Gewassen die nog niet zijn gerooid rotten weg

TOLLEBEEK - Doordat er in korte tijd 76 millimeter water is gevallen, staan de sloten in de Noordoostpolder vol. De gemalen kunnen het niet aan omdat ze slechts 13 millimeter per etmaal kunnen verwerken. De polder is een badkuip geworden.

Van een onzer verslaggeefsters

“Een ramp”, zegt W. Schutte van de Fries-Flevolandse Land- en Tuinbouw Organisatie (FLTO). “Ongeveer de helft van de aardappelen, uien, witlof, winterpenen, suikerbieten en bloembollen staat nog in de grond. Het grootste deel zal verloren zijn.”

Bij het gemaal De Kievit aan de rand van Tollebeek - het laagste punt van de polder - sjouwen mensen van het waterschap met zandzakken. “We zijn vannacht bijeengekomen”, zegt een man, die een zandzak aan de rand van het water legt. “Toen we de situatie hier zagen, hebben we ons personeel uit bed gebeld.” Met man en macht is gewerkt om de waterschade te beperken. Met een extra pomp probeerde men het water van het gemaal naar de Urkervaart te verplaatsen. “Dat ging even, maar de Urkervaart staat nu net zo hoog.”

Langs de weg naar Urk staan koeien mistroostig zij aan zij. Ze kunnen weinig anders, want de weide heeft nog maar enkele droge plekken. Een kudde schapen had vanmorgen minder geluk. Hun weiland was helemaal ondergelopen. Vrijwilligers hebben ze met boten op het droge proberen te zetten. “Het waren net sponzen, loodzwaar waren ze door al dat water. Je ging bijna door je rug als je ze over de rand van de boot wilde tillen”, zegt een vrijwilliger. “Het was zo zielig, sommige schapen waren zo wanhopig dat ze tegen bomen aan stonden te klimmen, om zich maar in veiligheid te brengen.”

Maar het dierenleed wordt bijna vergeten in de dorpen. In Tollebeek staan mensen langs de Urkervaart, die buiten z'n oevers is getreden. “Het water heeft hier nog nooit zo hoog gestaan”, zegt een belangstellende uit Emmeloord. De fietspaden langs de vaart staan onder water. Aan de lantaarnpalen en de bomen in het water is af te leiden waar de kade hoort te zijn. Mannen met lieslaarzen aan proberen de kaderand te vinden, waar ze hun kruisertje aan vast willen leggen.

De polder biedt een troosteloze aanblik. Veel akkers staan blank. Uien drijven massaal voorbij en de aardappeloogst is verloren. Het is letterlijk rotweer voor de gewassen die nog niet zijn gerooid.

Piet Keur kijkt vrolijk. Hij heeft de oogst van dit jaar al binnen. “Ik heb geluk gehad. Door de slechte zomer durfte ik het niet aan om nog wintertarwe te zaaien”, vertelt hij. “Begin oktober hebben we met twaalf in plaats van vier man de aardappelen en bieten gerooid. Twee nachten hebben we doorgewerkt. Het was zwaar, maar nu ben ik er blij om dat we dat zo hebben gedaan.”

Zijn zoontje komt enthousiast aanrennen. “Ik kom op tv, ik kom op tv”, roept hij naar zijn vader. Cameraploegen zijn inmiddels overal in het dorp te vinden. “Helaas jongen”, zegt Keur, “RTL 4 kunnen wij niet ontvangen.” Teleurgesteld fietst het jongetje naar huis, over een van de weinige fietspaden die nog begaanbaar zijn.

In het gemeentehuis in Lelystad is een crisiscentrum ingericht. Dit crisiscentrum dient vooral ter informatie van de pers.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden