Geen voedsel nemen om te sterven

Van een onzer verslaggeefsters UTRECHT - Het weigeren van voedsel door oudere mensen is een instinctieve daad om waardig te sterven. Dit concludeert de tachtigjarige S. Pikaar, die gisteren op het proefschrift 'Endura: jeûne ou suicide' - voedselweigering: vasten of zelfmoord - promoveerde.

Pikaar promoveert op het onderwerp 'versterving', een fenomeen dat enkele maanden geleden door een boek van de psychiater B. Chabot sterk in de belangstelling kwam te staan.

Het boek van Chabot, de psychiater die zich voor de rechter moest verantwoorden omdat hij een psychisch zieke vrouw had helpen sterven, riep veel discussie op, maar volgens mevrouw Pikaar is versterven al eeuwenlang bekend.

In haar proefschrift gaat zij daarvoor terug naar de twaalfde eeuw, toen de Katharen aan ernstig zieke mensen aanraadden om de dood te bespoedigen door niet meer te eten (versterven).

In de tijd van het katharisme, een godsdienstige beweging uit de twaalfde tot veertiende eeuw, werd endura zelfs door troubadours bezongen. Ook bij de Grieken en Romeinen kwam het idee om te vasten door ernstig zieke mensen al voor, concludeert Pikaar, die deze vorm van levensbeëindiging nadrukkelijk géén zelfmoord noemt.

Voor wat betreft Nederland in de jaren negentig, stelt Pikaar vast dat er 24 mannen en 54 vrouwen boven de 80 zijn overleden door ondervoeding. Indien deze getallen worden afgezet tegen de in leven zijnde bevolking in die leeftijd, betekent dit dat dit fenomeen bij vrouwen evenveel voorkomt als bij mannen.

Volgens de Universiteit Utrecht, waar Pikaar gisteren aan de faculteit geneeskunde en letteren promoveerde, komt een promotie van iemand van haar leeftijd zelden voor.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden