Interview

Gert-Jan Segers waarschuwt Rutte: Geen centimeter toegeven in Brussel

Gert-Jan Segers, voorman van de ChristenUnie, in Den Haag. ‘Merkels doel lijkt om, ongeacht wat, samen te werken met de Fransen. Maar haar middel zou weleens een gifpil kunnen zijn.’ Beeld Werry Crone

 ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers vreest dat de weg naar een Europese superstaat openligt als Nederland een fonds voor zwakke eurolanden steunt. Burgers hebben er volgens hem meer aan als EU-landen minimumtarieven voor belastingen op bedrijven afspreken.

Italië tracht de grenzen van wat nog toegestaan is in de eurozone op te zoeken en de Franse president Emmanuel Macron wil dat economisch krachtiger eurolanden de zwakkere landen ondersteunen. Voor fractievoorzitter Gert-Jan Segers van de ChristenUnie twee belangrijke aanwijzingen dat hij nu premier Mark Rutte moet waarschuwen in Brussel geen centimeter toe te geven. Het regeerakkoord schrijft voor dat er geen Europese begroting komt en dat alle eurolanden zich dienen te houden aan de afspraken over nationale begrotingen. “Ik trek hier de rode lijn. Hier kan niet van worden afgeweken.”

Bij minister van financiën Wobke Hoekstra (CDA) lijkt de stelligheid juist af te nemen. Afgelopen maandag wees hij in de eurogroep een door Frankrijk en Duitsland gepresenteerd voorstel niet direct af. Het plan komt erop neer dat er in de volgende begroting van de Europese Unie geld beschikbaar komt om eurolanden met financiële problemen te steunen. Hoekstra hield het erop dat hij het belang van Nederland bij een dergelijk voorstel nog niet zag. Tegen een eerder plan van Macron zei Hoekstra wel luid en duidelijk nee. De Franse president pleitte in juni met steun van de Duitse Bondskanselier Angela Merkel nog voor een aparte begroting voor de eurozone met daarin honderden miljarden euros.

Rubicon

Bij Segers zijn inmiddels alle alarmbellen afgegaan. Op het partijcongres van de ChristenUnie, vandaag in Zwolle, zal hij zijn partijgenoten voorhouden dat het juist nu de tijd is grenzen te stellen “Het enige moment waarop je kunt aangeven dat je ergens echt tegen bent, is als het heel klein begint. Macron wil de deur op een kier zetten, zodat ie daarna steeds verder open kan. Hij werkt aan een tekentafel-Europa, waarbij de EU niet in dienst staat van burgers, maar burgers in dienst van de EU.”

Segers vreest dat andere regeringsleiders Rutte tijdens Brusselse onderhandelingen onder druk zetten om daar toch mee akkoord te gaan. “Ik weet dat Hoekstra ook de Rubicon niet over wil, en dat Rutte zich wil houden aan het regeerakkoord. Maar aan zo’n onderhandelingstafel is er een dynamiek. Stel dat alles culmineert in een cruciale top waar de knopen moeten worden doorgehakt. Dat vind ik het wel zo eerlijk om als ChristenUnie nu vast een streep te trekken.”

“De agenda van Macron kan ik goed begrijpen vanuit het Franse belang”, stelt Segers in een vraaggesprek met deze krant. “Een aparte minister van financiën is zijn droom, net als een fonds waaruit landen gesteund kunnen worden. Dan heb je echter een federale structuur voor de Europese Unie. Dan zijn we echt een brug over. Ik denk dat dit niet de tijd is dat we die brug over moeten. We weten wat het ideaal van Macron is. Vandaar dat ik zo kritisch ben. Zo’n federaal budget beheerd door een Europese minister van financiën heeft onvoldoende draagvlak. En het is belonen van slecht en onverantwoordelijk gedrag. Je overvraagt de solidariteit. Dat is heel risicovol.”

Segers’ partij pleitte er tijdens de crisis rond Griekenland nog voor om meer mogelijkheden te scheppen voor landen om uit de muntunie te stappen. Dat is volgens Segers echter alles behalve pijnloos. “De euro is een feit voor de landen die deelnemen. De schade van er uit stappen zal niet te overzien zijn. Het klopt dat de economieën van eurolanden meer naar elkaar toe moeten groeien om dergelijke crises in de toekomst te voorkomen. Maar dat dient te gebeuren door landen aan de afspraken te houden en via bestaande fondsen voor armere regio’s. Niet door ideeën over te nemen van een land dat afspraken steeds met voeten treedt. Er dient geen beloning te komen op slecht gedrag.”

Gifpijl

De ChristenUnie was van oudsher, net als de partijen waar de partij uit voortkwam, sceptisch over Europa. Segers benadrukt dat dat niet de achtergrond is van zijn waarschuwing. “Wij zien grote taken voor de Europese samenwerking. Rond klimaatbeleid, migratie en een socialer Europa. Het draagvlak daarvoor dient verstevigd te worden. De plannen van Macron stellen dat in de waagschaal. Hij houdt toespraken met Europese vlaggen op de achtergrond, maar ik zie daar dan vooral de Franse vlag in.”

“Ik zie dat Merkel meegaat met Macron. Inderdaad, haar doel lijkt het ongeacht wat samen te werken met de Fransen. Ze verkiest echter het verkeerde middel. Het zou wel eens een gifpil kunnen zijn. We moeten naar een Europa dat een toegevoegde waarde biedt. In alle lidstaten zie je de lasten op arbeid gestaag stijgen. Logisch, kapitaal is snel en bewegelijk. Dat gaat van land naar land. Werknemers verhuizen niet zo snel. Dus zullen we daar in Europees verband iets aan moeten doen. Een Europees minimumtarief voor de vennootschapsbelasting en dividendbelasting, bijvoorbeeld. En afspraken wat er precies onder die belastingen valt. Geen Europese belastingen, maar een bodem in de nationale belastingen, dus. Dan valt de noodzaak weg met elkaar via fiscale regelingen te beconcurreren. Inderdaad, dan is er zeker geen noodzaak meer de dividendbelasting af te schaffen. Dan heeft Europese samenwerking meerwaarde.”

Lees ook:  

ChristenUnie bindt de strijd aan met het neoliberalisme

Partijleider Gert-Jan Segers wil de toon van de ChristenUnie aanscherpen. Nederland heeft volgens hem behoefte aan een nieuwe politieke agenda, tegen het neoliberalisme.

Macron en Merkel zetten in op eigen begroting eurozone

Na maandenlange twijfel schaart de Duitse bondskanselier Merkel zich achter het plan van de Franse president Macron. Nederland is fel gekant tegen deze uitbreiding van EU-bevoegdheden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden