Genoeg is genoeg, zegt Duitsland tegen de VS

De verhoudingen tussen Duitsland en de Verenigde Staten staan op de tocht. Al langer dan een jaar.Beeld afp

Duitsland heeft de hoogste vertegenwoordiger van de Amerikaanse inlichtingendiensten de deur gewezen. Daarmee toont het land aan dat de maat vol is na een reeks van onthullingen over spionage van de VS. Van Merkels mobieltje tot de mol bij het ministerie van defensie: een overzicht.

De uitwijzing van de inlichtingenchef is een reactie op de arrestatie van een verdachte van spionage voor de Verenigde Staten. Maar de verhoudingen tussen Duitsland en de VS zijn al eerder aan het wankelen gebracht. Een terugblik op de gebeurtenissen van het afgelopen jaar.

Juni 2013
Het begint vorig jaar, als uit documenten van klokkenluider Edward Snowden blijkt dat de Amerikaanse geheime dienst NSA op grote schaal Duitsers afluistert. De verontwaardiging is groot. Wellicht geen land ter wereld gaat zo principieel met de privacy van zijn burgers om als Duitsland. Dat uitgerekend dat land meer dan andere Europese landen in het vizier van de NSA ligt, is voor veel Duitsers moeilijk te verkroppen. Een enkele Duitse krant schrijft spottend over 'de Verenigde Stasi van Amerika', verwijzend naar de geheime dienst van de DDR.

Oktober 2013
Groot nieuws: Merkels mobiele telefoon zou afgeluisterd zijn door de NSA, mogelijk vanuit de Amerikaanse ambassade in Berlijn. Merkel belt boos met de Amerikaanse president Barack Obama. Die verklaart dat ze niet wordt afgeluisterd en dat het in de toekomst ook niet zal gebeuren. Daarmee laat hij open of het in het verleden wel gebeurde. Minister van buitenlandse zaken Guido Westerwelle ontbiedt prompt de Amerikaanse ambassadeur. "Je luistert vrienden niet af", reageert Merkel een tikje naïef. Ze spreekt verder van een 'grote vertrouwensbreuk'.

November 2013
Op een steenworp afstand van de Bondsdag en de kantoren van bondskanselier Angela Merkel bevindt zich een 'hightech-spionagenest'. Ditmaal van de Britten, maar die zouden samenwerken met de Amerikaanse NSA. Met de apparatuur zou het mogelijk zijn om gesprekken met mobiele telefoons en draadloos internetverkeer te onderscheppen.

5 juli 2014
Een medewerker van de Duitse inlichtingendienst BND heeft gespioneerd voor de VS. De 31-jarige Duitser zou in dienst van de VS de speciale commissie in de gaten hebben gehouden die onderzoek doet naar de activiteiten van NSA in Duitsland. De man wordt gearresteerd en door een rechter in voorlopige hechtenis geplaatst. De verdachte zou minstens één keer in de VS zijn geweest om daar verslag uit te brengen.

6 juli 2014
"Zo is het wel genoeg." De Duitse bondspresident Joachim Gauck is het helemaal zat. "De Amerikanen spelen een spel met onze vriendschap en onze nauwe verbondenheid", zegt hij op de nationale televisie. Van Merkel horen we nog steeds weinig. Die is op reis in China.

9 juli 2014
Er is mogelijk nog een spion ontmaskerd. Deze man zou op het ministerie van defensie werken. De beschuldiging is reden genoeg voor Duitsland om actie te ondernemen. Twee dagen later wordt de hoogste vertegenwoordiger van de geheime diensten op de Amerikaanse ambassade in Berlijn vriendelijk verzocht het land te verlaten.

De Duitse regering rekent erop dat hij 'spoedig' vertrekt. In het uitreisverzoek staat geen deadline. De Amerikaanse regering heeft nog niet op het vertrekverzoek gereageerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden