Geen vrijmarkt door tekort vrijwilligers

Organisatie Koningsdag lastig voor gemeente

Op kleedjes prijzen kinderen hun afgedankte speelgoed aan, terwijl een menigte in oranje uitdossing voorbij slentert. De oer-Hollandse traditie van de vrijmarkt dreigt in sommige gemeenten niet door te gaan. De organisatie van Koningsdag komt in gevaar door een tekort aan vrijwilligers. Lid worden van een vereniging is niet meer van deze tijd, zo blijkt.

"Mensen moeten het maar een keer voelen", zegt Annelies Westra uit het Weesp. Westra is het laatst overgebleven bestuurslid van de Oranjevereniging. Vorig jaar organiseerde Westra de festiviteiten helemaal alleen, dat gaat niet langer en dat betekent geen vrijmarkt. Ook de Oranjevereniging van Schipluiden, die stamt uit 1909, is zieltogend. Voorzitter Henk van Dienst heeft over twee weken een ultimatum gesteld. "Wanneer voor die tijd niemand zich meldt, gaat het feest niet door", zegt hij.

Het blijkt steeds moeilijker om vaste vrijwilligers te vinden. Voorzitter Jean Paul Gebben van de Koninklijke Bond voor Oranjeverenigingen (KBOV) ziet een maatschappelijk trend waarbij minder mensen zich willen committeren aan een vereniging. Vergrijzing onder bestuursleden zou hij niet als oorzaak willen aanwijzen, maar er is soms amper nieuwe aanwas. "Vind je het gek dat jonge mensen niet snel komen als sommige bestuursleden er al veertig jaar zitten met meerdere lintjes op zak?", zegt Gebben.

De Oranjeverenigingen zelf zien het als probleem van de nieuwe generatie. "Jonge mensen zeggen: 'We appen', en daar blijft het bij", zegt Westra uit Weesp. "We hebben nu nog 150 leden en daarvan is het merendeel oud en bejaard." Gebben, ook burgemeester van Renkum, ziet daar de Oranjeverenigingen wel floreren. Zijn devies: "Benader mensen actief, bijvoorbeeld bij verschillende scholen. Daarmee betrek je de meeste ouders en kinderen."

Opmerkelijk is dat geld voor de meeste verengingen geen probleem is, hetzij door sponsors of donateurs. Zowel Gebben als de verschillende bestuursleden hebben ook niet het gevoel dat Koningsdag minder leeft. "Mensen genieten wel, maar ze denken dat de vrijmarkt vanzelf komt", zegt Van Dienst uit Schipluiden.

Er zijn ook positieve geluiden. In Lexmond en Medemblik werd vorig jaar de noodklok geluid, waarna vrijwilligers zich meldden. In het WestFriese Medemblik kon de viering op het laatst alsnog doorgaan.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden