Review

Gekunsteld libretto met sterke muziek

In het Holland Festival beleefde woensdagavond de opera 'Raaff' van Robin de Raaff haar wereldpremière. Sterke, goeie muziek, die vijf kwartier in beslag neemt. Op de affiches wordt ook de naam van librettist Janine Brogt vermeldt. Het is dus een opera van hen samen maar ik vrees dat de muziek het hier wel van de tekst gewonnen heeft - zoals dat in de operageschiedenis trouwens bijna altijd het geval is.

Bíjna altijd, want de samenwerkingen tussen bijvoorbeeld Mozart en Da Ponte hebben geniale werken opgeleverd, waarin het woord de muziek versterkt en omgekeerd. Da Ponte was overigens niet de librettist van Mozarts jeugdwerk 'Idomeneo'. Over deze opera gaat 'Raaff': een opera over opera. De titel verwijst naar tenor Anton Raaff (de zanger voor wie Mozart de titelrol in 'Idomeneo' schreef) en naar zijn verre nazaat (de familielink is niet bewezen) Robin de Raaff. Componist De Raaff in Mozartkostuum met rode neus en met Idomeneo-kroontje siert de affiches en het programmaboek. Een soort onplofte Mozart-Kugel.

Ontploft, of liever geïmplodeerd, is ook het idee om zoveel mogelijk lagen in het verhaal aan te brengen. 'Raaff' gaat vooral niet over Mozart is ons in de voorpubliciteit ingepeperd. De componist in het verhaal heet weliswaar M. en het personage Dorothea Wendling zong de allereerste Ilia in 'Idomeneo', maar verder zijn er de fantasiefiguren Victoria Vorst (impresario), Frida Parmigiani (mezzosopraan), Marcello Ludwig (bariton) en Kendo King (castraat) en speelt het verhaal in een modern operahuis. Pierre Audi voegt daar in zijn geserreerde en geconcentreerde regie nog beeldcitaten uit eerdere 'Idomeneo's' in het Muziektheater aan toe (kruipende koorleden uit de Mussbach-productie, decoronderdelen uit de recente enscenering van het echtpaar Herrmann).

Het is allemaal een beetje te veel en voor de geïnteresseerde leek lijkt het nog nauwelijks te volgen of te duiden. Brogts libretto is gelukkig niet gespeend van humor, De Raaffs muziek evenmin en dat feit alleen is al toe te juichen in een tijd waarin nieuwe opera's meestal loodzware ideeëndrama's zijn. Maar Brogt bouwt wel enige daverende clichés in en vaak ontstijgt haar libretto het opstapelen van betekeniszwangere woorden niet. Ook de lagen in het thema 'generatieconflict' vervelen op den duur; 'I have a fucking déjà vu' zingt M. en wij prevelen het hem stilletjes na.

Toch is het geheel onderhoudend en wordt er prima gezongen en gespeeld door het uitgebreide Nieuw Ensemble (in een soort gestileerde Mozart-tijd-kostuumpjes) onder leiding van een geïnspireerde Lawrence Renes. Annett Andriessen is in majestueuze topvorm als Victoria en zet de opera bijna helemaal naar haar hand. Marcel Reijans moet als Raaff heel hoog en tegen de klemtoon inzingen, maar doet dat bewonderenswaardig. Mark Tevis (M.) ziet eruit als Amadeus in de gelijknamige film en zingt -net als Danielle de Niese (Dorothea)- verbluffend.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden