Geen straf voor babyroof onder Franco-regime

Ines Madrigal (midden) staat bij de rechtbank in Madrid de pers te woord. Beeld AFP
Ines Madrigal (midden) staat bij de rechtbank in Madrid de pers te woord.Beeld AFP

Bijna een halve eeuw nadat Ines Madrigal als baby werd weggehaald bij haar moeder, haalt ze haar ‘bitterzoete’ gelijk.

Redactie

Een 85-jarige Spaanse gynaecoloog is door een rechtbank in Madrid schuldig bevonden aan het roven en doorverkopen van een baby, bijna een halve eeuw geleden. Maar hij krijgt geen straf opgelegd omdat de verjaringstermijn is verstreken.

Toch geldt de uitspraak als een doorbraak: het was de eerste rechtszaak over de ‘gestolen baby’s’ tijdens het Franco-regime, toen gedurende vele decennia (volgens een ruwe schatting) 30.000 baby’s werden weggehaald bij ‘ongeschikte’ moeders.

Ze werden vervolgens met een vervalste geboorteakte ondergebracht bij Franco-aanhangers of de katholieke kerk. Daar werden ze streng opgevoed, volgens de richtlijnen van het regime.

Adoptiemoeder

De rechtszaak was aangespannen door de inmiddels 49-jarige Ines Madrigal. Zij kwam er op 18-jarige leeftijd achter dat ze niet door haar echte ­ouders was grootgebracht. Pas veel ­later, in 2010, vertelde haar adoptiemoeder wat er werkelijk was gebeurd. Haar echte ouders zijn nooit getraceerd. Zes jaar geleden stapte ze naar de rechtbank.

Hoewel gynaecoloog Eduardo Vela ­alle betrokkenheid blijft ontkennen, achtte de rechtbank bewezen dat hij Madrigal als baby heeft weggehaald bij haar ouders en haar documenten heeft vervalst.

Voorgelogen

Onder de dictatuur van generaal ­Francisco Franco, die duurde van 1939 tot aan zijn dood in 1975, werd het staand beleid om kinderen weg te ­halen bij arme gezinnen, gevangenen of politieke tegenstanders, vaak communisten. Soms werd de moeders daarbij voorgelogen dat de baby’s tijdens de bevalling waren gestorven. De praktijken gingen zelfs door tot in de jaren tachtig. Ook de militaire dictatuur in Argentinië (1976-1983) maakte zich schuldig aan systematische babyroof.

Madrigal sprak van een ‘bitterzoete’ uitspraak en kondigde aan in ­beroep te gaan. Ze verzet zich tegen het argument van de verjaring omdat ze pas zo laat in haar leven de waarheid te horen heeft gekregen en dus niet eerder in actie kon komen. “Ik ben gelukkig omdat de rechters ­erkennen dat er sprake was van diefstal, dat ik ben weggehaald bij mijn moeder, maar ik had niet verwacht dat ze geen straf zouden opleggen”, zei Madrigal. “De rechters hadden dapper moeten zijn.”

Eerdere pogingen om daders te vervolgen strandden allemaal aan de poort van de rechtbank, ook al vanwege de verjaringstermijn.

Spanje begon pas tien jaar geleden serieus onderzoek te doen naar de misstanden van de gestolen baby’s. De bekende Spaanse onderzoeksrechter Baltasar Garzon zwengelde de zaak toen aan.

Lees ook:

Gestolen en verkocht voor omgerekend duizend euro

Duizenden families in Spanje zoeken de waarheid over de massale babyroof die onder de dictatuur van Franco is begonnen en vermoedelijk tot de jaren negentig doorging. Bij het halen van hun recht stuiten ze vaak op weerstand. „Ik wil mijn dochter vinden voordat ik doodga.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden