acosta (arbeid) die naar eigen zeggen altijd gewoon een ticket kopen. Maar een aantal andere kabinetsleden lijkt te hebben besloten dat zij in reiscomfort niet voor hun rijkere collega's onder hoeven te doen.

Zo heeft minister van veteranenzaken David Shulkin zich minstens zes keer door de krijgsmacht laten vervoeren. Een officiële reis naar Denemarken en Groot-Brittannië ging weliswaar gewoon met een lijnvlucht, maar bevatte naast officiële programmapunten pijnlijk veel toeristische uitjes voor hem en zijn vrouw, van een rondvaart in Kopenhagen (inclusief de Kleine Zeemeermin, vermeldde het programma) tot bezoeken aan paleizen in beide landen en lunch op Wimbledon tijdens de vrouwenfinale.

Ook minister van milieu Scott Pruitt liet zich in charters rondvliegen.

En minister van financiën Steve Mnuchin raakte als een van de eersten in opspraak rond zijn reisgedrag, toen zijn – niet ingewilligde – verzoek bekend werd om een militair vliegtuig om met zijn bruid op huwelijksreis te gaan naar Europa. Hij legde uit dat hij het nodig vond omdat vanuit zo'n vliegtuig beveiligde communicatie met Washington mogelijk is. Waar hij wel een militair vliegtuig voor loskreeg, was een bezoek aan Fort Knox, waar Amerika zijn goud bewaart – uitgerekend op de dag dat je daar in Kentucky ook heel mooi de totale zonsverduistering kon zien.

Het meest verrassend is misschien nog dat ook Ryan Zinke aan het charteren heeft meegedaan. De minister voor het binnenlandse grondgebied, waaronder de nationale parken, komt uit Montana en had zich juist laten kennen als iemand die originele en betaalbare vervoermiddelen kiest. Voor zijn eerste werkdag kwam hij naar kantoor op een paard.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden