'Geheimen zijn soms te kostbaar'

Ouders die hun kinderen vertrouwen en liefde geven, krijgen die ook weer terug, is de mening van Arne Mosselman in het Trouw-debat. 'Misschien', denkt hij voorzichtig.

Hij is 'ook kind, althans puber', brengt hij naar voren in de discussie over de stelling dat ouders hun kinderen onvoldoende vertrouwen. Arne heeft thuis net fikse bonje gehad, omdat hij 'dingen' te laat heeft verteld. Als ouders hun kinderen vragen stellen, ben je geneigd om iets achter te houden, schrijft hij.

De stelling van de week heeft niet geleid tot een uitbundige discussie. Maar de bijdrage van Arne is in z'n bondigheid wel een treffer. Anderen haken daar op in, zoals Douwe Rop, die het woord liefde uitlegt als 'respect' en 'hun ontwikkeling willen stimuleren': ,,Kinderen kunnen vaak dingen anders zien en willen dan de ouders. Als dat in alle openheid gebeurt en je kent elkaars standpunt, is daar dan zoveel mis mee?'' Hij steekt Arne nog een hart onder de riem: zorg voor flinke open discussies met je ouders en voorkom dat 'het loket' (lang) dicht gaat.

Lydia van Mulligen schrok van de conclusie van de pedagogen Finkenauer, Engels en Meeuws in het blad Pedagogiek -en vorige week in Trouw- dat geheimen goed zijn voor de ontwikkeling van pubers en ze onafhankelijker van hun ouders maakt. ,,We hebben er meteen over gepraat met de jongens van 8, 10 en 13 jaar.'' Ook zij blijken geheimen te hebben. Voor Lydia is de vraag of kinderen hun ouders wel voldoende vertrouwen een interessantere stelling: angst voor straf of een boze reactie is de grootste oorzaak dat kinderen hun ouders niet alles vertellen, denkt ze.

Voor Inge Teklenburg hebben jongeren het recht om dingen te verzwijgen: als ouders moet je niet alles van je kinderen willen weten. Er moet voor hen ook nog iets te ontdekken zijn, voegt Ingeborg Minnee daar aan toe.

Dat jongeren hun ouders niet alles willen vertellen, betekent nog niet dat ze gebrek aan vertrouwen hebben, meent B. Sikkema. Hij kan begrijpen dat zij bijvoorbeeld hun eerste oppervlakkige of seksuele contacten niet aan de grote klok hangen: ,,Daar zijn die belevenissen te persoonlijk, vaak zelfs te kostbaar voor.''

Piet Schouten stoort zich aan de opmerking dat geheimen goed zijn voor de ontwikkeling van jongeren. De pedagoog noemt dat 'pseudo-wetenschap': ,,De pedagogiek sluit feilloos aan bij cultureel-maatschappelijke tendenzen en wanneer daar verandering in komt, veranderen de 'wetenschappelijke' stellingen van de pedagogiek soepeltjes mee. Opvoedingswetenschap bestaat vooralsnog niet.''

Een jongere van 17 is in conflict met haar ouders over seks, open en eerlijk zijn. Ze vertelt hen heel weinig. ,,Ze zijn er kort geleden achtergekomen dat ik voor het eerst seks heb gehad met een jongen die niet eens mijn vriend is en waar ik ook niet verliefd op ben: een soort one-night-stand dus.'' Ze vindt dat ze zichzelf moet redden. Op haar zoektocht door het doolhof van normen en waarden vindt ze steun bij haar biologieleraar.

Douwe Rop schrijft dat ouders al heel vroeg 'volwassen' met hun kinderen kunnen omgaan. ,,Laat ze in hun waarde. Het is met vertrouwen van kinderen net als wanneer je droog zand tussen je handen klemt: hoe meer zand ik probeer vast te houden, hoe meer ik verlies.''

Janny Oosting werpt de vraag op of (moderne) ouders nog wel tijd met hun kinderen doorbrengen en weten waar zij mee bezig zijn. Ze neemt waar dat er steeds meer 'sleutelkinderen' zijn, en dat noemt ze niet bevorderlijk voor het vertrouwen tussen ouders en kinderen.

Anjo Geluk had als puber veel geheimen over haar gevoelens. Het leek haar heerlijk om haar eigen leven in te richten en onder het gezag van haar ouders uit te zijn. Ze had toen nog niet door dat dat 'gezag' (ook normen en waarden, schrijft ze) een grote reikwijdte had. Met haar eigen kinderen had ze een opener en gelijkwaardiger verstandhouding. ,,Je weet dat de meeste pubers van 'uitstapjes' houden.'' Achteraf had ze hen nog wel méér vertrouwen kunnen geven: ze wisten best waar de ouderlijke grenzen lagen, net als zij dat bij haar ouders wist -al werd daar minder over gesproken.

Voor het echtpaar Klingenberg, 76 en 73 jaar, valt die terugblik veel zwaarder: een van hun kinderen had het moeilijk in het leven, 'met alles wat hij tegenkwam'. ,,Er zijn vele uren over gesproken, maar hij bleef zoals hij was.'' Zes jaar geleden maakte hij een eind aan zijn leven. De gevolgen voor het gezin waren ontzaglijk, schrijft de vader. Verdriet, woede en schuldgevoelens. ,,In zijn afscheidsbrief stond: 'Het ligt niet aan jullie, lieve familie', maar dat hielp niet. We wisten hoe hij in het leven stond, maar vertrouwden erop dat hij die laatste stap niet zou doen.''

Inmiddels passen de Klingenbergs geregeld op twee kleinkinderen. Felix van 5 heeft opa verklapt dat hij verliefd is op een meisje in de klas: ,,Maar dit is een geheim.'' Opa beloofde het niet door te vertellen, ook niet aan oma. Inmiddels is het meisje naar een andere klas verhuisd: de liefde is over, het geheim dus ook. Conclusie van grootvader: (groot)ouders hebben veel vertrouwen in hun kinderen, maar het is wat weerman Pelleboer vroeger al zei: 'Het weerbericht is altijd goed, maar het weer houdt zich er niet altijd aan.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden