Gemeenten jagen mensen de bijstand uit

Iedereen in de bijstand moet werken, ook als er geen banen zijn. Populistische sommetjes negeren complexiteit arbeidsmarkt.

FRANS KETS | JURIST

Enkele maanden geleden werd ik gebeld door een goede vriend. Hij sprak veel sneller dan ik van hem gewend ben, op nerveuze toon en heel onzeker. Hij beschikt in zijn normale doen over een gezonde dosis zelfvertrouwen en komt uitstekend uit zijn woorden. Nu hij in de bijstand zit, is er van zijn zelfvertrouwen niet veel meer over.

Volgens de sociale dienst is het namelijk verdacht dat hij al vier jaar zonder werk zit, omdat hij zich op 'korte afstand tot de arbeidsmarkt' bevindt. Hij is bedrijfskundige en socioloog, vier jaar werkloos, gezond van lijf en leden en 50 jaar oud. Leeftijd en de periode van werkloosheid zijn in zijn geval belemmerende factoren om weer aan het werk te komen. Volgens minister Kamp en staatssecretaris De Krom van Sociale Zaken moeten deze mensen toch gewoon snel aan het werk en kan dat ook. Banen genoeg.

De conclusie van de werkcoach van mijn vriend is dan ook al snel getrokken. Hij is gewoon lui en wil niet. Hij is echter bij zes uitzendbureaus ingeschreven en solliciteert dat het een lieve lust is, zowel op laaggeschoold als op hooggeschoold werk. Maar wanneer hij bij zes uitzendbureaus ingeschreven staat, zijn dat er volgens zijn werkcoach te weinig of hij neemt niet vaak genoeg contact met ze op. Wanneer hij vijf keer per week solliciteert is dat vijf keer per week te weinig of solliciteert hij op de verkeerde banen. Het komt erop neer dat hij schuldig is aan de toestand waarin hij zich bevindt.

En in 2013 worden de duimschroeven nog verder aangedraaid, wanneer de Wet Werken naar Vermogen in werking treedt. De filosofie erachter is dat iedereen moet werken, ook wanneer er geen 'echte' banen zijn.

Mijn vriend heeft dat ook al vaak te horen gekregen. Hij zou toch 'achter de vuilniswagens' kunnen. Minister Kamp vindt het immers ook belachelijk dat er 100.000 vacatures zijn en 300.000 werknemers uit Oost-Europa in Nederland werken, terwijl er zoveel mensen in de bijstand zitten. Met deze populistische rekensommen wordt de complexiteit van de arbeidsmarkt echter volledig uit het oog verloren.

Het sanctiebeleid leidt inmiddels tot perverse situaties. De vriend in de bijstand had namelijk in een intakegesprek heel fatsoenlijk en onderbouwd zijn mening gegeven over het nut van deelname aan een reïntegratievoorziening. Dat kostte hem een korting op zijn uitkering van maar liefst 50 procent. Hij zou onvoldoende gemotiveerd zijn.

In mijn bezwaarschrift tegen de sanctie heb ik uitgelegd dat hier het geven van een mening gesanctioneerd wordt, in strijd met artikel 7 van de grondwet en artikel 10 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. De sanctie is daarna ingetrokken, maar het voorbeeld toont dat gemeenten op een perverse manier de grenzen van de mogelijkheden opzoeken om mensen uit de bijstand te krijgen. Wie kan er zo nog trots op Nederland zijn?

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden