Geen leeuw meer in het laadruim

Schilder Mark Balma maakt een portret van Cecil, de Zimbabwaanse leeuw die begin juli werd doodgeschoten door een Amerikaanse tandarts.Beeld ap

Je kunt een leeuw wel schieten, maar kun je hem ook mee naar huis nemen? Het wordt in ieder geval moeilijker. Steeds meer vliegtuigmaatschappijen willen namelijk geen leeuwen meer in hun laadruim. Vandaag werden drie Amerikaanse maatschappijen aan die lijst toegevoegd, waaronder Delta Air Lines, een erkend vervoerder van jachttrofeeën.

De maatregel die Delta Air Lines, America Airlines en United Airlines vandaag instelden geldt voor trofeeën van de grote vijf: buffel, luipaard, olifant, neushoorn en leeuw.

De Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen gaan overstag nu de ophef over het doden van de Zimbabwaanse leeuw Cecil maar niet ophoudt. De dood van het dertienjarige mannetje net buiten een natuurreservaat vorige maand raakte een open zenuw bij veel dierenliefhebbers en activisten. Een petitie tegen Delta, dat in mei nog verklaarde door te zullen gaan met het vervoeren van legaal verkregen jachttrofeeën, haalde binnen een week ruim 20.000 handtekeningen op.

Van de drie maatschappijen heeft het besluit van het grote Delta Airlines waarschijnlijk de meeste gevolgen voor de jachtindustrie. Delta vliegt rechtstreeks op Afrikaanse landen en speelt een belangrijke rol bij het vervoeren van jachttrofeeën, al is niet bekend hoeveel trofeeën het de afgelopen jaren heeft vervoerd. United vliegt op Nigeria, America biedt indirecte vluchten naar Afrika aan.

Levensader
Met het vervoersverbod wordt een belangrijke levensader van de Afrikaanse dierenhandel grotendeels afgeknepen. Jaarlijks vliegen zo'n 15.000 Amerikanen naar Afrika voor een jachtsafari, meldde de New York Times. Op de terugweg nemen die vaak souvenirs mee. Dierenwelzijnorganisatie IFAW berekende dat ruim 350 van de zeshonderd leeuwen die jaarlijks legaal in Afrika worden doodgeschoten uiteindelijk in de VS terechtkomen.

De Amerikaanse vervoerders volgen met hun voorbeeld de Zuid-Afrikaanse vliegtuigmaatschappij SAA, die in april voorop liep door de verzending van afgeschoten dieren op te schorten. Het bedrijf had een boete gekregen nadat een pakket slagtanden verpakt als 'mechanische apparatuur' illegaal Australië in was gekomen. British Airways en Emirates volgden niet lang daarna het voorbeeld van de SAA.

Dierenliefhebbers demonstreren tegen de dood van leeuw Cecil, die door een Amerikaanse tandarts zou zijn neergeschoten.Beeld getty
De leeuw Cecil. Met het doden van dit dier begon de ophef over de jachtsafari.Beeld reuters

In Europa hanteren vliegtuigmaatschappijen al jaren verschillende vervoersregels. De Nederlandse KLM vervoert sinds de eeuwwisseling geen trofeeën meer. Toch komen jaarlijks tweehonderd leeuwentrofeeën Europa in, al is het sinds februari verboden om leeuwen uit Benin, Burkina Faso en Kameroen in te laten vliegen. De leeuwenpopulatie is in die landen schrikbarend laag.

Kentering?
Is het vervoersverbod een kentering in de jacht op (bedreigde) dieren? Dat valt nog te bezien. Want hoe veelbelovend de actie van het Zuid-Afrikaanse SAA ook leek, heel lang heeft de maatschappij geen voortrekkersrol gespeeld.

De SAA besloot eind juli namelijk het verbod op het vervoer van jachttrofeeën op te heffen, meldden diverse Zuid-Afrikaanse media. Leeuwen en andere bedreigde dieren mogen juist wel weer worden vervoerd. "Dit doet de SAA weer terugvallen in een grijs gebied, waarin de scheidslijn tussen legaal en illegaal geschoten dieren heel dun is", aldus IFWA-voorzitter in Zuid-Afrika Jason Bell.

Daar komt nog bij dat de jacht op dieren belangrijk is voor de economie van een Afrikaans land. Op dit moment zijn er elf Afrikaanse landen waarin een leeuw legaal mag worden doodgeschoten, mits er een vergunning wordt verleend. Dit kan onder andere in Zimbabwe, Tanzania, Namibië en Zuid-Afrika.

Hoewel de schattingen uiteen lopen, gaan in de Afrikaanse dierenhandel miljarden dollars om. Alleen al in Zuid-Afrika gaat in de jachtindustrie bijna zevenhonderd miljoen dollar om. Dit komt mede door luxe jachtexpedities en de hoge prijs die per leeuw moet worden betaald: zo'n 50.000 euro. Een olifant mag voor 20.000 euro worden doodgeschoten.

Dat Afrika en de jacht onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, blijkt uit het voorbeeld van Zambia, dat twee jaar lang een verbod had op de jacht. In mei werden jagers toch weer toegelaten. Het land had te weinig geld om andere dieren te beschermen, meldde de BBC. Het was een keuze tussen twee kwaden: laat een leeuw schieten om met het geld de rest van de groep te laten leven, of schiet er geen en maak de kans voor stropers groter om de dieren op te sporen. Zambia koos voor de eerste optie.

De ethische discussie over de jacht op (beschermde) diersoorten wordt op internet nog volop gevoerd. Het kamp van de jagers wordt inmiddels fel verdedigd door Sabrina Corgatelli, een accountant op de Universiteit van Idaho. Zij poseerde vorige week trots met een geschoten giraffe om haar heen, waarbij ze meldde dat alle 'dierenhaters' nog wel van haar zouden horen. Ze zei dat ze bij het doden van de giraffe haar 'meest ethische' schot ooit had afgevuurd.

Vandaag verscheen Corgatelli in de ochtendshow van NBC News. "Iedereen denkt dat we doden in koelen bloede. Maar we hebben een band met een dier. Dat we op ze jagen betekent niet dat we geen respect voor de dieren hebben."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden