Geen pop zonder plug

Metamorphosis. Sound & Vision. SV 18193. Songs of faith and devotion. Mute. Stumm 46106. Surfing on sine waves. Warp CD7. Uforb. Big Life 513.749.BLRCD. Agenda 21. An Eevo Lute Compilation. Eevocd 1.

Sterker, veel stromingen kunnen niet zonder. Hoewel geen enkele pop-encyclopedie erover rept, is de invloed van Amerikaanse (John Cage, Terry Riley) en Duitse electronische muziekcomponisten hiervoor cruciaal geweest. Zonder Karlheinz Stockhausen en Thomas Kessler zou er geen Kraftwerk, Der Plan en Tangerine Dream bestaan.

Want op hun beurt stonden deze Duitse groepen aan de wieg van disco (die in Munchen geboren werd met Boney M en Donna Summer), de Britse electro-wave (New Order, Soft Cell), hiphop (waarin Kraftwerk telkens opdoemt), house en new age. Met golfbewegingen dient zich een generatie aan die op dit electro-verleden teruggrijpt.

Xymox en Depeche Mode behoren tot de survivors die 12 jaar geleden al in electro-wave gespecialiseerd waren. Het geluid van Xymox ontwikkelde zich van schuchtere synthesizer-probeersels tot geacheveerde electronische dansmuziek.

Vooral in Amerika verkoopt het Nederlandse trio met honderdduizenden. Op zijn nieuwste cd 'Metamorphosis' wint berekening het van avontuur. Met een listige leentjebuur-politiek bij Yello en Art of Noise bereikt Xymox een compromis tussen sferische klankschappen en strakke dansmuziek. Op enkele uitschieters na, mist 'Metamorphosis' een persoonlijk stempel, dat de cd-titel rechtvaardigt.

Ook Depeche Mode geeft niet wat het belooft. Songs of Faith and Devotion doet een stapje terug naar een 'menselijker' geluid (echte strijkers, een doedelzak). Maar het blinde, teutoonse geweld uit ritmeboxen en andere electronische toverdoosjes voegt niets toe aan wat we al van Depeche Mode kennen. Om nog maar te zwijgen van de overbekende larmoyante zang waaraan niet te ontsnappen valt.

Vandaag geeft de house-generatie de combinatie van pop & techniek nieuwe impulsen bedoeld voor vitale dansmuziek zoals techno-house of voor ontspanning na het dansen, de ambient-house. Richard James alias Polygon Window brengt op 'Surfing on sine waves' beide werelden samen. Hij experimenteert met effecten, die refereren aan synthesizer-voorlopers als Walter Carlos en Tangerine Dream. James probeert duidelijk nieuwe wegen in te slaan, maar loopt vast met een te beperkt vocabulaire dat eenvormigheid in de hand werkt.

Hoe het wel kan bewijst The ORB op Uforb. Ook deze Engelsman is schatplichtig aan de Duitse electronica-school, maar borduurt met autoriteit hierop voort. Zijn geluidsuniversum is doortrokken van visie en humor. Als een gevangene blijf je naar deze bizarre soundtrack luisteren.

Dat moet Eevo Lute, het eerste Nederlandse ambient-house label ook voor ogen hebben gestaan. Geinspireerd door de Detroit-techno proberen 10 pseudoniemen (Florence, Wladimir M, Max 404) het platte driedimensionaal te laten klinken. Vergeefs blijven ze hangen in sympathiek bedoeld epigonisme dat vraagt om een klasje bij Stockhausen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden