Recensie

Gelukkig mocht de echte Sacre niet worden gebruikt

Hands of the man p Beeld Thinkstock

Rito de Primavera
José Vidal & Compania

Wie denkt naar een dansstuk op Stravinski’s muziekcompositie uit 1913 te gaan kijken, komt met ‘Rito de Primavera’ van de Chileense José Vidal bedrogen uit. Er is zelfs geen flintertje Sacre du Printemps te bekennen. 

Toch is de opzwepende sfeer, à la de Sacre, door componisten Jim Hast en Andrès Abarzúa via andere fragmenten (Vivaldi?) eigenlijk prima tot een techno-potpourri gesampled. Geluk bij een ongeluk: het was de bedoeling om de oerversie onder handen te nemen, maar dat vonden de erven-Stravinksi geen goed plan.

Er zijn wel meer dingen gesneuveld. Dramaturgisch heeft deze als ‘rave party’ omschreven voorstelling weinig om het lijf; zo is het voor de ontwikkeling cruciale gegeven van ‘de uitverkorene’, het reele lenteoffer dus, losgelaten. 

Alle vijftig (!) dansers staan centraal op het toneel, een arena in de zuiveringshal van de Amsterdamse Westergasfabriek, waar het publiek rondom plaats kan nemen. De hal is gevuld met een laag zand, en iedereen moet op blote voeten. Volgens de choreograaf een manier om de toeschouwers deelgenoot te maken van zijn hedendaagse opvatting van het lenteofferritueel.

Bas en beat

Op de gesamplede noten, een pulserende stroom van bas en beat, vormen de dansers één groot kloppend hart, een voortjakkerende beweging van tomeloze energie. Soms smelten ze samen in één beweging, dan waaieren ze uit in formaties. Maar altijd komen ze weer bij elkaar in een hitsig collectief, van stampende, glijdende, stomende, extatische lijven. 

Hier en daar doemt er in die massa iets van een duet op: jongen lift meisje. Zulke momenten geven letterlijk reliëf aan de choreografie, maar ze laten ook de beperktheid ervan zien: armen reiken naar de hemel, benen gestrekt in een lift - in een ‘normale’ constellatie (en zonder rookmachine) was het gewoon enorme kitsch geweest.

En zo maakt een hip laagje wel meer dingen te verteren. De dansers zijn alle zeer jong, meer dan de helft studeert nog aan de Amsterdamse theaterschool, en hun jeugdige energie klopt de voorstelling op tot zindering. Dat is mooi en werkt goed, al helemáál als het publiek wordt opgezweept om aan ‘het ritueel’ deel te nemen. Dan staat er opeens honderdvijftig man te raven dat het een aard heeft.

Voilà: de kracht van het massale. Waar vervolgens niets mee wordt gedaan, want we moeten het veld ruimen voor het laatste deel. Daarin heeft de felle dynamiek uit het begin plaatsgemaakt voor een langzaam cirkelende en golvende omstrengeling - een vervreemdende Escheriaanse krans van lichamen - en een realtime klankcompositie van weeklagende stemmen. Een prachtig plaatje weer, maar ook kitsch.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden