Excuses

Gereformeerd-vrijgemaakten maken excuses voor kerkscheuring in 1967

Uit eigen beweging hebben de Ge­reformeerde Vrijgemaakte Kerken zaterdag excuses gemaakt voor de besluiten in 1967, die een kerkscheuring tot gevolg hadden met de Nederlands Gereformeerde Kerken. Dat deden ze in Elspeet bij een gezamenlijke vergadering van de twee behoudende kerkgenootschappen die op weg zijn naar fusie.

“Met de erkenning van dit ­onrecht willen we hun recht doen en schuld bekennen voor de verstrekkende gevolgen van dit onrecht, schuld voor de kerkelijke breuk die heeft geleid tot het ontstaan van de Nederlands Gereformeerde Kerken”,  zei Melle Oosterhuis, voorzitter van het landelijk ­bestuur van de  Gereformeerd Vrijgemaakte Kerken.

Opgetogen en ontroerd

De Nederlands gereformeerden reageerden opgetogen en ontroerd op de excuses. De voorzitter van hun landelijke vergadering, Frans Schippers, sprak van een ‘onverwacht kado, een godsgeschenk’. Oosterhuis  noemde het na afloop op zijn beurt fantastisch dat de spijt­betuiging ‘zo royaal’ was aanvaard.

De vrijgemaaken en de Nederlands gereformeerden hebben zich drie jaar geleden voorgenomen na meer dan vijftig jaar na de breuk weer samen te gaan. Aan de vrijgemaakten is daarbij volgens voorzitter Oosterhuis geen schuldbekentenis gevraagd. “Onze excuses waren geen voorwaarde van hun kant, maar het was iets waar wij ons toe verplicht voelen”, lichtte hij toe. “Wij zijn op een gegeven moment gaan inzien dat in 1967, met de beste bedoelingen, onrecht is aangedaan. Dan wacht je niet totdat er om excuses wordt gevraagd, dan maak je die.”

Nog altijd kleiner

Het conflict in 1967 draaide vooral om de vraag in hoeverre er samengewerkt kon worden met de modernere, gereformeerd-synodale kerk, die in 2004 is opgegaan in de Protestantse Kerk in Nederland. De vrijgemaakte synode sprak zich daar destijds tegen uit, waarna een deel van de kerkleden opstapte en een nieuw kerkgenootschap oprichtte: de ­Nederlands Gereformeerde kerken, die met nu 33.000 leden altijd kleiner is gebleven dan de vrijgemaakte, met nu circa 115.000 leden.

Twee lectoren aan de Theologische Universiteit die destijds kritisch waren, werden de laan uit gestuurd. Synodevoorzitter Oosterhuis richtte zich zaterdag expliciet tot hun families: de heren hadden nooit ontslagen mogen worden, en de familie kon de spijtbetuiging opvatten als eer­herstel. TROUW

Lees ook:

Als een CPN-congres dat afscheid neemt van het communisme

Ik was bij mijn ouders in het verzorgingstehuis geweest toen ik in de trein terug, wegreizend van het verleden, iets las dat alles weer tevoorschijn haalde. Het ging om een voetnoot bij een voetnoot in de kerkgeschiedenis, die zelf weer een voetnoot is bij de wereldgeschiedenis – of was het nu andersom?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden