Geldschieter Whitney Museum in opspraak: hij levert ook traangas aan grenspolitie

Demonstranten voor het Whitney Museum of American Art tegen bestuurslid Warren B. Kanders, tevens leverancier van traangas Beeld Hollandse Hoogte / Zuma Press

Het Whitney museum in New York is in opspraak geraakt omdat de vicevoorzitter traansgas levert aan de politie. 

Het museum had zich eigenlijk voorbereid op een feestelijke decembermaand. Het bekendste museum voor hedendaagse kunst van New York had een overzichtstentoonstelling gemaakt over misschien wel de bekendste kunstenaar die de afgelopen decennia in New York werkte: Andy Warhol. Aan de recensies lag het niet; die vonden over het algemeen dat de tentoonstelling toch nog best nieuw licht wist te werpen op het overbekende oeuvre van de popkunstenaar.

Maar het feestje werd gelijk al overschaduwd door demonstraties en discussies over één van de geldschieters van de tentoonstelling: Warren Kanders, tevens leverancier van traangas.

Kanders, vice-voorzitter van het bestuur van het Whitney, én baas van het bedrijf Safariland, dat ‘wetshandhavingsproducten’ maakt. Om precies te zijn: het bedrijf leverde het traangas, waarmee de Amerikaanse grenspolitie in november een aantal immigranten bestookte, toen die vanuit Mexico de Amerikaanse grens probeerden over te steken. Daarbij werden ook vrouwen en kinderen getroffen.

Daar schrokken veel medewerkers van het Whitney van. In een brief aan hun directie schreven 95 van hen dat de inzet van het museum voor immigranten en gemarginaliseerde groepen niet verenigbaar is met het ‘accepteren van geld van individuen die die missie juist tegenwerken’. Ze vroegen om het terugtreden van Kanders, en om een discussie over de vraag waar de morele grens loopt bij het accepteren van sponsorgeld.

Het museum had duidelijk geen zin in zo’n discussie. In een antwoord probeerde de directie zich zoveel mogelijk op de vlakte te houden. “Ook terwijl we ons met diepe tegenstellingen in onze cultuur bezighouden, moeten we binnen de wetten van de maatschappij blijven.”

Kanders zelf reageerde ook, en hij ging wel vol in de verdediging. Zijn bedrijf levert niet-dodelijke producten die politie-agenten nodig hebben om te functioneren. Hij deed het ook al toen Obama president was – toen hoorde je er niemand over, impliceert hij. Als die producten verkeerd gebruikt worden, moet je bij de politiek verantwoordelijke zijn, vindt hij. En er zit hem nog iets dwars: “Het politiseren van ieder aspect van het openbare leven, ook bedrijven en culturele instellingen, is niet productief of gezond.”

Dat overtuigde de critici niet. In de zalen van het Whitney verschenen tussen de officiële kunst stiekem opgehangen foto’s van traangasslachtoffers. Op de stoep vond een luidruchtige demonstratie plaats. De actiegroep Decolonize This Place, die ook voor januari weer acties aankondigde, vindt dat het allemaal nog wat gepolitiseerder kan, en spreekt zich uit tegen de ‘verdachte stilte bij veel kunstenaars, curatoren, historici en recensenten’.

Het Whitney is niet het enige museum dat dit jaar aangesproken werd op zijn filantropen. Zo waren er deze zomer protesten bij de Harvard Art Museums in Cambridge, die grote sommen krijgen van de filantropische familie Sackler. Die werd rijk met het bedrijf Purdue Pharma, van de pijnstiller OxyContin, volgens veel critici de hoofdschuldige van de opiatencrisis in de VS. Sinds een paar jaar krijgen grote musea die geld accepteren van de olie-industrie ook vaak demonstranten op de stoep.

Kunstcritica Aruna d’Souza, die dit jaar in het boek Whitewalling schreef, over kunst, ras en activisme, mengde zich deze week in The Art Newspaper in de discussie. Het wordt tijd dat musea deze discussie serieuzer gaan voeren, vindt ze, in plaats van steeds terug te vallen op het argument dat de programmering helemaal niets te maken heeft met de geldschieters, want we gaan nog veel meer van dit soort protesten meemaken.”

Lees ook: 

De Mexicaanse vluchtelingenkaravaan lijkt niet te stoppen

Hopend op een beter leven moeten ze 3000 levensgevaarlijke kilometers door Mexico reizen. President Trump dreigt, maar Mexico weet niet hoe de vluchtelingenmars te stoppen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden